KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi / 2026 / Cilt: 15 Sayı: 3

Okul yöneticilerinin sosyal medya kullanım yeterlikleri ile dijital vatandaşlık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi

Examining the relationship between school administrators’ social media usage competencies and their digital citizenship levels

Fatih Mutlu Özbilen(ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ, ÇANAKKALE SOSYAL BİLİMLER MESLEK YÜKSEKOKULU)0000-0003-3187-0028
Yaşar Dilber(Bursa Gürsu Bilim ve Sanat Merkezi)0000-0001-7994-2786
Sayfa
1624–1646
Yayın Tarihi
2025-09-29
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Ayrıca okul yöneticilerinin sosyal medya kullanım yeterlikleri ile dijital vatandaşlık düzeyleri arasındaki ilişkinin orta düzeyde, pozitif yönde ve anlamlı olduğu tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Sosyal medya kullanım yeterliği ve dijital iletişim araçlarıyla doğru, etik standartlara uygun ve etkin bir şekilde etkileşim kurulması, dijital vatandaşlığa yönelik sahip olunan bilinçle ilgilidir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Etkili okulların varlığı açısından bu yeterliklerin okul yöneticilerinde bulunması önemlidir.
💡
Sonuç & Katkı:Ayrıca okul yöneticilerinin sosyal medya kullanım yeterlikleri ile dijital vatandaşlık düzeyleri arasındaki ilişkinin orta düzeyde, pozitif yönde ve anlamlı olduğu tespit edilmiştir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:2024-2025 Verileri
⚙️Değişkenler:Okul yöneticisi · Sosyal medya kullanımı · Dijital vatandaşlık

Özet

Sosyal medya kullanım yeterliği ve dijital iletişim araçlarıyla doğru, etik standartlara uygun ve etkin bir şekilde etkileşim kurulması, dijital vatandaşlığa yönelik sahip olunan bilinçle ilgilidir. Etkili okulların varlığı açısından bu yeterliklerin okul yöneticilerinde bulunması önemlidir. Araştırmada okul yöneticilerinin sosyal medya kullanım yeterlikleri ile dijital vatandaşlık düzeylerinin belirlenmesi ve aralarındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeline göre yürütülen araştırmanın katılımcılarını 2024-2025 eğitim-öğretim yılında Bursa’daki 325 okul yöneticisi oluşturmuştur. Araştırmanın verileri “Sosyal Medya Kullanımı Ölçeği” ve “Dijital Vatandaşlık Ölçeği” ile toplanmıştır. Analizlerde frekans, yüzde ve aritmetik ortalama değerleri hesaplanmış; sosyal medya kullanım yeterliği ile dijital vatandaşlık düzeyi arasındaki ilişkiler Pearson Korelasyon Katsayısı hesaplanarak değerlendirilmiştir. Sonuçlara göre okul yöneticilerinin sosyal medya kullanım yeterlikleri ve dijital vatandaşlık düzeylerinin yüksek olduğu belirlenmiştir. Ayrıca okul yöneticilerinin sosyal medya kullanım yeterlikleri ile dijital vatandaşlık düzeyleri arasındaki ilişkinin orta düzeyde, pozitif yönde ve anlamlı olduğu tespit edilmiştir. Sosyal medya kullanım yeterliği ve dijital vatandaşlık düzeyine ait alt boyutlar arasında da anlamlı ilişkiler bulunmuştur.

