Dergiler / Kocatepe Tıp Dergisi / 2026 / Cilt: 27 Sayı: 1

ÜNİVERSİTE HASTANESİ SAĞLIK ÇALIŞANLARININ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU HAKKINDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİ VE UYGULAMA HAKKINDAKİ MEMNUNİYET DURUMLARI

UNIVERSITY HOSPITAL HEALTH WORKERS’ KNOWLEDGE LEVELS ABOUT THE OCCUPATIONAL HEALTH AND SAFETY LAW AND THEIR SATISFACTION ABOUT IMPLEMENTATION

Ayşen Mert(AFYON SAĞLIK BİLİMLERİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ AİLE HEKİMLİĞİ A.D)0000-0002-0933-706X
Nazlı Şensoy(Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi)0000-0001-7449-7513
Hamza Taha Kayhan(Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi)0009-0000-7019-9447
Oğuzhan Kayhan(Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi)0009-0000-5091-6736
Ahmet Baturalp Coza(Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi)0009-0006-9204-5469
Ömer Talha Buğrahan Aydar(Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi)0009-0003-2323-0212
Beyza Okur(Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi)0009-0007-4248-8808
Gülcan Gencer(Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi)0000-0002-3543-041X
Sayfa
117–129
Yayın Tarihi
2026-01-12
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

BULGULAR: Çalışma 388 sağlık çalışanıyla tamamlandı; katılımcıların %59,0’ı kadın, %41,0’ı erkek olup yaş ortalaması 32,6±7,6 idi. 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’na ilişkin 12 sorudan alınan ortalama puan düşük bulunarak bilgi düzeylerinin yetersiz olduğu görüldü.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:AMAÇ: Bu çalışmada üniversite hastanesinde çalışan sağlık çalışanlarının 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile ilgili bilgi düzeylerinin ve hastanede uygulanan iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarına yönelik memnuniyetlerinin belirlenmesi amaçlandı.
📊
Temel Bulgular & Veri:GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışma 10 Aralık 2021 - 1 Mart 2022 tarihlerinde Afyonkarahisar Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi'nde görev yapan sağlık çalışanlarıyla gerçekleştirildi.
💡
Sonuç & Katkı:BULGULAR: Çalışma 388 sağlık çalışanıyla tamamlandı; katılımcıların %59,0’ı kadın, %41,0’ı erkek olup yaş ortalaması 32,6±7,6 idi. 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’na ilişkin 12 sorudan alınan ortalama puan düşük bulunarak bilgi düzeylerinin yetersiz olduğu görüldü.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:2021 Verileri
⚙️Değişkenler:İş sağlığı · İş güvenliği · İş sağlığı hizmetleri

