Dergiler / Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi / 2026 / Cilt: 15 Sayı: 3

Gençlik ve arkadaşlık: Kurallar, sınırlar ve ihlaller üzerine nitel bir araştırma

Youth and friendship: A qualitative study on rules, boundaries and violations

Sayfa
1866–1882
Yayın Tarihi
2025-09-29
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışmanın neticesinde gençlerin arkadaşlık ilişkilerinde sınır koymanın gizlilik, saygı, sadakat ve kişisel alan gibi temel değerlere dayandığını, kuralların ihlali ise bireyde güven kaybına ve duygusal gerilime neden olduğu sonucuna varılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Çalışmanın amacı, gençlerin arkadaşlık ilişkilerinde kurallarının ve kural ihlallerinde çıkan sorunların ortaya konulmasıdır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Gençlerden ölçüt örnekle tekniği ile seçilen 14 kişi ile yarı yapılandırılmış görüşme tekniği ile veriler elde edilmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışmanın neticesinde gençlerin arkadaşlık ilişkilerinde sınır koymanın gizlilik, saygı, sadakat ve kişisel alan gibi temel değerlere dayandığını, kuralların ihlali ise bireyde güven kaybına ve duygusal gerilime neden olduğu sonucuna varılmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Arkadaşlık · Beklentiler · Arkadaşlık kuralları

Özet

Çalışmanın amacı, gençlerin arkadaşlık ilişkilerinde kurallarının ve kural ihlallerinde çıkan sorunların ortaya konulmasıdır. Çalışmada arkadaşlık ilişkilerini sürdürürken gençlerin arkadaşlığa yükledikleri anlam, arkadaşlıktan beklentileri, arkadaşlıkta bağlı oldukları kurallar, koydukları sınırlar, sınır ve kural ihlallerinde takındıkları tavırlar ele alınmaktadır. Arkadaşlık ilişkileri, karşılıklılık üzerinde yürüyen, güven ve samimiyet temelinde inşa edilen bir ilişkidir. Gençler, sosyalleşme süreçlerinde daha çok arkadaşları ile vakit geçirmektedir. Bu bağlamda gençlerinin sosyal ilişkileri önem arz etmektedir. Çalışma nitel bir çalışma olarak tasarlanmış ve fenomenolojik yaklaşım benimsenmiştir. Gençlerden ölçüt örnekle tekniği ile seçilen 14 kişi ile yarı yapılandırılmış görüşme tekniği ile veriler elde edilmiştir. Çalışmanın neticesinde gençlerin arkadaşlık ilişkilerinde sınır koymanın gizlilik, saygı, sadakat ve kişisel alan gibi temel değerlere dayandığını, kuralların ihlali ise bireyde güven kaybına ve duygusal gerilime neden olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract

The aim of the study is to explore the rules in young people's friendships and the problems that arise from rule violations. The study examines the meanings young people attribute to friendship, their expectations from friendships, the rules they adhere to, the boundaries they set, and their attitudes toward boundary and rule violations while maintaining friendships. Friendships are relationships built on reciprocity and grounded in trust and sincerity. Young people often spend more time with their friends during their socialization processes, making their social relationships significant in this context. The study was designed as a qualitative study and employed a phenomenological approach. Data were collected through semi-structured interviews with 14 participants selected using the criterion sampling technique. The findings revealed that young people base their friendship boundaries on fundamental values such as privacy, respect, loyalty, and personal space, while rule violations lead to a loss of trust and emotional tension.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Tan, M., Toprak, M. (2025). Gençlik ve arkadaşlık: Kurallar, sınırlar ve ihlaller üzerine nitel bir araştırma. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, Cilt: 15 Sayı: 3, 1866–1882. https://doi.org/10.30783/nevsosbilen.1724339

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (28)

