Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightKişi başına düşen GSYİH gibi ekonomik faktörler, sağlık harcamaları ve yaşam standartlarının iyileşmesine katkı sağlasa da, doğrudan etkisi sınırlıdır.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Bu çalışma NATO’nun kurucu ülkelerinde ekonomik sosyal ve çevresel faktörlerin doğumda beklenen yaşam süresi üzerindeki etkisini incelemektedir. Çalışma sırasında doğumda beklenen yaşam süresi bağımlı değişken olarak belirlenmiş kişi başına düşen gayri safi yurtiçi hasıla (GSYİH),cari sağlık harcamaları kentsel nüfus oranı ,PM2.5 hava kirliliği ve kişi başına düşen CO2 emisyonları ise bağımsız değişkenler olarak kullanılmıştır. 2009-2020 dönemine ait veriler kullanılarak yapılan analizlerde rassal orman regresyonu yöntemi kullanılmıştır. Model,%74 doğruluk oranı ile başarılı sonuçlar vermiştir. Analiz sonuçlarına göre, cari sağlık harcamaları, doğumda beklenen yaşam süresini en güçlü şekilde etkiyen faktör olarak öne çıkmıştır. Bu değişkeni sırasıyla kentsel nüfus oranı,PM2.5 hava kirliliği, kişi başına düşen GSYİH ve kişi başına düşen CO2 emisyonları takip etmiştir. Sonuçlara göre, yüksek sağlık harcamaları daha iyi sağlık hizmetlerine ve dolayısıyla daha uzun bir yaşam süresine yol açabilmektedir. Kentsel nüfus yoğunluğu, sağlık hizmetlerine daha kolay erişimi ve yaşam kalitesini artırabilmektedir. Öte yandan, çevresel faktörler de önemli bir rol oynamaktadır. PM2.5 hava kirliliği, sağlık sorunlarına yol açarak beklenen yaşam süresini kısaltan bir faktör olarak öne çıkmaktadır. CO2 emisyonları ise doğrudan bir etkisi olmasa da, iklim değişikliği yoluyla sağlık üzerinde uzun vadeli olumsuz etkiler yaratabilir. Kişi başına düşen GSYİH gibi ekonomik faktörler, sağlık harcamaları ve yaşam standartlarının iyileşmesine katkı sağlasa da, doğrudan etkisi sınırlıdır.
Abstract
This study examines the effects of economic, social, and environmental factors on life expectancy at birth in NATO founding countries. Life expectancy at birth is defined as the dependent variable, while independent variables include per capita gross domestic product (GDP), current health expenditures, urban population rate, PM2.5 air pollution, and per capita CO2 emissions. The analysis was conducted using data from the 2009-2020 period, employing the random forest regression method. The model demonstrated successful results with an accuracy rate of 74%. According to the analysis, current health expenditures emerged as the most influential factor affecting life expectancy at birth. This was followed by urban population rate, PM2.5 air pollution, per capita CO2 emissions, and per capita GDP. The results indicate that higher health expenditures can lead to better healthcare services and, consequently, longer life expectancy. Urban population density contributes to easier access to healthcare services and improved quality of life. On the other hand, environmental factors also play a critical role. PM2.5 air pollution stands out as a factor that shortens life expectancy by causing health problems, while CO2 emissions, though not directly impactful, may have long-term adverse effects on health through climate change. Economic factors such as per capita GDP contribute to improved health expenditures and living standards, although their direct impact is limited.