Abstract

Social media usage competence and interacting with digital communication tools correctly, in accordance with ethical standards and effectively are related to awareness of digital citizenship. It is important for school administrators to have these competencies for effective schools. The aim of the study was to determine the social media usage competence and digital citizenship levels of school administrators and to examine the relationship between them. The participants of the study, which was conducted according to the relational survey model, one of the quantitative research methods, consisted of 325 school administrators in Bursa in the 2024-2025 academic year. Data of the research were collected with the “Social Media Usage Scale” and the “Digital Citizenship Scale”. Frequency, percentage and arithmetic mean values were calculated in the analyzes; the relationships between social media usage competence and digital citizenship level were evaluated by calculating the Pearson Correlation Coefficient. According to the results, it was determined that the social media usage competence and digital citizenship levels of school administrators were high. In addition, it was determined that the relationship between school administrators’ social media usage competence and digital citizenship levels was moderate, positive and significant. It was also found that there were significant relationships between the sub-dimensions of social media usage competence and digital citizenship level.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Özbilen, F. M., Dilber, Y. (2025). Okul yöneticilerinin sosyal medya kullanım yeterlikleri ile dijital vatandaşlık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, Cilt: 15 Sayı: 3, 1624–1646. https://doi.org/10.30783/nevsosbilen.1675513

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (106)

  1. Ahn, J., Bivona, L. K., & DiScala, J. (2011). Social media access in K-12 schools: Intractable policy controversies in an evolving world. Proceedings of the American Society for Information Science and Technology, 48(1), 1–10. doi: 10.1002/meet.2011.14504801044
  2. Akçıl, U., Altınay, Z., & Altınay, F. (2016). Assessing the effects of managers in the digital age on the management process of digital citizenship roles. The Anthropologist, 23(1-2), 209-217.
  3. Akçıl, U., & Baştaş, M. (2021). Examination of university students’ attitudes towards e-learning during the COVID-19 pandemic process and the relationship of digital citizenship. Contemporary Educational Technology, 13(1), 1–13. https://doi.org/10.30935/CEDTECH/9341
  4. Al Husseiny, F. A., Saab, J. M., Abdallah, M. H., & Wehbe, N. H. (2023). Digital citizenship and digital literacy: An evolving trend. In J. DeHart (Ed.), Innovations in digital instruction through virtual environments (pp. 205-220). IGI Global Scientific Publishing. https://doi.org/10.4018/978-1-6684-7015-2.ch012
  5. Althibyani, H. A., & Al-Zahrani, A. M. (2023). Investigating the effect of students’ knowledge, beliefs, and digital citizenship skills on the prevention of cybercrime. Sustainability, 15, 1-18. https://doi.org/10.3390/su151511512
  6. Arğın, E. (2023). Sosyal medya kullanım amaçları ve oyun bağımlılığı arasındaki ilişkinin incelenmesi. İKSAD Yayınevi.
  7. Ateş, A. (2022). Okul yöneticilerinin sosyal medya kullanımı ile okul imajı arasındaki ilişki [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi.
  8. Aydın, A. (2015). Dijital vatandaşlık. Türk Kütüphaneciliği, 29(1), 142-146.
  9. Aydın, A., & Öztürk, E. (2023). Dijital vatandaşlık eğitiminin insani değerlerin gelişimine etkisi. Erciyes Journal of Education, 7(1), 1-21. https://doi.org/10.32433/eje.1234074
  10. Avcı, Ü., & Durak, H. Y. (2022). Examination of digital citizenship, online information searching strategy and information literacy depending on changing state of experience in using digital technologies during COVID-19 pandemic. Journal of Information Science, 50(5), 1098-1111. https://doi.org/10.1177/01655515221114455
  11. Baruah, T. D. (2012). Effectiveness of social media as a tool of communication and its potential for technology enabled connections: A micro-level study. International Journal of Scientific and Research Publications, 2(5), 1-10.
  12. Baydar, F. (2022). The role of educational leaders in the development of students’ technology use and digital citizenship. Malaysian Online Journal of Educational Technology, 10(1), 32–46. https://doi.org/10.52380/mojet.2022.10.1.367
  13. Brandtzæg, P. B., & Heim, J. (2009). Why people use social networking sites. In Online Communities and Social Computing: Third International Conference, OCSC 2009, Held as Part of HCI International 2009, San Diego, CA, USA, July 19-24, 2009. Proceedings 3 (pp. 143-152). Springer Berlin Heidelberg.
