KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi / 2026 / Cilt: 16 Sayı: 2

Okul öncesi öğretmen adaylarının okul dışı öğrenme ortamlarına yönelik görüşleri

Pre-service preschool teachers’ views on out-of-school learning environments

Seçil Yıldız(NEVŞEHİR HACI BEKTAŞ VELİ ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-8032-9639
Sayfa
810–824
Yayın Tarihi
2026-06-29
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Yapılan analiz ile kategoriler arasındaki ilişkiler incelenmiş benzerlik ve farklılıklar ortaya çıkarılarak araştırma bulgularını oluşturacak temalar oluşturulmuştur.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Okul öncesi öğretmen adaylarının okul dışı öğrenme ortamlarına yönelik görüşlerini belirlemeyi amaçlayan bu çalışmada, nitel araştırma yöntemlerinden olgu bilim desen kullanılmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Araştırmaya kolay örnekleme yöntemiyle belirlenen 46 okul öncesi öğretmen adayı katılmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Yapılan analiz ile kategoriler arasındaki ilişkiler incelenmiş benzerlik ve farklılıklar ortaya çıkarılarak araştırma bulgularını oluşturacak temalar oluşturulmuştur.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:okul öncesi · okul dışı öğrenme ortamları · okul öncesi öğretmen adayları

Özet

Okul öncesi öğretmen adaylarının okul dışı öğrenme ortamlarına yönelik görüşlerini belirlemeyi amaçlayan bu çalışmada, nitel araştırma yöntemlerinden olgu bilim desen kullanılmıştır. Araştırmaya kolay örnekleme yöntemiyle belirlenen 46 okul öncesi öğretmen adayı katılmıştır. Araştırma verileri araştırmacı tarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme formu ile elde edilmiştir. Araştırmanın verileri içerik analizi yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Yapılan analiz ile kategoriler arasındaki ilişkiler incelenmiş benzerlik ve farklılıklar ortaya çıkarılarak araştırma bulgularını oluşturacak temalar oluşturulmuştur. Ortaya çıkan temalar rapor edilirken cevap sıklığı ve yüzde hesaplamasından yararlanılmıştır. Temaların mümkün olduğunca tanımlayıcı olmasına dikkat edilmiş ve görüşmelerden doğrudan alıntılara yer verilmiştir. Öğretmen adaylarının okul dışı öğrenme ortamı olarak müzeleri, kurumları, bilimsel ortamları, kütüphaneleri, hayvan yaşam alanlarını, bahçeleri, parkları, doğal alanlarını vb. algıladıkları belirlenmiştir. Öğretmen adayları okul dışı öğrenme ortamlarının kullanılmasına ilişkin olumlu görüş bildirdikleri, bu ortamlarının okul öncesi dönemdeki çocuklar için yaparak yaşayarak öğrenme fırsatı sunma, deneyim sağlama, motivasyonu artırma gibi faydalarının olduğunu ifade ettikleri görülmüştür. Öğretmen adaylarının bu ortamları kullanırken planlama, güvenlik, sınıf yönetimi gibi zorluklar yaşanabileceklerini düşündükleri tespit edilmiştir.

Abstract

In this study, which aims to determine the views of pre-school teacher candidates on out-of-school learning environments, phenomenological design, one of the qualitative research methods, was used.. 46 preschool teacher candidates, who were determined by the convenience sampling method, participated in the study. The research data were obtained with a semi-structured interview form developed by the researcher. The data of the study were analyzed using the content analysis method. With the analysis, the relationships between the categories were examined, similarities and differences were revealed, and themes that would constitute the research findings were created. When reporting the emerging themes, response frequency and percentage calculations were used. Attention was paid to making the themes as descriptive as possible and direct quotes from the interviews were included. It was determined that preschool teacher candidates perceived museums, institutions, scientific environments, libraries, animal habitats, gardens, parks, natural areas, etc. as out-of-school learning environments. It was observed that preschool teacher candidates expressed positive opinions about the use of out-of-school learning environments and stated that these environments provided opportunities for learning by doing, providing experience, and increasing motivation for preschool children. It was determined that they thought that difficulties such as planning, security, and classroom management could be experienced while using these environments.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Yıldız, S. (2026). Okul öncesi öğretmen adaylarının okul dışı öğrenme ortamlarına yönelik görüşleri. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, Cilt: 16 Sayı: 2, 810–824. https://doi.org/10.30783/nevsosbilen.1827171

