Dergiler / Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi / 2026 / Sayı: 43

ALGILANAN YÖNETİCİ DESTEĞİNİN KOLEKTİF ÖĞRETMEN YETERLİĞİ VE PROBLEM ÇÖZME BECERİLERİ TARAFINDAN YORDANMASI

PREDICTION OF PERCEIVED SUPERVISOR SUPPORT BY COLLECTIVE TEACHER EFFICACY AND PROBLEM-SOLVING SKILLS

Veysel Acar(BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-9740-9619
Seyithan Demirdağ(ZONGULDAK BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-4083-2704
Sayfa
1–17
Yayın Tarihi
2026-03-29
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bulgular sonucunda, algılanan yönetici desteği ile kolektif öğretmen yeterliği ve problem çözme becerileri arasındaki ilişkilerin anlamlı olduğu tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu araştırmanın temel amacı, öğretmenlerin kolektif yeterlik algıları, algıladıkları yönetici desteği ve sahip oldukları problem çözme becerileri arasındaki ilişkileri incelemektir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Araştırmanın örneklemini, 2024–2025 öğretim yılında Zonguldak ilinde MEB’e bağlı okullarda görev yapan toplam 450 öğretmen oluşturmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Bulgular sonucunda, algılanan yönetici desteği ile kolektif öğretmen yeterliği ve problem çözme becerileri arasındaki ilişkilerin anlamlı olduğu tespit edilmiştir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:2024–2025 Verileri
⚙️Değişkenler:Kolektif yeterlik · Yönetici desteği · Problem çözme becerileri

Özet

Bu araştırmanın temel amacı, öğretmenlerin kolektif yeterlik algıları, algıladıkları yönetici desteği ve sahip oldukları problem çözme becerileri arasındaki ilişkileri incelemektir. Bu doğrultuda, çalışma nicel araştırma desenlerinden ilişkisel tarama modeli çerçevesinde tasarlanmıştır. Söz konusu model, iki ya da daha fazla değişken arasındaki birlikte değişim düzeyini ve yönünü ortaya koymayı amaçlayan bir araştırma desenidir. Bu modelde amaç, değişkenlerin doğal ortamda ölçülerek aralarındaki ilişkilerin istatistiksel yöntemlerle belirlenmesidir. Araştırmanın örneklemini, 2024–2025 öğretim yılında Zonguldak ilinde MEB’e bağlı okullarda görev yapan toplam 450 öğretmen oluşturmaktadır. Öğretmenler belirlenirken, seçkisiz olmayan örnekleme yöntemlerinden uygun örnekleme yoluyla belirlenmiştir. Katılımcıların 239’u (%53,1) kadın, 211’i (%46,9) erkektir. Veriler, “Kolektif Yeterlik Ölçeği”, “Algılanan Yönetici Desteği Ölçeği” ve “Yetişkinler İçin Problem Çözme Becerileri Ölçeği” aracılığıyla toplanmıştır. Toplanan veriler, SPSS 27.0 programı ile analiz edilmiştir. Bulgular sonucunda, algılanan yönetici desteği ile kolektif öğretmen yeterliği ve problem çözme becerileri arasındaki ilişkilerin anlamlı olduğu tespit edilmiştir. Bulgular ayrıca kolektif öğretmen yeterliği ve problem çözme becerilerinin, algılanan yönetici desteğinin anlamlı bir yordayıcısı olduğunu ortaya koymuştur. Bu sonuçlar bağlamında uygulayıcılara ve politika yapıcılara çeşitli önerilerde bulunulmuştur.

Abstract

The primary aim of this research is to examine the relationships among teachers’ collective efficacy perceptions, perceived administrative support, and their problem-solving skills. Accordingly, the study was designed within the framework of the relational survey model, one of the quantitative research designs. This model seeks to determine the degree and direction of the co-variation between two or more variables, with the purpose of identifying the relationships among variables by measuring them in their natural context through statistical methods. The sample of the study consists of 450 teachers working in schools affiliated with the Ministry of National Education in the province of Zonguldak during the 2024–2025 academic year. Participants were selected through convenience sampling, one of the non-probability sampling methods. Of the participants, 239 (53.1%) were female and 211 (46.9%) were male. Data were collected using the “Collective Efficacy Scale,” the “Perceived Administrative Support Scale,” and the “Problem-Solving Skills Scale for Adults.” The collected data were analyzed using SPSS 27.0. The findings revealed significant relationships between perceived administrative support and both collective teacher efficacy and problem-solving skills. The results further indicated that collective teacher efficacy and problem-solving skills significantly predict perceived administrative support. Based on these findings, several recommendations were offered for practitioners and policymakers.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Acar, V., Demirdağ, S. (2026). ALGILANAN YÖNETİCİ DESTEĞİNİN KOLEKTİF ÖĞRETMEN YETERLİĞİ VE PROBLEM ÇÖZME BECERİLERİ TARAFINDAN YORDANMASI. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Sayı: 43, 1–17. https://ajindex.com/articles/1284135