  1. Akan, V. (2003). Birey ve toplum. İ. Sezal, (Ed.), Sosyolojiye Giriş içinde (pp. 81- 104). Martı Kitap ve Yayınevi.
  2. Alsarrani, A., Hunter, R., F., Dunne, L., & Garcia, L. (2022). Association between friendship quality and subjective wellbeing among adolescents: a systematic review. BMC Public Health, 22(1), 2420. https://doi.org/10.1186/s12889-022-14776-4.
  3. Angelini, F., Gini, G., Marino, C., & Van Den Eijnden, R. (2024). Social media features, perceived group norms, and adolescents’ active social media use matter for perceived friendship quality. Frontiers in Psychology, 15, (1222907), 1-14. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2024.1222907
  4. Arendt, H. (1970). Men in dark times. Harcourt, Brace & World
  5. Argyle, M., & Henderson, M. (1984). The Rules of friendship. Journal of Social and Personal Relationships, 1(2), 211-237. https://doi.org/10.1177/0265407584012005
  6. Aytaç, Ö., & Tan, M. (2020). Arkadaşlık ilişkilerinde yaşanan değişim: Mardin örneği. OPUS International Journal of Society Researches, 15(25), 3233-3259. https://doi.org/10.26466/opus.642395
  7. Bagwell, C., L., & Bukowski, W., M. (2018). Friendship in childhood and adolescence: Features, effects, and processes. In W. M. Bukowski, B. Laursen, & K. H. Rubin (Eds), Handbook of peer interactions, relationships, and groups (2nd ed., pp. 371–390). The Guilford Press.
  8. Creswell, J. W. (2014). Nitel araştırma yöntemleri, (M. Bütün, S.B. Demir, Çev.). Siyasal Kitabevi.
  9. Devito, J. A. (2012). The interpersonal communicaion book. Pearson.
  10. DeVito, J. A. (2024). Human communication: The basic course. Pearson.
  11. Kitts, J., A., & Leal, D., F. (2021). What is (n’t) a friend? Dimensions of the friendship concept among adolescents. Social Networks, (66), 161-170. https://doi.org/10.1016/j.socnet.2021.01.004
  12. Lafolette, H. (1999). Kişisel ilişkiler. (F. Lekesizalın, Çev.). Ayrıntı Yayınları.
  13. Marshall, G. (2005). Sosyoloji sözlüğü. (O. Akınhay, D. Kömürcü, Çev.). Bilim ve Sanat Yayınları.
  14. Merriam, S. B. (2013). Nitel araştırma. (S. Turan, Çev.). Nobel Yayın.
  15. Özyazici, K., & Kanak, M. (2020). The Relationship between social ostracism and friendship quality and false identity in secondary school students. Research in Pedagogy, 10(2), 476-489. https://doi.org/10.5937/IstrPed2002476O
  16. Pillemer, J., & Rothbard, N. P. (2018). Friends without benefits: Understanding the dark sides of workplace friendship. Academy of Management Review, 43(4), 635-660. https://doi.org/10.5465/amr.2016.0309
  17. Rawlins, W., K., Leibowitz, K., & Bochner, A. P. (1986). Affective and instrumental dimensions of best, equal, and unequal friendships. Communication Studies, 37(2), 90-101. https://doi.org/10.1080/10510978609368208
  18. Rubin, K., Fredstrom, B., & Bowker, J. (2008). Future directions in. Friendship in childhood andearly adolescence. Social Development, 17(4), 1085–1096. https://doi.org/10.1111/j.1467-9507.2007.00445.x.
  19. Schiffman, L., G., & Cohn, D., Y. (2009). Are they playing by the same rules? A consumer gifting classification of marital dyads. Journal of Business Research, 62(11), 1054-1062. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2008.09.012
  20. Stump, K., N., Biggs, J., & Hawley, P. H. (2015). A dyadic analysis of power and friendship functioning. Journal of Relationships Research, 6 (e5), 1-12. https://doi.org/10.1017/jrr.2015.1
  21. Tan, M. (2019). Arkadaşlığın sosyolojisi: Değişen arkadaşlık ilişkileri üzerine bir araştırma (Mardin örneği). Hiperlink Yayınları.
  22. Toprak, M. (2023). Bir mekânın gündelik hayatı: Farklılıklarla yaşayabilmek. Paradigma Akademi Yayınları
  23. Urberg, K., A., Luo, Q., Pilgrim, C., & Degirmencioglu, S., M. (2003). A two-stage model of peer influence in adolescent substance use: Individual and relationship-specific differences in susceptibility to influence. Addictive Behaviors, 28(7), 1243-1256. https://.doir.org/ 10.1016/j.addbeh.2003.11.001
  24. Vitaro, F., Boivin, M., & Bukowski, W., M. (2009). The role of friendship in child and adolescent psychosocial development. In K. H. Rubin, W. M. Bukowski, & B. Laursen (Ed.), Handbook of peer interactions, relationships, and groups (pp. 568–585). The Guilford Press.
  25. Vollbrecht, J., L., Roloff, M., E., & Paulson, G.D. (1997), Coercıve potentıal and face‐sensitivity: The effects of authority and directives in social confrontation. International Journal of Conflict Management, 8(3), 235-251. https://doi.org/10.1108/eb022797. Wiseman P., J. (1986). Friendship: Bonds and binds in a voluntary relationship. Journal of Social and Personal Relationship, (3), 191-211. https://doi.org/10.1177/0265407586032005
  26. Yager, J. (2003). Arkadaşlık acıtmaya başladığında. (A. Mercan, (Çev.). Beyaz Balina Yayınları.
  27. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri, Seçkin Yayıncılık.
  28. Internet Sources www.tdk.gov.tr. (Retrieved on: 10.10.2024)