  14. Broersma, M., & Graham, T. R. (2012). Social media as beat: Tweets as a news source during the 2010 British and Dutch elections. Journalism Practice, 6(3), 403–419. https://doi.org/10.1080/17512786.2012.663626
  15. Büyükçorak, M., & Dinç, M. (2020). Sosyal medyanın aşırı kullanımının psikolojik etkileri ve Türk gençlerinin sosyal medyayı kullanım özellikleri. Psikoloji Araştırmaları, 1(1), 30-33.
  16. Büyüköztürk, Ş. (2010). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı: İstatistik, araştırma deseni, SPSS uygulamaları ve yorum (11. baskı). Pegem Akademi.
  17. Büyüköztürk, Ş., Çokluk-Bökeoğlu, Ö., & Köklü, N. (2009). Sosyal bilimler için istatistik (4. baskı), Pegem Akademi.
  18. Can, A. (2018). SPSS ile bilimsel araştırma sürecinde nicel veri analizi (6. baskı), Pegem Akademi.
  19. Choi, M. (2016). A concept analysis of digital citizenship for democratic citizenship education in the internet age. Theory & Research in Social Education, 44(4), 565-607. https://doi.org/10.1080/00933104.2016.1210549
  20. Cleofas, J. V., & Labayo, C. C. (2024). Youth netizens as global citizens: Digital citizenship and global competence among undergraduate students. Frontiers in Communication, 9, 1-9. https://doi.org/10.3389/fcomm.2024.1398001
  21. Çalışkan, M., & Mencik, Y. (2015). Değişen dünyanın yeni yüzü: Sosyal medya. Akademik Bakış Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler Dergisi, 50, 254-277.
  22. Çubukcu, A. ve Bayzan, Ş. (2013). Türkiye’de dijital vatandaşlık algısı ve bu algıyı internetin bilinçli, güvenli ve etkin kullanımı ile artırma yöntemleri, Middle Eastern & African Journal of Educational Research, 5, 148-174.
  23. Ching. Y. L. Ker, Y. L., & Jumaat, N. F. (2022). A new lens to media competence of gender divide in digitalized era. Journal of ICT in Education, 9(2), 34-45. https://doi.org/10.37134/jictie.vo19.2.3.2022
  24. Cho, V., & Jimerson, J. B. (2017). Managing digital identity on Twitter: The case of school administrators. Educational Management Administration & Leadership, 45(5), 884–900. https://doi.org/10.1177/1741143216659295
  25. Chugh, R., & Ruhi, U. (2018). Social media in higher education: A literature review of Facebook. Education and Information Technologies, 23(2), 605–616. https://doi.org/10.1007/S10639-017-9621-2
  26. Cox, D., & McLeod, S. (2014). Social media strategies for school principals. NASSP Bulletin, 98(1), 5–25. doi:10.1177/0192636513510596
  27. Çömlekçi, M. F., & Başol, O. (2019). Gençlerin sosyal medya kullanım amaçları ile sosyal medya bağımlılığı ilişkisinin incelenmesi. Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 17(4), 173-188. https://doi.org/10.18026/cbayarsos.525652
  28. Çubukcu, A., & Bayzan, Ş. (2013). Türkiye’de dijital vatandaşlık algısı ve bu algıyı internetin bilinçli, güvenli ve etkin kullanımı ile artırma yöntemleri. Middle Eastern & African Journal of Educational Research, 5(1), 148-174.
