Dergiler / Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi / 2018 / Cilt: 9 - Sayı: 1

II. Meşrutiyet Döneminde Eğitim Tartışmaları: Ziya Gökalp, Millî Terbiye ve Satı Bey [el-Husrî]

Education Debates in the Second Constitutional Era: Ziya Gökalp, National Education and Satı Bey [al-Husrî]

Sayfa
47–69
Yayın Tarihi
2018-04-30
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Öte yandan Ziya Gökalp ve Satı Bey’in “nasıl bir eğitim?” sorusuna verdikleri cevap üzerinden onların temel düşünce yapıları analiz edilmeye çalışıldı.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Meşrutiyet dönemi Türkiye’nin yakın tarihi içinde çok özel bir yere sahiptir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Meşrutiyetin 1908’de yeniden ilanı Osmanlı fikir hayatına büyük canlılık kazandırdı.
💡
Sonuç & Katkı:Öte yandan Ziya Gökalp ve Satı Bey’in “nasıl bir eğitim?” sorusuna verdikleri cevap üzerinden onların temel düşünce yapıları analiz edilmeye çalışıldı.
🔬Tür:Laboratuvar & Saha Deneyi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Ottoman · Constitutional · Nation

Özet

II. Meşrutiyet dönemi Türkiye’nin yakın tarihi içinde çok özel bir yere sahiptir. Meşrutiyetin 1908’de yeniden ilanı Osmanlı fikir hayatına büyük canlılık kazandırdı. Fikir hayatındaki canlanma, bu dönemi Türkiye tarihinin en özel dönemlerinden biri hâline getirdi. İlk modernleşme dönemlerinden başlayarak biriken yeni fikirler “ilan-ı hürriyet”le tam bir serbestlik ortamı içinde tartışıldı. Modernleşme döneminin bütün entelektüel birikimi bu dönemde kamuoyu önünde tartışıldı ve yeni düşünceler kısmen de olsa kamuya mâl oldu. Bu tartışma konularından biri de eğitimdi. II. Meşrutiyet dönemi, Osmanlı aydınlarının eğitime dair düşüncelerini kamuoyuyla rahatlıkla paylaştıkları, eğitim sistemini eleştirebildikleri bir zaman dilimi oldu. II. Meşrutiyet döneminin eğitim tartışmalarına, denilebilir ki, Maarif Nazırı Emrullah Efendi’nin “Tuba Ağacı Nazariyesi” ve Ziya Gökalp’le dönemin önde gelen eğitimcilerinden biri olan Satı Bey arasındaki “milli terbiye” tartışmaları damga vurmuştur. Bu makale, Satı Bey ile Ziya Gökalp’in eğitim görüşlerini karşılaştırmak amacıyla kaleme alındı. Öte yandan Ziya Gökalp ve Satı Bey’in “nasıl bir eğitim?” sorusuna verdikleri cevap üzerinden onların temel düşünce yapıları analiz edilmeye çalışıldı.

Abstract

Second Constitutional period has a very exclusive place in the recent history of Turkey. Re declaration of Constitutionalism in 1908 vitalised the Ottoman idea life. The vitalisation of this idea life made this era one of the most exclusive period of Turkish history. New ideas accumulating from the starting of the first modernisation periods were discussed in a completely free environment with the declaration of liberty. The whole intellectual accumulation of the modernisation period was publicly debated during this period and new thoughts were partly coast to public. One of the debate issues was education. Second Constitutional period became a time frame that Ottoman intellectuals easily shared their thoughts and criticised their education system. It can be said that “theory of tuba tree” thought of Minister of National Education Emrullah Efendi and “National Education” debates between Ziya Gökalp and Sati Bey leading educators of the period were stamped the Second Constitutional period’s educational debates. This article has been taken to compare educational notions of Ziya Gökalp and Sati Bey. On the other hand, with the answers of Ziya Gökalp and Sati Bey to the question of “what kind of an education?” their basic frame of mind was tried to be analysed.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KEKLİK, E. (2018). II. Meşrutiyet Döneminde Eğitim Tartışmaları: Ziya Gökalp, Millî Terbiye ve Satı Bey [el-Husrî]. Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt: 9 - Sayı: 1, 47–69. https://ajindex.com/articles/128014