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (58)

  1. Abedini, F., Bagheri, M. S., & Sadighi, F. (2018). Exploring Iranian collective teacher efficacy beliefs in different elt settings through developing a context–specific english language teacher collective efficacy scale. Cogent 5(1). https://doi.org/10.1080/2331186X.2018.1552340
  2. Açıkgöz, A. (2023). Öğretmenlerin temel psikolojik ihtiyaçları ile okul yaşam kalitesi arasındaki ilişkide yönetici desteğinin düzenleyici etkisi / The moderating effect of administrator support on the relationship between teachers’ basic psychological needs and their quality of school life (Doctoral dissertation). Abant İzzet Baysal University, Bolu.
  3. Akan, D. (2007). Değişim sürecinde ilköğretim okullarının etkili okul özelliklerine sahip olma düzeyleri (Yayımlanmamış doktora tezi). Atatürk Üniversitesi, Erzurum.
  4. Akça, F., & Yaman, B. (2009). Okul yöneticilerinin problem çözme davranişlarini etkileyen faktörleri incelemeye yönelik bir çalişma. Kastamonu Education Journal, 17(3), 767-780. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/817933
  5. Arıkan, S. (2009). Collective efficacy and organizational effectiveness: Antecedents andconsequences. (Yayımlanmamış doktora tezi). Marmara Üniversitesi, İstanbul.
  6. Avry, S. (2021), Beyond the dichotomy between the socio-cognitive and socio-emotional spaces: The pervasive role of emotions in collaborative problem-solving (Doctoral dissertation). Université de Geneve, Geneve.
  7. Bandura, A. (1997). Self-efficacy: The exercise of control. New York: W. H. Freeman and Company.
  8. Bhanthumnavin, D. (2000). Importance of supervisory social support and its implications for hrd in Thailand. Psychology and Developing Societies, 12(2), 155-166. https://doi.org/10.1177/097133360001200
  9. Bilen, M. (1993). Plandan uygulamaya öğretim. 3. Baskı: Takav Matbaacılık.
  10. Bursalıoğlu, Z. (1981). Eğitim yöneticisinin yeterlilikleri okul müdürlerinin yeterliklerine ilişkin bir araştırma. (2. Baskı): Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Yayınları.
  11. Bursalıoğlu, Z, (2003). Eğitim yönetiminde teori ve uygulama: Pegem A Yayıncılık.
  12. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. ve Demirel F. (2019). Bilimsel araştırma yöntemleri (26. baskı): Pegem Akademi.
  13. Cai, Y. ve Tang, R. (2021). School support for teacher innovation: mediating effects of teacher self-efficacy and moderating effects of trust. Thinking Skills and Creativity, 41, 100854. https://doi.org/10.1016/j.tsc.2021.100854.
  14. Cevar, M. (2021). Okul kültürü ve kolektif öğretmen yeterliği arasındaki ilişki (Zonguldak ili örneği). (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi, Zonguldak.
  15. Charles R, & Lester, F. (1982). Teaching problem solving: What, why & how. Palo Alto, CA; Dale Seymour Publications.
  16. Cochran, W. G. (1977). Sampling techniques (3rd ed.): John Wiley & Sons
  17. Çakmak-Otluoğlu, K. Ö. (2012). Protean and boundaryless career attitudes and organizational commitment: the effects of perceived supervisor support. Journal of Vocational Behaviour, 80, 638-646. https://doi.org/10.1016/j.jvb.2012.03.001
  18. Çelikten, M. (2001). Okul yöneticilerinin problem çözme becerileri. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi Dergisi,7(27), 297-309. https://dergipark.org.tr/en/pub/kuey/issue/10332/126634
  19. Çevrik, M. (2022). Okul etkililiğinde karizmatik liderlik ve kolektif öğretmen yeterliğinin rolü. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Uşak Üniversitesi, Uşak.
  20. von Davier, A. A., & Halpin, P. F. (2013). Collaborative problem solving and the assessment of cognitive skills: Psychometric considerations. ETS Research Report Series, 2013(2), i-36. https://doi.org/10.1002/j.2333-8504.2013.tb02348.x