  29. Dede, A. (2024). Dijital vatandaşlığın dokuz boyutu ve e-devlet uygulamaları. EKEV Akademi Dergisi, 97, 15-27.
  30. De Martino, I., D’Apolito, R., McLawhorn, A. S., Fehring, K. A., Sculco, P. K., & Gasparini, G. (2017). Social media for patients: Benefits and drawbacks. Current Reviews in Musculoskeletal Medicine, 10(1), 141–145. https://doi.org/10.1007/S12178-017-9394-7
  31. Deniz, L., & Tutgun-Ünal, A. (2019). Sosyal medya çağında kuşakların sosyal medya kullanımı ve değerlerine yönelik bir dizi ölçek geliştirme çalışması. OPUS-Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 11(18), 1025-1057. DOI: 10.26466/opus.557240
  32. Engür, M., Gürgen, O., Demiray, E., & Unutmaz, V. (2023). Antrenörlerde dijital vatandaşlık ile dijital okuryazarlık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Akdeniz Spor Bilimleri Dergisi, 6(Özel Sayı 1), 641-654. DOI: https://doi.org/10.38021asbid.1367241
  33. Er-Türküresin, H. (2022). Cinsiyetin dijital vatandaşlık davranış düzeyi üzerindeki etkisinin meta analiz yöntemiyle araştırılması. Bayburt Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(35), 898-916. https://doi.org/10.35675/befdergi.799791
  34. Escoffery, C., Kenzig, M., Hyden, C., & Hernandez, K. (2018). Capitalizing on social media for career development. Health Promotion Practice, 19(1), 11–15. https://doi.org/10.1177/1524839917734522
  35. Gagrčin, E., Porten-Cheé, P., Leißner, L., Emmer, M., & Jørring, L. (2022). What makes a good citizen online? The emergence of discursive citizenship norms in social media environments. Social Media and Society, 8(1), 1-11. https://doi.org/10.1177/20563051221084297
  36. Gillern, S., Gleason, B. W., & Hutchison, A. (2022). Digital citizenship, media literacy, and the ACTS framework. The Reading Teacher, 76(2), 145–158. https://doi.org/10.1002/trtr.2120
  37. González-Mohino, M., Rodriguez-Domenech, M. A., Callejas-Albiñana, A. I., & Castillo-Canalejo, A. M. (2023). Empowering critical thinking: The role of digital tools in citizen participation. Journal of New Approaches in Educational Research, 12(2), 258-275. https://doi.org/10.7821/naer.2023.7.1385
  38. Goyal, K. (2021). Impact of social media-enabled technology innovation on government: A perspective. Published in: Amity University Press, 3(1), 21-28.
  39. Gökgöz-Kırgız, G. (2024). Sınıf öğretmenlerinin dijital vatandaşlık düzeyleriyle 21. yüzyıl öğreten becerilerini kullanma düzeyleri arasındaki ilişki [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Pamukkale Üniversitesi.
  40. Gökoğlu, S. ve Çağlar-Özhan, Ş. (2025). Digital literacy and digital citizenship: A comprehensive overview. In M. Pucelj, & R. Bohinc (Eds.), Challenges for digital citizenship and ethics: Social media, deep fakes, and virtual communities (pp. 1-28), IGI Global Publishing Tomorrow’s Research Today. DOI: 10.4018/979-8-3693-7914-1.ch001
  41. Gu, M. M., Huang, C. F., & Lee, C. K. J. (2023). Investigating university students’ digital citizenship development through the lens of digital literacy practice: A Translingual and transemiotizing perspective. Linguistics and Education, 77, 1-11. https://doi.org/10.1016/j.linged.2023.101226
  42. Guedes, E., Nardi, A. E., Guimarães, F. L., Machado, S., & King, A. L. S. (2016). Social networking, a new online addiction: a review of Facebook and other addiction disorders. Medical Express, 3(1), 1–6. https://doi.org/10.5935/MEDICALEXPRESS.2016.01.01
  43. Hekimoğlu, M. (2023). Yetişkin bireylerin sosyal medya kullanımı ve maneviyat arasındaki ilişkinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi.
  44. Heydarli, F. (2023). Okul yöneticilerinin dijital vatandaşlık düzeyleri ve teknoloji liderliği öz-yeterlik algıları arasındaki ilişkinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Trakya Üniversitesi.
