Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightBulgular, çalışmanın algılanan değerinin normatif bir zorunluluktan, koşullu ve müzakere edilen bir alana doğru kaydığını göstermektedir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Üniversite mezunu gençler, mezuniyet sonrasında doğrudan çalışma yaşamına katılamayarak bir süre eğitim ve istihdam dışında kalabilmektedir. “NEET” (ne eğitimde ne istihdamda ne de eğitim/öğretim programlarında yer alan) olarak tanımlanan bu gençlerin mezun olmalarına rağmen istihdam ya da herhangi bir eğitim programı dışında kaldıkları süreç, çalışmaya ilişkin beklentilerin ve anlamların yeniden şekillendiği kritik bir dönemi ifade etmektedir. Bu çalışma, NEET gençlerin söz konusu geçiş aşamasında çalışmaya nasıl bir değer atfettiklerini incelemektedir. Emek ve çalışmanın anlamına ilişkin kuramsal tartışmalar, büyük ölçüde çalışmanın birey ve toplum açısından taşıdığı ekonomik ve toplumsal değer üzerine odaklanmaktadır. Bu literatür, çalışmanın dönüşümünü çoğunlukla makro yapısal süreçler üzerinden açıklarken, bireylerin bu dönüşümler karşısında çalışmaya nasıl değer atfettiklerine ilişkin mikro ölçüdeki değerlendirme süreçlerini sınırlı biçimde ele almaktadır. Araştırma, söz konusu boşluktan hareketle NEET gençlerin emek anlayışlarını ve çalışmaya atfettikleri değeri ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırmanın yöntemi, Türkiye’de 22–30 yaş aralığında üniversite mezunu 14 NEET genç yetişkinle, cinsiyete göre oluşturulmuş iki odak grup görüşmesine dayanmaktadır. Bulgular, çalışmanın algılanan değerinin normatif bir zorunluluktan, koşullu ve müzakere edilen bir alana doğru kaydığını göstermektedir. Katılımcılar çalışmayı; anlam, psikolojik sürdürülebilirlik, istikrar, beceri uyumu ve iş-yaşam dengesi gibi çok boyutlu ölçütler üzerinden değerlendirmektedir. Ayrıca, çalışmanın değerine ilişkin olumlayan ve reddeden yargıların tek bir süreklilik üzerinde değil, farklı mantıklara dayandığı görülmektedir. Çalışma, gençlerin emek anlayışını “anlam” boyutu üzerinden ele alarak literatürdeki önemli bir boşluğu doldurmaktadır. Ayrıca gençlerin anlam, psikolojik sürdürülebilirlik ve iş-yaşam dengesi beklentilerini dikkate alan istihdam politikalarına duyulan ihtiyaca işaret etmektedir.
Abstract
University graduates do not always transition directly into working life after graduation and may remain outside both education and employment for a certain period. These young people, defined as NEET (Not in Education, Employment, or Training), experience a critical phase in which expectations and meanings attributed to work are shaped despite having completed higher education. This study examines how NEET youth attribute value to work during this transition period. Theoretical discussions on labour and the meaning of work have largely focused on the economic and social value of work for individuals and society. While this literature predominantly explains transformations in work through macro-level structural processes, it pays limited attention to the micro-level evaluative processes through which individuals assess the value of work. Addressing this gap, the study aims to reveal NEET youths’ understandings of labour and the value they attribute to work. The methodology of the study is based on two gender-homogeneous focus group discussions conducted with 14 university-educated NEET young adults aged 22–30 in Türkiye. The findings indicate that the perceived value of work is shifting from a normative obligation to a conditional and negotiated domain. Participants evaluate work through multidimensional criteria such as meaning, psychological sustainability, stability, skill match, and work–life balance. Moreover, judgments that affirm or reject the value of work are not positioned along a single continuum but are grounded in different evaluative orientations. The study contributes to the sociology of work by incorporating the “meaning” dimension into analyses of youth labour perceptions and addressing an important gap in the literature. It also highlights the need for youth-oriented employment policies that take into account young people’s expectations regarding meaning, psychological sustainability, and work–life balance in increasingly fragmented labour markets.