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (68)

  1. Adams, J. D., & Gupta, P. (2017). Informal science institutions and learning to teach: An examination of identity, agency, and affordances. Journal of Research in Science Teaching, 54(1), 121–138. https://doi.org/10.1002/tea.21270
  2. Aktaş Arnas, Y. (2019). Çocuk merkezli öğrenme ortamları: Okul öncesi çocuklar için bir okul tasarla. Pegem Akademi.
  3. Ay, Y., Anagün, Ş. S. & Demir, Z. M. (2015). Sınıf öğretmeni adaylarının fen öğretiminde okul dışı öğrenme hakkındaki görüşleri. Electronic Turkish Studies, 10(15), 103-118. https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.8702
  4. Aydoğdu, M. Z., & Aydoğdu, A. S. (2024). Matematik öğretmen adaylarının okul dışı öğrenme ortamlarına ilişkin görüşleri. Cumhuriyet Uluslararası Eğitim Dergisi, 13(1), 1-15. https://dx.doi.org/10.30703/cije.1325004
  5. Barfod, K., Ejbye-Ernst, N., Mygind, N. L., & Bentsen, P. (2016). Increased provision of udeskole in Danish schools: An updated national population survey. Urban Forestry & Urban Greening, 20, 277–281. https://doi.org/10.1016/j.ufug.2016.09.012
  6. Behrendt, M., & Franklin, T. (2014). A review of research on school field trips and their value in education. International Journal of Environmental & Science Education, 9(3), 235–245. https://doi.org/10.12973/ijese.2014.213a
  7. Bikomeye, C. J., Balza, J., & Beyer, M. K. (2021). The impact of schoolyard greening on children’s physical activity and socioemotional health: A systematic review of experimental studies. International Journal of Environmental Research and Public Health, 18(2), 535. https://doi.org/10.3390/ijerph18020535 Bølling, M., Niclasen, J., Bentsen, P., & Nielsen, G. (2019). Association of education outside the classroom and pupils’ psychosocial well‐being: Results from a school year implementation. Journal of School Health, 89(3), 210–218. https://doi.org/10.1111/josh.12730
  8. Bostan Sarıoğlan, A., & Küçüközer, H. (2017). Fen bilgisi öğretmen adaylarının okul dışı öğrenme ortamları ile ilgili görüşlerinin araştırılması. İnformal Ortamlarda Araştırmalar Dergisi, 2(1), 1-15. https://izlik.org/JA87DR48HS
  9. Bozdoğan, A. E. (2016). Okul dışı çevrelere eğitim amaçlı gezi düzenleyebilme öz-yeterlik inancı ölçeğinin geliştirilmesi. Journal of Theoretical Educational Science, 9(1), 111-129. http://dx.doi.org/10.5578/keg.9475
  10. Bozdoğan, A. E., & Ustaoğlu, F. (2016). Planetaryumların öğretim potansiyeli hakkında fen bilimleri öğretmen adaylarının görüşleri. Türk Fen Eğitimi Dergisi, 13(1), 38-49. http://dx.doi.org/10.12973/tused.10159a
  11. Bozdoğan, A. E., Okur, A., & Kasap, G. (2015). Planlı bir alan gezisi için örnek uygulama: Bir fabrika gezisi. Karadeniz Sosyal Bilimler Dergisi, 7(02). https://izlik.org/JA69NP99KE
  12. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2025). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Yayınları.
  13. Carrier, S. J. (2009). The effects of outdoor science lessons with elementary school students on preservice teachers' self-efficacy. Journal of Elementary Science Education, 21(2), 35–48. https://doi.org/10.1007/BF03173683
  14. Corbin, J., & Strauss, A. (2008). Qualitative research: Techniques and procedures for developing grounded theory. SAGE Publications.
  15. Çağlayan, İ., Çapar, B., & Şahin Zeteroğlu, E. (2024). Perspectives of teachers, guides, and parents as stakeholders in out-of-school learning environments. Journal of Adventure Education and Outdoor Learning, 1–18. https://doi.org/10.1080/14729679.2024.2371152
  16. Çiçek, Ö. & Saraç, E. (2017). Fen bilimleri öğretmenlerinin okul dışı öğrenme ortamlarındaki yaşantıları ile ilgili görüşleri. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi (KEFAD), 18(3), 504–522. https://izlik.org/JA24UK86PM