  45. Hung, H.-T., & Yuen, S. C.-Y. (2010). Educational use of social networking technology in higher education, Teaching in Higher Education, 15(6), 703-714, DOI: 10.1080/13562517.2010.507307
  46. Idubor, I., Elogie, A. A., & Ikenwe, I. J. (2016). Influence of social media network usage and addiction on self-perception of undergraduate students at University of Ibadan, Nigeria. British Journal of Education, Society & Behavioural Science, 12(1), 1–9. https://doi.org/10.9734/BJESBS/2016/19040
  47. İzci, M., Çuçi, C., Kapan, H. İ., & Atay, Z. (2024). Okul yöneticilerinin medya ve teknoloji kullanma düzeyleri üzerine bir inceleme. Uluslararası Eğitime Özgün Bakış Dergisi, 2(1), 1-18. DOI: 10.5281/zenodo.10519534ISSN2980-1176ISSN2980-1176
  48. James, C., Weinstein, E., & Mendoza, K. (2021). Teaching digital citizensin today's world: Research and insights behind the common sense K–12 digital citizenship curriculum (Version 2). San Francisco, CA: Common Sense Media.
  49. Jiao, W., Chang, A., Ho, M., Lu, Q., Liu, M. T., & Schulz, P. J. (2023). Predicting and empowering health for generation z by comparing health information seeking and digital health literacy: Cross-sectional questionnaire study. Journal of Medical Internet Research, 25, 1-14. https://doi.org/10.2196/47595
  50. Karasar, N. (2009). Bilimsel araştırma yöntemi (19. baskı), Nobel Yayın Dağıtım.
  51. Kartashova, L. A., Prykhodkina, N., Makhynia, T., Tymoshko, H., & Sholokh, O. (2024). Comparing social media use in school management: experiences from Ukraine and the United States. CTE Workshop Proceedings, 11, 98–119. https://doi.org/10.55056/cte.684
  52. Kırık, A. M., Bölükbaş, K., & Cengiz, G. (2019). Sosyal medya bağlamında dijital vatandaşlık: TRT İstanbul Radyosu prodüktörleri üzerinden bir değerlendirme. Mavi Atlas, 7(2), 1-27. https://doi.org/10.18795/gumusmaviatlas.576792
  53. Kocadağ, T. (2012). Öğretmen adaylarının dijital vatandaşlık düzeylerinin belirlenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Karadeniz Teknik Üniversitesi.
  54. Köse, G. (2020). Toplumsal hareketlenmede önemli bir durak: Sosyal ağlarda dijital aktivizm ve dinamiklerine ilişkin Y ve Z kuşağının farkındalıkları üzerine bir araştırma. OPUS International Journal of Society Researches, 15(22), 1255-1288. https://doi.org/10.26466/opus.665241
  55. Kraiwin, P., & Chalapirom, B. (2020). Strategies for developing private school administrators based on the concept of digital citizenship. Journal of Education Studies, Chulalongkorn University, 48(2), 147–164. retrieved from https://so02.tci-thaijo.org/index.php/EDUCU/article/view/243200
  56. Krishna, S., & Prakash, F. (2024). Digital footprint in social media. International Journal of Research Publication and Reviews, 5(3), 1015-1019.
  57. Kuş, Z. (2021) Dijital okuryazarlık ve vatandaşlık. E. Gençtürk & K. Karatekin (Ed.), Sosyal bilgiler için çoklu okuryazarlık-2 içinde. Pegem Yayıncılık.
  58. Lee, S., & Park, S. (2023). Differences in digital citizenship by college students’ individual variables and internet self-efficacy. Asia-Pacific Journal of Convergent Research Interchange, 9(5), 543–556. https://doi.org/10.47116/apjcri.2023.05.45
  59. Liu, Y. (2017). Gender difference in perception and use of social media tools. In T. Kidd & L. Morris, Jr. (Eds.), Handbook of Research on Instructional Systems and Educational Technology (pp. 249-262). IGI Global Scientific Publishing. https://doi.org/10.4018/978-1-5225-2399-4.ch022
  60. Lu, C., & Gu, M. (2024). A systematic review and meta-analysis of factors and outcomes of digital citizenship among adolescents. Asia Pacific Journal of Education, 1-17. https://doi.org/10.1080/02188791.2023.2296352
  61. Malik, A., Malik, A., Heyman-Schrum, C., & Johri, A. (2019). Use of Twitter across educational settings: a review of the literature. International Journal of Educational Technology in Higher Education, 16(1), 1–22. https://doi.org/10.1186/S41239-019-0166-X