  21. Delea, M. G., Sclar, G. D., Woreta, M., Haardörfer, R., Nagel, C. L., Caruso, B. A. & Freeman, M. C. (2018). collective efficacy: Development and validation of a measurement scale for use in public health and development programmes. International Journal of Environmental Research and Public Health, 15(10), 2139. https://doi.org/10.3390/ijerph15102139
  22. Duman, B., Göçen, G., & Duran, V. (2013). İlköğretim öğretmenlerinin kolektif yeterlik düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 1, 144-155. https://dergipark.org.tr/tr/pub/hunefd
  23. Duranovic, M., Klasnic, I., & Vidic, T. (2024). Principal support and teacher self-efficacy as predictors of collective teacher efficacy. European Journal of Educational Research, 13(2). https://doi.org/10.12973/eu-jer.13.2.693
  24. Eisenberger, R. Stinglhamber, F. Vandenberghe, C. Sucharski, I.L. and Rhoades, L. (2002). Perceived supervisor support: contributions to perceived organizational support and employee retention. Journal of Applied Psychology, 87(3), 565–573. https://doi.org/10.1037/0021-9010.87.3.565
  25. Emiru, E. K. & Gedefaw, M. T. (2024) The effect of teacher self-efficacy on learningengagement of secondary school students. Cogent Education, 11(1), 1-11. https://doi.org/10.1080/2331186X.2024.2308432
  26. Evans, J. R. (1991). Creativity in OR/MS: The creative problem solving process. Interfaces, (27), 12-15. https://doi.org/10.1287/inte.27.5.78
  27. Garip, N. Ç. (2023). Algılanan yönetici desteği ile işten ayrılma niyeti ilişkisi: öğretmenlere yönelik bir araştırma / The relationship between perceived supervisor support and turnover intention: a research for teachers. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Bahçeşehir Üniversitesi, İstanbul.
  28. Giray D. M. (2013). İş yeri desteği, örgüt, yönetici ve çalışma arkadaşları desteğine genel bir bakış. İş Güç, Endüstri İlişkileri ve İnsan Kaynakları Dergisi, 15(3), 68-81. https://doi.org/10.4026/1303-2860.2013.0232.x
  29. Goddard, R. D. (2001). Collective efficacy: A neglected construct in the study of the schools and student achievement. Journal of Educational Psychology, 93(3), 467-476. https://psycnet.apa.org/buy/2001-18059-003
  30. Goddard, R. D., Hoy, W.K. ve Woolfolk-Hoy, A. (2000). Collective teacher efficacy: It’s meaning, measure, and impact on student achievement. American Education Research Journal, 37(2), 479–507. https://doi.org/10.3102/0002831203700247
  31. Gökharman, İ., (2024). Sınıf öğretmenlerinin özyeterlik ve kolektif yeterlik algıları. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Pamukkale Üniversitesi, Denizli. Güçlü, N. (2003). Lise müdürlerinin problem çözme becerileri. Milli Eğitim Dergisi, 160, 272-300. https://dergipark.org.tr/en/pub/kuey/issue/10332/126634
  32. Güner, M. C., Yurtseven, N. (2022). Okul müdürlerinin liderlik uygulamaları ile kolektif öğretmen yeterliliği arasındaki ilişkinin incelenmesi. Trakya Eğitim Dergisi, 13(2), 893-911. https://doi.org/10.24315/tred.1093819
  33. Heikonen, L., Ahtiainen, R., Hotulainen, R., Oinas, S., Rimpela, A., & Koivuhovi, S. (2024). Collective teacher efficacy, perceived preparedness for future school closures and work-related stress in the teacher community during the COVID-19 pandemic. Teaching and Teacher Education, 137, 104399. https://doi.org/10.1016/j.tate.2023.104399
  34. Hoy, W. K., & Kupersmith, W. J. (1985). The meaning and measure of faculty trust. Educational and psychological research, 5(1), 1-10.
  35. Kalaycı, N, (2001). Sosyal bilgilerde problem çözme ve uygulamaları: Gazi Kitabevi.
  36. Kapat, S., (2022). Öğretmenlerin kolektif yeterlik davranışlarının örgüt kültürüne etkisinin incelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Gaziantep Üniversitesi, Gaziantep.
  37. Karagöz, Y. (2019). SPSS-AMOS-META uygulamalı istatistiksel analizler: Nobel Akademik Yayıncılık.
  38. Karasar, N. (2016). Bilimsel araştırma yöntemi: Nobel Akademik Yayıncılık.
  39. Koçel, T. (2001). İşletme yöneticiliği, (8.Baskı): Beta Basım Yayım.
  40. Korkut, F. (2002). Okul temelli önleyici rehberlik ve psikolojik danışma: Anı Yayıncılık.
