KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Mavi Atlas / 2024 / Cilt: 12 Sayı: 2

İlk Hristiyan Kadın Şairi Proba’nın Centosunda Eski Ve Yeni Ahit Anlatısı

Narratives from the Old and New Testaments in the Cento of Proba, the First Christian Female Poet

Ufuk Arslan(UŞAK ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-8200-0095
Murat Öntuğ(UŞAK ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-0243-4091
Sayfa
563–574
Yayın Tarihi
2024-10-29
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Cento Vergilianus de laudibus Christi, Antik Çağda bir kadın tarafından kaleme alınan az sayıdaki eserden birisi olmasının yanı sıra Hristiyanlığın da erken dönem metinlerindendir; ki bu da bu eseri eşsiz kılmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma, Faltonia Betitia Proba ismini taşıyan Romalı aristokrat bir kadının, İS IV. yüzyılın ortalarında kaleme aldığı Cento Vergilianus de laudibus Christi adlı esere odaklanmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Proba’nın eserini, bir pagan olan İmparator Iulianus’un (İS 361-363) döneminde veya onun hükümdarlığının hemen sonrasında yazdığı kesin gibidir.
💡
Sonuç & Katkı:Cento Vergilianus de laudibus Christi, Antik Çağda bir kadın tarafından kaleme alınan az sayıdaki eserden birisi olmasının yanı sıra Hristiyanlığın da erken dönem metinlerindendir; ki bu da bu eseri eşsiz kılmaktadır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Hristiyanlık Tarihi · Faltonia Betitia Proba · Cento Vergilianus de laudibus Christi

Özet

Bu çalışma, Faltonia Betitia Proba ismini taşıyan Romalı aristokrat bir kadının, İS IV. yüzyılın ortalarında kaleme aldığı Cento Vergilianus de laudibus Christi adlı esere odaklanmaktadır. Proba, eserini IV. yüzyılda son derece popüler bir edebi tür olan cento şeklinde kaleme almıştır. Cento, başka bir yazarın eserindeki dize ve pasajların kopyala-yapıştır yöntemiyle alınarak ve alınan bu dize ve pasajlara yeni anlamlar yükleyerek oluşturulan şiire verilen isimdir. Proba da Latin edebiyatının en önemli isimlerinden olan Vergilius’un; Aeneis, Georgica (Çiftçilik Sanatı) ve Ecloga (Çoban Türküleri) adlı eserlerinde kullandığı dize ve pasajları alarak, Eski ve Yeni Ahit’i yeniden yazmıştır. Proba’nın eserini, bir pagan olan İmparator Iulianus’un (İS 361-363) döneminde veya onun hükümdarlığının hemen sonrasında yazdığı kesin gibidir. Iulianus’un paganlığı canlandırmak adına uyguladığı politikalar ve aristokrat sınıfının üyeleri arasında azımsanmayacak derecede pagan taraftarı olması, onun bu eseri kaleme almasında etkin bir rol oynamıştır. Proba eserinde Hristiyanlığın, Roma’nın geleneksel sosyal ve dinî yaşamına çok da uzak olmadığını gösterme gayreti içerisindedir. Bu bağlamda, Vergilius’un eserleri ile Eski ve Yeni Ahit arasında tipolojik bağlantılar kurmuştur. Üstelik gayretinden sonuç elde edebilmek adına, Eski ve Yeni Ahit’in bazı bölümlerinde değişiklik yapmaktan da çekinmemiştir. Cento Vergilianus de laudibus Christi, Antik Çağda bir kadın tarafından kaleme alınan az sayıdaki eserden birisi olmasının yanı sıra Hristiyanlığın da erken dönem metinlerindendir; ki bu da bu eseri eşsiz kılmaktadır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Arslan, U., Öntuğ, M. (2024). İlk Hristiyan Kadın Şairi Proba’nın Centosunda Eski Ve Yeni Ahit Anlatısı. Mavi Atlas, Cilt: 12 Sayı: 2, 563–574. https://doi.org/10.18795/gumusmaviatlas.1533478

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (31)