  62. Meikle, G. (2016). Social media communication: Sharing and visibility (1st ed.), Routledge.
  63. Norman C. D. (2012). Social media and health promotion. Global Health Promotion, 19(4), 3-6. doi: 10.1177/1757975912464593
  64. Nurmandi, A., Wahyuni, H., Guillamon, M. D., Salahudin, & Muallidin, I. (2023). Social media use for public policymaking cycle: A meta-analysis. Electronic Government, an International Journal, 19(2), 123-145. https://doi.org/10.1504/EG.2023.129428
  65. Ohara, M. R. (2023). The Role of Social Media in Educational Communication Management. Journal of Contemporary Administration and Management (ADMAN), 1(2), 70–76. https://doi.org/10.61100/adman.v1i2.25
  66. Ohler, J. (2011). Digital citizenship means character education for the digital age. Kappa Delta Pi Record, 48(1), 25–27. https://doi.org/10.1080/00228958.2011.10516720
  67. Ollivier, C., & Jeanneau, C. (2023). Developing digital citizenship and language competences. European Centre for Modern Languages of the Council of Europe.
  68. Öztürk, D. (2021). Lise yöneticilerinin teknolojik liderlik öz yeterliliklerinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Uludağ Üniversitesi.
  69. Pangrazio, L., & Sefton-Green, J. (2021). Digital rights, digital citizenship and digital literacy: What’s the difference? Journal of New Approaches in Educational Research, 10(1), 15–27. https://doi.org/10.7821/NAER.2021.1.616
  70. Park, K.-J., Ryu, I., & Kim, J.-J. (2013). A study on continued use of social network services: focused on the moderating effect of user’s SNS literacy. Journal of Information Systems, 22(1), 65–87. https://doi.org/10.5859/KAIS.2013.22.1.65
  71. Politte-Corn, M., Nick, E. A., & Kujawa, A. (2023). Age-related differences in social media use, online social support, and depressive symptoms in adolescents and emerging adults. Child and Adolescent Mental Health, 28(4), 497-503. https://doi.org/10.1111/camh.12640
  72. Pugno, M. (2024). Social media effects on well‐being: The hypothesis of addiction of a new variety. Kyklos, 77(3), 690-704. https://doi.org/10.1111/kykl.12380
  73. Pujianti, A., br, Malau, K. D., & Ulandari, U. (2024). Membangun budaya positif berinternet berbasis etika dan kewarganegaraan serta meningkatkan kesadaran masyarakat di era digital. Uranus: Jurnal Ilmiah Teknik Elektro, Sains Dan Informatika, 2(2), 61–69. https://doi.org/10.61132/uranus.v2i2.128
  74. Ribble, M. S., Bailey, G. D., & Ross, T. W. (2004). Digital citizenship: Addressing appropriate technology behavior. Learning & Leading with technology, 32(1), 6-12.
  75. Rizki, J. W. S. (2023). Social media as tools of communication and learning. Qalamuna: Jurnal Pendidikan, Sosial, Dan Agama, 15(1), 391–404. https://doi.org/10.37680/qalamuna.v15i1.2429
  76. Salleh, A. S. S., Latif, A., Anis, W., Zambri, A. M., Latiff, D. I. A., & Kamal, S. (2023). Media literacy and digital citizenship in the era of social media. International Journal of Academic Research in Business & Social Sciences, 13(11), 918-929.: http://dx.doi.org/10.6007/IJARBSS/v13-i11/19392
  77. Sarı, E. (2019). Okul yöneticilerinin sosyal ağları kullanım amaçları ile bireysel yenilikçilik düzeyleri arasındaki ilişki (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi), Sakarya Üniversitesi.