  17. Davies, R., & Hamilton, P. (2016). Assessing learning in the early years' outdoor classroom: Examining challenges in practice. Education, 46, 117–129. https://doi.org/10.1080/03004279.2016.1194448
  18. Demir, E. V. & Çetin, F. (2022). Öğretmenlerin okul dışı öğrenme faaliyetlerine yönelik tutumları. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 42(2), 1443-1461. https://izlik.org/JA59XP85NN
  19. Dere, F., & Çifçi, T. (2022). Pre-school teachers’ views on the pedagogical contributions of out-of-school learning environments. Cumhuriyet International Journal of Education, 11(4), 681–695. https://doi.org/10.30703/cije.1116818
  20. Dillon, J., Rickinson, M., Teamey, K., Morris, M., Choi, M. Y., Sanders, D., & Benefield, P. (2006). The value of outdoor learning: Evidence from research in the UK and elsewhere. School Science Review, 87(320), 107–111.
  21. Dring, C. C., Lee, S. Y., & Rideout, C. A. (2020). Public school teachers’ perceptions of what promotes or hinders their use of outdoor learning spaces. Learning Environments Research, 23(3), 369-378. https://doi.org/10.1007/s10984-020-09310-5 Egüz, Ş. & Kesten, A. (2012). Sosyal bilgiler dersinde müze ile eğitimin öğretmen ve öğrenci görüşlerine göre değerlendirilmesi: Samsun ili örneği. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi,13(1), 81-103. https://izlik.org/JA44ZZ47WX
  22. Ernst, J. (2014). Early childhood educators’ use of natural outdoor settings as learning environments: An exploratory study of beliefs, practices, and barriers. Environmental Education Research, 20(6), 735–752. https://doi.org/10.1080/13504622.2013.833596
  23. Eshach, H. (2007). Bridging in-school and out-of-school learning: Formal, non-formal, and informal education. Journal of Science Education and Technology, 16(2), 171–190. https://doi.org/10.1007/s10956-006-9027-1
  24. Falk, J. H., & Adelman, L. M. (2003). Investigating the impact of prior knowledge and interest on aquarium visitor learning. Journal of Research in Science Teaching, 40(2), 163-176. https://doi.org/10.1002/tea.10070
  25. Fjortoft, I. (2001). The natural environment as a playground for children. Early Childhood Education Journal, 29(2), 111–117. https://doi.org/10.1016/S0169-2046(00)00045-1
  26. Fosnot, C. T. (2013). Constructivism: Theory, perspectives, and practice. Teachers College Press.
  27. Glesne, C. (2013). Nitel araştırmaya giriş (A. Ersoy & P. Yalçınoğlu, Trans.). Ankara: Anı Yayıncılık.
  28. Glick, M. P., & Samarapungavan, A. (2008). Wolves are beautiful and proud: Science learning from a school field trip. Journal of Museum Education, 33(2), 199-207. https://doi.org/10.1080/10598650.2008.11510600
  29. Griffin, J. (2004). Research on students and museums: Looking more closely at the students in school groups. Science Education, 88(1), 59-70. https://doi.org/10.1002/sce.20018
  30. Guardino, C., Hall, K. W., Largo-Wight, E., & Hubbuch, C. (2019). Teacher and student perceptions of an outdoor classroom. Journal of Outdoor and Environmental Education, 22(2), 113-126. https://doi.org/10.1007/s42322-019-00033-7
  31. Güler, A. (2011). Planlı bir müze gezisinin ilköğretim öğrencilerinin tutumuna etkisi. İlköğretim Online, 10(1), 169-179. https://izlik.org/JA27DZ53CT
  32. Güngör, C., & Göloğlu-Demir, C. (2022). Analysis of pre-school teachers’ views on out of school learning activities. Afyon Kocatepe University Journal of Social Sciences, 24(1), 15–30. https://doi.org/10.32709/akusosbil.852503
  33. İnce, S., & Akcanca, N. (2021). Okul öncesi eğitimde okul dışı öğrenme ortamlarına yönelik ebeveyn görüşleri. Mehmet Akif Ersoy University Journal of Education Faculty, 58, 172-197. https://izlik.org/JA84AS76XC
  34. Jidovtseff, B., Kohnen, C., Belboom, C., Dispa, C., & Vidal, A. (2021). Outdoor education practices in Belgian pre-schools and relationships with both environmental and personal factors. Journal of Physical Education and Sport, 21, 530-536. https://doi.org/10.7752/jpes.2021.s1058