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (28)

  1. Acar, Şehbal Derya, (2009), Eğitimde Bir Üstad Satı Bey’i Tanımak, Akademik Kitaplar, İstanbul.
  2. Adanalı, A. Hadi, (2004), “Ziya Gökalp’in Eğitim Felsefesi ve Yüksek Eğitim Hakkındaki Görüşleri”, AÜİFD (Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi), XLV, Sayı 1. Akyüz, Yahya, (2013),
  3. Türk Eğitim Tarihi, M.Ö. 1000-M.S. 2013,
  4. Pegem Akademi, Ankara,
  5. Şubat. Anar, Suat, “Ziya Gökalp-Eğitim Anlayışı-”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, C.14. Baltacıoğlu, İsmail Hakkı, (1966),
  6. Ziya Gökalp, İstanbul. Berkes, (2003),
  7. Niyazi, Türkiye’de Çağdaşlaşma, Yapı Kredi Yayınları, İstanbul. _________, (1975),
  8. İslamcılık, Ulusçuluk, Sosyalizm, Bilgi Yayınevi,
  9. İstanbul.
  10. Buzpınar, Şit Tufan, “Satı el-Husrî”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, C.36, Celkan, H. Y., (1989), Ziya Gökalp’in Eğitim Sosyolojisi, Millî Eğitim Gençlik ve Spor Bakanlığı Yayınları,
  11. İstanbul.
  12. Çil, Fatma, (2004), Satı Bey’in Hayatı, Eserleri ve Türk Eğitimine Katkıları, Marmara Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü, Yayınlanmamış Master Tezi, İstanbul.
  13. Duru, Kâzım Nami, (1975),
  14. Ziya Gökalp, Milli Eğitim Basımevi, İstanbul.
  15. Ergin, Osman Nuri, (1977),
  16. İstanbul Mektepleri ve İlim, Terbiye ve San’at Müesseseleri Dolayısiyle Türkiye Maarif Tarihi, C.III-IV, Eser Matbaası, İstanbul.
  17. Ergün, Mustafa, (1987), “Satı Bey Hayatı ve Türk Eğitimine Hizmetleri”, İnönü Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Sayı 1. _________, (1996), II. Meşrutiyet Dönemi Eğitim Hareketleri 1908- 1914,
  18. Ankara.
  19. Erişirgil, M. Emin, (1951), Bir Fikir Adamının Romanı: Ziya Gökalp, İstanbul.
  20. Gündüz, Mustafa, (2010), “Gelenek ve Modernlik Arasında Bir Eğitimci: Satı Bey ve Fenn-i Terbiye Adlı Eseri Üzerine Bir İnceleme”, Turkish Studies, International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, Volume 5/3 Summer. Hanioğlu, Şükrü, (1981), Bir Siyasal Düşünür Olarak Doktor Abdullah Cevdet ve Dönemi, Üçdal Neşriyat, İstanbul.
  21. Heyd, Uriel, (1980), Ziya Gökalp’in Hayatı ve Eserleri, Çeviren: Cemil Meriç, Sebil Yayınevi,
  22. İstanbul.
  23. İnalcık, Halil, (2005), “Ziya Gökalp, Yüzyıla Damgasını Vuran Düşünür”, Doğu-Batı Makaleler I, Doğu Batı Yayınları,
  24. Ankara.
  25. Kafadar, Osman, (2016),
  26. Türk Eğitim Düşüncesinde Batılılaşma, Vadi Yayınları,
  27. İstanbul.
  28. Kardaş, Ziya, (1978a), “Millî Eğitimimizde Öğretmen Yetiştirme Dâvâsı ve Tûbâ Ağacı Nazariyesi II”, Türk Kültürü, Sayı 188, Yıl XVI, Haziran. __________,(1978b), “Millî Eğitimimizde Öğretmen Yetiştirme Dâvâsı ve Tûbâ Ağacı Nazariyesi III”, Türk Kültürü, Sayı 189,