  78. Sarıoğlu, C. İ (2021). Sosyal medya kullanımını etkileyen faktörler üzerine bir araştırma. Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(ICOMEP Özel Sayısı), 277-298. DOI: 10.54600/igdirsosbilder.977764
  79. Senos, S., João, G., Loureiro, M. J., Torres, J. C., & Rosário, R. (2024). Digital citizenship in secondary education: The project “The internet as we see it.” Educational Media International, 61(4), 368-382. https://doi.org/10.1080/09523987.2024.2436739
  80. Sevinç, M., Akyüz, H., & Dönmez, H. (2022). Sınıf öğretmenlerinin dijital vatandaşlık ve dijital okuryazarlık düzeyleri arasındaki ilişkinin belirlenmesi: İskenderun ilçesi örneği. Journal of Research in Education and Teaching, 11(2), 7-17.
  81. Si, E. A., & Lee, G. (2022). Moderating effects of digital citizenship on problematic digital media use and children’s happiness: A cross-sectional study. Journal of School Health, 93(6), 485–493. https://doi.org/10.1111/josh.13275
  82. Silverman, J. A., Chugh, A., Hollier, J. M., Martin, N., Raghu, V. K., Rosas‐Blum, E., van Tilburg, M. A. L., Venkataraman‐Rao, P., Venkatesh, R. D., & Lu, P. L. (2024). Using social media for patient care, research, and professional development: A North American society of pediatric gastroenterology, hepatology, and nutrition position paper. Journal of Pediatric Gastroenterology and Nutrition, 78(2), 414-427. https://doi.org/10.1002/jpn3.12051
  83. Srivastava, P. (2012). Social Networking & Its Impact on Education-System in Contemporary Era. International Journal of Information Technology Infrastructure, 1(2).
  84. Şimşek, E., & Şimşek, A. (2013). New literacies for digital citizenship. Contemporary Educational Technology, 4(2), 126–137. https://doi.org/10.30935/cedtech/6097
  85. Statista (2025). Number of social media users worldwide from 2017 to 2028 (in billions) – forecast. https://www.statista.com/topics/1164/social-networks/ adresinden erişildi.
  86. Tagoe, H., & Zhang, M. (2024). Social media's influence on public administration. International Journal of Social Science and Economics Invention, 10(03), 12-26. https://doi.org/10.23958/ijssei/vol10-i03/368
  87. Tangül, H., Soykan, E., & Gelirli, N. (2024). Enhancing motivation and attitudes of teacher candidates through digital citizenship training. Technology, Education, Management, Informatics (TEM) Journal, 13(1), 185–197. https://doi.org/10.18421/tem131-19
  88. Tilleul, C. (2022). Young adults’ social network practices and the development of their media literacy competences: A quantitative study. Information, Communication & Society, 26(10), 1–19. https://doi.org/10.1080/1369118x.2022.2072751
  89. Tutar, H., Erdem, A. T., & Şahin, N. (2024). Dijital vatandaşlık ölçeği (DVÖ): Geçerlilik ve güvenirlik çalışması. Alanya Akademik Bakış, 8(1), 310-327. https://doi.org/10.29023/alanyaakademik.1337114
  90. TÜİK (2024). Hanehalkı Bilişim Teknolojileri (BT) Kullanım Araştırması, 2024. https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Hanehalki-Bilisim-Teknolojileri-(BT)-Kullanim-Arastirmasi-2024-53492 adresinden erişildi.
