Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightDüşük tasarruf oranlarının bütçe açıklarını arttırabileceği, tersi durumda bir ilişkinin olmadığı; yüksek bütçe açıklarının yatırımcı güvenini zayıflatarak yabancı yatırımları olumsuz yönde etkileyebileceği sonucuna ulaşılmıştır.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Bütçe açıkları, özel tasarruflar ve doğrudan yabancı yatırımlar arasındaki (DYY) ilişki, makroekonomik istikrar ve sürdürülebilir büyüme açısından, özellikle gelişmekte olan ülkelerde önemli rol oynamaktadır. Kamu mali alanında meydana gelen dengesizlikler, ulusal tasarruf seviyelerini etkileyerek yatırımların finansman yapısını değiştirmektedir. Bu durumda dış sermaye girişlerine olan bağımlılığı arttırmaktadır. Ulusal tasarruflar, kamu ve özel tasarrufların toplamından oluşmaktadır. Kamu tasarruflarındaki düşüş, özel tasarruflar artmadığı sürece toplam tasarrufları azalmasına yol açmaktadır. Tasarrufların yatırımları karşılamada yetersiz kaldığı durumlarda, ülkeler dış kaynaklara yönelmektedir. DYY, daha uzun vadeli ve üretken nitelikte olması nedeniyle tercih edilen bir finansman aracıdır. Bu yatırımlar, sermaye girişinin yanında teknoloji transferi, yönetim bilgisi ve dış pazarlara erişim avantajlarını da sağlamaktadır. Bütçe açıklarının kontrol altında tutulduğu ve makroekonomik istikrarın sağlandığı ülkeler, DYY açısından daha caziptir. Buna karşılık, bütçe açıklarının yüksek olduğu ve kontrol edilemediği ülkelerde, enflasyon, döviz kuru istikrarsızlığı ve siyasi risk algısı artmakta ve DYY’ın girişlerini olumsuz etkileyebilmektedir. Türkiye’de özel tasarruf ve DYY ile bütçe açığı arasındaki nedensellik ilişkisinin incelendiği çalışmada 1990-2021 dönemlerine ait yıllık veriler kullanılarak Johansen Eşbütünleşme ve Granger Nedensellik testleri uygulanmış ve yorumlanmıştır. Analiz sonucuna göre; bütçe açığı, özel tasarruf ve DYY arasında uzun dönemli bir ilişkinin varlığı ortaya konulmuştur. Düşük tasarruf oranlarının bütçe açıklarını arttırabileceği, tersi durumda bir ilişkinin olmadığı; yüksek bütçe açıklarının yatırımcı güvenini zayıflatarak yabancı yatırımları olumsuz yönde etkileyebileceği sonucuna ulaşılmıştır.
Abstract
The relationship between budget deficits, private savings, and foreign direct investment (FDI) plays an important role in macroeconomic stability and sustainable growth, especially in developing countries. Imbalances in the public financial sector affect national savings levels, thereby altering the financing structure of investments. This, in turn, increases dependence on foreign capital inflows. National savings consist of the total of public and private savings. A decline in public savings leads to a reduction in total savings unless private savings increase. When savings are insufficient to cover investments, countries turn to external resources. FDI is a preferred financing tool because it is longer-term and productive in nature. These investments provide not only capital inflows but also advantages such as technology transfer, management knowledge, and access to foreign markets. Countries where budget deficits are kept under control and macroeconomic stability is ensured are more attractive in terms of FDI. Conversely, in countries where budget deficits are high and uncontrollable, inflation, exchange rate instability, and perceived political risks increase, which can negatively affect FDI inflows. In the study examining the causality relationship between private savings and FDI with the budget deficit in Turkey, annual data from the period 1990-2021 were used and Johansen Cointegration and Granger Causality tests were applied and interpreted. According to the analysis; the existence of a long-term relationship between the budget deficit, private savings, and FDI was established. It was concluded that low savings rates could increase budget deficits, while the reverse relationship does not exist; high budget deficits could undermine investor confidence and negatively affect foreign investments.