  1. Ammianus Marcellinus. (2020). Roma tarihi (S. Özgüler, Çev.; 2. baskı). Historia Yayınevi.
  2. Lactantius. (1964). Divine institutes (M.F. McDonald, Çev.). The Catholic University of America Press.
  3. Proba, F.B. (2015). Cento Vergilianus (A. Fassina & Carlo M. Lucarini, Eds.). De Gruyter.
  4. Vergilius. (1998). Aeneis (T. Uzel, Çev.). Öteki Yayınevi.
  5. Vergilius. (2015). Georgica/Çiftçilik sanatı (Ç. Dürüşken, Çev.). Alfa Yayınları.
  6. Vergilius. (2024). Bucolica/Çoban türküleri: Şiirler (G. Varinlioğlu, Çev.). Doğu Batı Yayınları.
  7. Alova, E. (2013). Cento. İçinde Latince-Türkçe sözlük (5. baskı, s.79). Sosyal Yayınları.
  8. Amatucci, A. G. (1955). Storia della letteratura Latina Cristiana. Turin.
  9. Cinemre, İ. T. (2016). Geç antik çağ'da savaş ve barış: II. Constantius vs. II. Shapur. Tarih Okulu Dergisi, 9(25), 697-718. http://dx.doi.org/10.14225/Joh836
  10. Clark, E. A. & Hatch, D. F. (1981). Jesus as hero in the Vergilian “Cento” of Faltonia Betitia Proba. Vergilius, (27), 31-39. http://www.jstor.org/stable/41591857
  11. Cooper, K. (2007). The fall of the Roman household. Cambridge University Press.
  12. Cullhed, S.S. (2015). Proba the prophet: The Christian Virgilian cento of Faltonia Betitia Proba. Brill.
  13. Curran, J. (2012). Virgilizing Christianity in late antique Rome. İçinde L. Grig & G. Kelly (Eds.), Two Romes: Rome and Constantinople in late antiquity (pp. 325-344). Oxford University Press. https://doi.org/10.1093/acprof:oso/9780199739400.003.0014
  14. Green, R. P. H. (1995). Proba’s cento: Its date, purpose, and reception. The Classical Quarterly, 45(2), 551-563. https://doi.org/10.1017/s0009838800043627
  15. Green, R.P.H. (2008). Which Proba wrote the cento. The Classical Quarterly, 58(1), 264-276. https://doi.org/10.1017/s0009838808000219
  16. İncil. (2022). Kitab-ı Mukaddes Şirketi.
  17. Kançal Ferrari, N. (2015). Hıristiyan ve İslâm dünyasındaki peygamber tasvirleri: Bir değerlendirme. İstanbul Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, (30), 63-100. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/10303
  18. Kastner, G.R. & Millin, A. (1981). Proba cento: Introduction. İçinde P. Wilson-Kastner (Ed.), A lost tradition: Women writers of the early church (pp. 33–44). University Press of America.
  19. Kyriakidis, S. (1992). Eve and Mary: Proba’s technique in the creation of two different female figures. MD, (29), 121-153. https://doi.org/10.2307/40236015
  20. Laato, A. (2017). Adam and Eve rewritten in Vergil’s words: Cento of Proba. İçinde A. Laato & L. Valve (Eds.), Adam and Eve story in Jewish, Christian and Islamic perspectives (pp. 85-117). Eisenbrauns.
  21. Matthews, J. (1992). The poetess Proba and fourth-century Rome: Questions of interpretation. İçinde M. Christol (Ed.), Institutions, Société et Vie Politique Dans l'Empire Romain au IVe Siècle Apres J.C: Actes de la Table Tonde Autour de L'oeuvre d'André Chastagnol (Paris, 20-21 Janvier 1989) (pp. 277-304). École Française de Rome.
  22. Meconi, D. V. (2004). The Christian cento and the evangelization of Christian culture. Logos: A Journal of Catholic Thought and Culture, 7(4), 109-132. https://doi.org/10.1353/log.2004.0038
  23. Mitchell, S. (2020). Geç Roma imparatorluğu (T. Kaçar, Çev.; 2. baskı). Türk Tarih Kurumu.
  24. Pollmann, K. (2004). Sex and salvation in the Vergilian cento of the fourth century. İçinde R. Rees (Ed.), Romane memento: Vergil in the fourth century (pp. 79-96). Duckworth Press.
  25. Schenkl, K. (1888). Corpus scriptorum ecclesiasticorum Latinorum: Cilt 16. Poetae Christiani minores. Hoepli.
  26. Sevillalı Isidore. (2006). Etymologies (S.A. Barrney & W. J. Lewis & J. A. Beach & O. Berghof, Çev.). Cambridge University Press.
  27. Shanzer, D. (1986). The anonymous carmen contra paganos and the date and identity of the centonist Proba. Revue d’Etudes Augustiniennes et Patristiques, 32(3-4), 232-248. https://doi.org/10.1484/J.REA.5.104540
  28. Sivan, H. (1993). Anician women, the cento of Proba, and aristocratic conversion in the fourth fentury. Vigiliae Christianae, 47(2), 140-157. https://doi.org/10.2307/1584170
  29. Stevenson, J. (2005). Women Latin poets: Language, gender, and authority, from antiquity to the eighteenth Century. Oxford University Press.
  30. Tevrat: Tora, neviim, ketuvim. (2022). Kitab-ı Mukaddes Şirketi.
  31. Watson, C. N. (2024). A feminine typological trinity in Proba’s cento Vergilianvs 380–414. The Classical Quarterly, 1-9. https://doi.org/10.1017/S0009838824000053