  91. Urhan, B., Yeniçıktı, N. T., Şimşek, G., Albayrak, E. S., Güdekli, İ. A., Hoştut, S., & Arslan Çelik, B. B. (2024). Social media use and social capital: Social media usage habits and perceptions of school administrators. Heliyon, 10(1), 1-10. https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2023.e23293
  92. Valdés-Cuervo, A.A., Morales-Álvarez, A., Parra-Pérez, L.G., & García-Vázquez, F.I. (2024). Evaluación de la escala ciudadanía digital en adolescentes: Examen de la dimensionalidad, invarianciade medida y validez externa. RELIEVE: Revista Electrónica de Investigación y Evaluación Educativa, 30(1), art. 3. https://doi.org/10.30827/relieve.v30i1.25367
  93. Valle, N., Zhao, P., Freed, D., Gorton, K., Chapman, A. B., Shea, A. L., & Bazarova, N. N. (2024). Towards a critical framework of social media literacy: A Systematic literature review. Review of Educational Research, 20(10), 1-46. https://doi.org/10.3102/00346543241247224
  94. Villanti, A. C., Johnson, A. L., Ilakkuvan, V., Jacobs, M. A., Graham, A. L., & Rath, J. M. (2017). Social media use and access to digital technology in US young adults in 2016. Journal of Medical Internet Research, 19(6), 1-14. https://doi.org/10.2196/JMIR.7303
  95. Wankel, C. (2009). Management education using social media. Organization Management Journal, 6(4), 251–262. https://doi.org/10.1057/OMJ.2009.34
  96. Weinstein, A. (2023). Problematic social networking site use-effects on mental health and the brain. Frontiers in Psychiatry, 13, 1-11. https://doi.org/10.3389/fpsyt.2022.1106004
  97. West, M., Rice, S. M., & Vella-Brodrick, D. (2023). Adolescent social media use: Cultivating and constraining competence. International Journal of Qualitative Studies on Health and Well-Being, 18(1), 1-23. https://doi.org/10.1080/17482631.2023.2277623
  98. Whiting, A., & Williams, D. (2013). Why people use social media: A uses and gratifications approach. Qualitative Market Research: an International Journal, 16(4), 362-369. https://doi.org/10.1108/QMR-06-2013-0041
  99. Xu, S., Yang, H. H., MacLeod, J., & Zhu, S. (2019). Social media competence and digital citizenship among college students. Convergence, 25(4), 735–752. https://doi.org/10.1177/1354856517751390
  100. Yue, I.-S. A. (2022). From digital literacy to digital citizenship: Policies, assessment frameworks and programs for young people in the Asia Pacific. In Y. Kim (Ed.), Media in Asia: Global, digital, gendered and mobile (pp. 181-194). Routledge eBooks. https://doi.org/10.4324/9781003130628-14
  101. Zhang, C. C., Zaleski, G., Kailley, J. N., Teng, K. A., English, M., Riminchan, A., & Robillard, J. M. (2024). Debate: Social media content moderation may do more harm than good for youth mental health. Child and Adolescent Mental Health, 29(1), 104-106. https://doi.org/10.1111/camh.12689
  102. Ching. Y. L. Ker, Y. L., & Jumaat, N. F. (2022). A new lens to media competence of gender divide in digitalized era. Journal of ICT in Education, 9(2), 34-45. https://doi.org/10.37134/jictie.vo19.2.3.2022
  103. Kraiwin, P., & Chalapirom, B. (2020). Strategies for developing private school administrators based on the concept of digital citizenship. Journal of Education Studies, Chulalongkorn University, 48(2), 147–164. retrieved from https://so02.tci-thaijo.org/index.php/EDUCU/article/view/243200
  104. Park, K.-J., Ryu, I., & Kim, J.-J. (2013). A study on continued use of social network services: focused on the moderating effect of user’s SNS literacy. Journal of Information Systems, 22(1), 65–87. https://doi.org/10.5859/KAIS.2013.22.1.65
  105. Rizki, J. W. S. (2023). Social media as tools of communication and learning. Qalamuna: Jurnal Pendidikan, Sosial, Dan Agama, 15(1), 391–404. https://doi.org/10.37680/qalamuna.v15i1.2429
  106. Salleh, A. S. S., Latif, A., Anis, W., Zambri, A. M., Latiff, D. I. A., & Kamal, S. (2023). Media literacy and digital citizenship in the era of social media. International Journal of Academic Research in Business & Social Sciences, 13(11), 918-929.: http://dx.doi.org/10.6007/IJARBSS/v13-i11/19392