  41. Kottke, J. L and Sharafinski, C. E. (1988). Measuring perceived supervisory and organizational support. Educational and Psychological Measurement, 48, 1075-1079. https://doi.org/10.1177/001316448848402
  42. Kozikoğlu, I. (2019). Investigating critical thinking in prospective teachers: metacognitive skills, problem solving skills and academic self-efficacy. Journal of Social Studies Education Research, 10(2), 111-130. https://eric.ed.gov/?id=EJ1220699
  43. Lorenzo, M. (2005). The development, implementation, and evaluation of a problem solving heuristic. International Journal of Science and Mathematics Education, 3(1), 33-58. https://doi.org/10.1007/s10763-004-8359-7
  44. Özdemir, A. (2010). İlköğretim okullarında algılanan yönetici desteğinin ve bireycilik-ortaklaşa davranışçılığın örgütsel vatandaşlık davranışı ile ilişkisi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 16 (1), 93-112. https://dergipark.org.tr/en/pub/kuey/issue/10336/126664
  45. Pohl, S. ve Galletta, M. (2016). The role of supervisor emotional support on individual job satisfaction: a multilevel analysis. Applied Nursing Research, 33, 61-66. https://doi.org/10.1016/j.apnr.2016.10.004
  46. Rhoades, L. and Eisenberger, R. (2002). Perceived organizational support: a review of the literature. Journal of Applied Psychology, 87, 698-714. https://psycnet.apa.org/buy/2002-15406-008
  47. Robertson, S. I. (2005). Problem solving: Psychology Press, Taylor & Francis.
  48. Sguera, F, B, R, P., Huy, Q, N., Boss, R., Wayne and B., David, S. (2018). The more you care, the worthier i feel, the better i behave: how and when supervisor support influences (un) ethical employee behavior. Journal of Business Ethics, 153, 615-628. https://doi.org/10.1007/s10551-016-3339-8
  49. Shanock, L.R. and Eisenberger, R. (2006). When supervisors feel supported: relationships with subordinates’ perceived supervisor support, perceived organizational support, and performance. Journal of Applied Psychology, 91(3). https://psycnet.apa.org/buy/2006-07101-014
  50. Tekin, H. (2002). Eğitimde ölçme ve değerlendirme: Yargı Yayıncılık.
  51. Tenteriz, Y. & Tozkoparan, G. (2022). Algılanan yönetici desteği ve algılanan çalışma arkadaşları desteğinin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerine etkisi. Business and Economics Research Journal, 13(1), 89-107. https://www.ceeol.com/search/article-detail?id=1027432
  52. Tschannen-Moran, M. & Barr, M. (2004). Fostering student learning: the relationshipof collective teacher efficacy and student achievement. Leadership and Policy İnschools, 3(3), 189-09. https://doi.org/10.1080/15700760490503706
  53. Turgut, T. (2011). Çalışmaya tutkunluk: Iş yükü, esnek çalışma saatleri, yönetici desteği ve iş-aile çatışması ile ilişkileri. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 25(3-4), 155-179. https://dergipark.org.tr/tr/pub/atauniiibd/issue/2703/35540
  54. Üren, S. G. (2011). Algılanan örgütsel desteğin örgütsel bağlılığa etkisi: imalat sektöründe faaliyet gösteren bir firma örneği (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Osmangazi Üniversitesi, Eskişehir.
  55. Üstün, A., Bozkurt, E. (2003) İlköğretim okulu müdürlerinin kendilerini algılayışlarına göre problem çözme becerilerini etkileyen bazı mesleki faktörler. Kastamonu Eğitim Fakültesi Dergisi. 11(1), 13-20. https://dergipark.org.tr/tr/pub/kefdergi
  56. Yaman, S. ve Dede, Y. (2008). Yetişkinler içim problem çözme becerileri ölçeği. Eğitim Bilimleri ve Uygulama Dergisi 7(14), 251-269. https://dergipark.org.tr/en/pub/kuey/issue/10332/126630
  57. Yoon, J. ve Lim, J. C. (1999). Organizational support in the workplace: The case of Korean hospital employees. Human Relations, 52(7), 923- 945. https://doi.org/10.1023/A:1016923306099
  58. Zincirli, M. & Demir, B. (2021). Öğretmenlerin okullarda kolektif yeterlik algılarına ilişkin bir ölçek geliştirme çalışması. Uluslararası Müfredat ve Öğretim Dergisi. 13(2), 1709-1723. https://dergipark.org.tr/en/pub/ijocis