  35. Karakuş, H., & Aktın, K. (2023). Okul öncesi eğitimde okul dışı öğrenme ortamlarının kullanım durumu. Bogazici University Journal of Education, 40(2), 71-99. https://doi.org/10.52597/buje.1016324
  36. Karamustafaoğlu, S., Ayvalı, L., & Ocak, Y. (2018). Okul öncesi eğitimde informal ortamlara yönelik öğretmenlerin görüşleri. İnformal Ortamlarda Araştırmalar Dergisi, 3(2), 38–65. https://izlik.org/JA26DC77KS
  37. Kılıç, H. E., & Şen, A. (2014). The effect of physics education based on out-of-school learning activities and critical thinking on students’ attitudes. Education and Science, 39(176), 13-30. https://doi.org/10.15390/EB.2014.3635 Kiewra, C., & Veselack, E. (2016). Playing with nature: supporting pre-schoolers' creativity in natural outdoor classrooms. International Journal of Early Childhood Environmental Education, 4(1), 70-95.
  38. Kubat, U. (2018). Okul dışı öğrenme ortamları hakkında fen bilgisi öğretmen adaylarının görüşleri. Mehmet Akif Ersoy University Journal of Education Faculty, (48), 111-135. https://doi.org/10.21764/maeuefd.429575
  39. Laçin Şimşek, C. (2011). Okul dışı öğrenme ortamları ve fen eğitimi. C. Laçin Şimşek (Ed.). Fen öğretiminde okul dışı öğrenme ortamları içinde (s. 1-21). Ankara: Pegem Akademi.
  40. Lacin Şimşek, C. (2020). Fen öğretiminde okul dışı öğrenme ortamları. Pegem Akademi.
  41. Masitoh, S., & Mariono, A. (2018). The effect of field trip method on social emotional and language development in the Kindergarten. 2nd International Conference on Education Innovation (ICEI 2018) (pp. 172–174). Indonesia: Atlantis Press. https://doi.org/10.2991/icei-18.2018.37
  42. McClintic, S., & Petty, K. (2015). Exploring early childhood teachers’ beliefs and practices about pre-school outdoor play: A qualitative study. Journal of early childhood teacher education, 36(1), 24-43. https://doi.org/10.1080/10901027.2014.997844
  43. MEB (2013). Okul Öncesi Eğitim Programı. MEB Basımevi.
  44. MEB (2018). 2023 eğitim vizyonu. Milli Eğitim Bakanlığı. Erişim Adresi: http://2023vizyonu.meb.gov.tr/doc/2023_EGITIM_VIZYONU.pdf
  45. MEB. (2024). Okul öncesi eğitim programı [Erken Çocukluk Eğitim Programı]. Milli Eğitim Basımevi.
  46. Merriam, S.B. & Tisdell, E.J. (2016) Qualitative research: A guide to design and implementation. San Francisco: Jossey-Bass Metin-Goksu, M., & Somen, T. (2018). Opinions of social studies prospective teachers on out-of-school learning. European Journal of Educational Research, 7(4), 745-752. https://doi.org/10.12973/eujer.7.4.745
  47. Miles, M. B. & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded source book. (2nd Edition). Calif: SAGE Publications
  48. Morag, O., & Tal, T. (2012). Assessing learning in the outdoors with the field trip in natural environments (FiNE) framework. International Journal of Science Education, 34(5), 745–777. https://doi.org/10.1080/09500693.2011.599046
  49. Nedovic, S., and A. M. Morrissey. 2013. Calm active and focused: children’s responses to an organic outdoor learning environment. Learning Environment Research 16(2), 281–295. https://doi.org/10.1007/s10984-013-9127-9 Ocak, İ., & Korkmaz, Ç. (2018). Fen bilimleri ve okul öncesi öğretmenlerinin okul dışı öğrenme ortamları hakkındaki görüşlerinin incelenmesi. Uluslararası Alan Eğitimi Dergisi, 4(1), 18-38. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ijofe/issue/37692/399111
  50. Öztürk, Ş. (2009). Okulda eğitimle bütünleştirilmiş mekân dışı eğitim. Milli Eğitim Dergisi, 38(181), 131-145. https://app.trdizin.gov.tr/makale/T1RBeE5URXg/okuldaegitimle-butunlestirilmis-mekan-disi-egitim
