Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightÇalışmanın nesnesi olan roman nitel araştırma yöntemlerinden doküman inceleme ve tarama yöntemiyle incelenmiştir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Romancı, tarihî olayları yorumlayarak roman kurgusu içinde yeniden sunma gücüne sahiptir. Bu, kurgunun romana verdiği bir imkân olarak türün her zaman güncele hitap etmesini sağlamıştır. Osmanlı ve Safevî arasındaki siyasi rekabet ve mezhepsel çatışma günümüze dek etkisini sürdürmüştür. Özellikle tarihi romanlarda işlenen bu ilişkide iki devlet arasındaki olay ve sorunlar yeniden kurgulanmış, tarihî gerçeklik temel alınarak çeşitli perspektiflerle sunulmaya çalışılmıştır. Aynı milletin iki devlet üzerinden yaşadığı bu sorunlar hem Türk hem de Azerbaycan romanında yankı bulmuş, farklı yazarlar ve romanlar aracılığıyla ele alınmıştır. Bu çalışmada Azerbaycan edebiyatının önemli yazarlarından biri olan Azize Caferzade’nin Bakü-1501 romanındaki Alevi dervişler incelenmektedir. Romanda Şah İsmail’in iktidar mücadelesi ekseninde Safevî, Şirvanşah ve Osmanlı topraklarındaki sosyal ve siyasi ilişkilere odaklanılırken Şah İsmail’in halifeleri olan Alevi dervişler de konu edilmiştir. Bu dervişler tüm yönleriyle tanıtılmaya çalışılmıştır. Onların Şah İsmail’in Anadolu’daki casusları olduklarına dikkat çekilmiş ve Anadolu’dan Tebriz’e yapılan yolculuklarına yer verilmiştir. Böylelikle tarihî bir gerçeklik roman kurgusu aracılığıyla tekrar okurun dikkatine sunulmuştur. Çalışmanın nesnesi olan roman nitel araştırma yöntemlerinden doküman inceleme ve tarama yöntemiyle incelenmiştir.
Abstract
The novelist has the power to reinterpret historical events and re-present them within the fiction of the novel. As an opportunity that fiction affords the novel, this has ensured that the genre always speaks to the present. The political rivalry and sectarian conflict between the Ottomans and the Safavids has continued to exert its influence to the present day. In this relationship, which is treated especially in historical novels, the events and problems between the two states have been reconstructed in fiction and, taking historical reality as a basis, presented from various perspectives. These problems, experienced by the same nation through two states, have found resonance in both the Turkish and the Azerbaijani novel and have been addressed through different authors and novels. This study examines the Alevi dervishes in Baku-1501, a novel by Aziza Jafarzade, one of the important writers of Azerbaijani literature. While the novel focuses on the social and political relations in Safavid, Shirvanshah, and Ottoman lands around Shah Ismail's struggle for power, it also takes up the Alevi dervishes who were Shah Ismail's khalifas. An attempt has been made to introduce these dervishes in all their aspects. Attention is drawn to the fact that they were Shah Ismail's spies in Anatolia, and their journeys from Anatolia to Tabriz are included. Thus, a historical reality has once again been brought to the reader's attention through the fiction of the novel. The novel, which is the object of the study, has been examined using document analysis and survey (screening) methods, among the qualitative research methods.