  51. Romar, J. E., Enqvist, I., Kulmala, J., Kallio, J., & Tammelin, T. (2019). Physical activity and sedentary behaviour during outdoor learning and traditional indoor school days among Finnish primary school students. Journal of Adventure Education and Outdoor Learning, 19(1), 28–42. https://doi.org/10.1080/14729679.2018.1488594
  52. Saraç, H. (2017). Türkiye’de okul dışı öğrenme ortamlarına ilişkin yapılan araştırmalar: İçerik analizi çalışması. Eğitim Kuram ve Uygulama Araştırmaları Dergisi, 3(2), 60-81. https://izlik.org/JA28GC59BT
  53. Sontay, G., Tutar, M., & Karamustafaoğlu, O. (2016). Okul dışı öğrenme ortamları ile fen öğretimi hakkında öğrenci görüşleri: Planetaryum gezisi. İnformal Ortamlarda Araştırmalar Dergisi, 1(1), 1-24. https://izlik.org/JA97KR43LU
  54. Sturm, H., & Bogner, F. X. (2010). Learning at workstations in two different environments: A museum and a classroom. Studies in Educational Evaluation, 36(1-2), 14-19. https://doi.org/10.1016/j.stueduc.2010.09.002
  55. Şahin, Ç., Kartal, O. Y., & İmamoğlu, A. (2013). Okul öncesi öğretmen yetiştirme programı hakkında okul öncesi öğretmen adaylarının görüşleri. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 14(1), 101-118. https://izlik.org/JA69YT28YY
  56. Şeker, P. T. & Savaş, Ö. (2023). Okul dışı öğrenme ortamlarına ilişkin öğretmen görüşlerinin incelenmesi. Anadolu Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi (AUJEF), 7(1), 64-83. https://doi.org/10.34056/aujef.1118257
  57. Tatar, N., & Bağrıyanık, K. (2012). Fen ve teknoloji dersi öğretmenlerinin okul dışı eğitime yönelik görüşleri. İlköğretim Online Dergisi, 14(4), 883-896. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ilkonline/issue/8587/106693
  58. Thomas, G. (2010). Facilitator, teacher, or leader? Managing conflicting roles in outdoor education. Journal of Experiential Education, 32(3), 239-254. http://doi.org/10.1177/105382590903200305
  59. Tortop, H., & Özek, N. (2013). Proje tabanlı öğrenmede anlamlı alan gezisi; güneş enerjisi ve kullanım alanları konusu. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 44(44), 300-307. https://izlik.org/JA84BF79WJ
  60. Tuuling, L., Õun, T., & Ugaste, A. (2019). Teachers’ opinions on utilizing outdoor learning in the pre-schools of Estonia. Journal of Adventure Education and Outdoor Learning, 19(4), 358-370. http://doi.org/10.1080/14729679.2018.1553722
  61. Uludağ, G. (2021). Views of pre-school teachers on using out-of-school learning environments in pre-school education. International Online Journal of Education and Teaching, 8(2), 1225–1249.
  62. Ünal, M. & Akman, B. (2006). Okul öncesi öğretmenlerinin fen eğitimine karşı gösterdikleri tutumlar, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 30, 251-257. https://izlik.org/JA44JN78JT
  63. Valentini, M. & Bartolucci, E. (2019). Childhood and nature: Research project. Journal of Physical Education and Sport, 19, 2051-2061. https://doi.org/10.7752/jpes.2019.s5305
  64. Wiegand, F., Kubisch, A., & Heyne, T. (2013). Out-of-school learning in the botanical garden: Guided or self-determined learning at workstations?. Studies in Educational Evaluation, 39(3), 161-168. https://doi.org/10.1016/j.stueduc.2013.06.001
  65. Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2013). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (9.baskı). Seçkin yayıncılık.
  66. Yıldırım, G., & Akamca, G. Ö. (2017). The effect of outdoor learning activities on the development of pre-school children. South African Journal of Education, 37(2), 1-10. https://doi.org/10.15700/saje.v37n2a1378
  67. Yıldız, E. (2022). Okul öncesi öğretmenlerinin okul dışı öğrenme ortamlarını kullanma durumlarının değerlendirilmesi. Bayburt Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(33), 94-127. https://doi.org/10.35675/befdergi.826566
  68. MEB. (2024). Okul öncesi eğitim programı [Erken Çocukluk Eğitim Programı]. Milli Eğitim Basımevi.