Özet

AMAÇ: Bu çalışmada üniversite hastanesinde çalışan sağlık çalışanlarının 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile ilgili bilgi düzeylerinin ve hastanede uygulanan iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarına yönelik memnuniyetlerinin belirlenmesi amaçlandı. GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışma 10 Aralık 2021 - 1 Mart 2022 tarihlerinde Afyonkarahisar Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi'nde görev yapan sağlık çalışanlarıyla gerçekleştirildi. Veri toplamak için üç bölüm ve 34 sorudan oluşan veri toplama formu ve 45 sorudan oluşan Hastanede Çalışan Sağlık Personeli İçin İş Güvenliği Ölçeği kullanıldı. Etik onay Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi Klinik Araştırmalar Etik Kurulu'ndan alındı. Veriler, IBM SPSS-V23 programı ile analiz edildi. Anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edildi. BULGULAR: Çalışma 388 sağlık çalışanıyla tamamlandı; katılımcıların %59,0’ı kadın, %41,0’ı erkek olup yaş ortalaması 32,6±7,6 idi. 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’na ilişkin 12 sorudan alınan ortalama puan düşük bulunarak bilgi düzeylerinin yetersiz olduğu görüldü. Ölçeğin (maksimum 6 puan) ortalama skoru 2,98±0,78 olarak saptandı. Kanun bilgisi arttıkça sağlık taraması ve kayıt sistemleri (p<0,001), yönetsel destek (p=0,004), malzeme denetimi (p=0,039), koruyucu önlemler (p<0,001), fiziksel ortam uygunluğu (p=0,008) ve toplam ölçek puanında (p=0,004) anlamlı artış görüldü. Erkekler mesleki hastalıklar ve şikayetler (p<0,001) ile kazalar ve zehirlenmelerde (p=0,027); kadınlar sağlık taraması ve kayıt sistemlerinde (p=0,022) daha yüksek puan aldı. Yaş arttıkça yönetsel destek (p=0,029) ve malzeme denetimi (p=0,023) puanları yükseldi. Eğitim düzeyi, meslek grubu ve meslekte çalışma süresi bazı alt boyutlarda anlamlı fark yarattı (p<0,05). Hasta ile temasın yoğun olduğu birimlerde ölçek ve alt boyut puanları genel olarak daha düşük bulundu (p<0,05). SONUÇ: Bu çalışmada sağlık çalışanlarının iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarına yönelik memnuniyetlerinin orta düzeyin altında olduğu saptandı. 6331 Sayılı Kanun’a ilişkin bilgi düzeyi arttıkça ölçek alt boyut puanları anlamlı şekilde yükseldi; çeşitli sosyodemografik ve çalışma özelliklerinin bu puanları etkilediği görüldü. Sonuçta iş sağlığı ve güvenliği bilgi düzeyini artırmaya yönelik eğitimlerin güçlendirilmesi ve özellikle riskli birimlerde memnuniyeti artıracak stratejilerin geliştirilmesi önerilmektedir.

Abstract

OBJECTIVE: This study aimed to investigate the knowledge levels of healthcare workers employed at a university hospital regarding the Occupational Health and Safety Law No. 6331, and their satisfaction with the occupational health and safety practices implemented at the hospital. MATERIAL AND METHODS: The study was conducted between December 10, 2021, and March 1, 2022, with healthcare workers working at Afyonkarahisar Health Sciences University Hospital. For data collection, a data collection form consisting of three sections and 34 questions, along with the Occupational Safety Scale for Healthcare Personnel Working in Hospitals, which includes 45 questions, was used. Ethical approval was obtained from the Clinical Research Ethics Committee of Afyonkarahisar Health Sciences University. The data were analyzed using IBM SPSS Version 23, and the level of significance was set at p<0,05. RESULTS: The study was completed with 388 healthcare workers; 59.0% of the participants were women and 41.0% were men, with a mean age of 32.6±7.6 years. The average score obtained from 12 questions related to the Occupational Health and Safety Law No. 6331 was low, indicating insufficient knowledge levels. The mean score of the scale (maximum 6 points) was determined as 2.98±0.78. As knowledge about the law increased, significant improvements were observed in the subdimensions of health screening and record systems (p<0.001), managerial support (p=0.004), equipment control (p=0.039), protective measures (p<0.001), physical environment adequacy (p=0.008), and the total scale score (p=0.004). Male participants had higher scores in occupational diseases and complaints (p<0.001) and accidents and poisonings (p=0.027), while female participants scored higher in health screening and record systems (p=0.022). With increasing age, scores for managerial support (p=0.029) and equipment control (p=0.023) increased. Educational level, professional group, and years of work experience created significant differences in some subdimensions (p<0.05). Units with high patient contact showed generally lower total and subdimension scores (p<0.05). CONCLUSIONS: In this study, it was determined that healthcare workers’ satisfaction with occupational health and safety practices was below the moderate level. As the level of knowledge regarding the Occupational Health and Safety Law No. 6331 increased, subscale scores showed significant improvements, and various sociodemographic and work-related characteristics were found to influence these scores. Consequently, it is recommended to strengthen training programs aimed at improving occupational health and safety knowledge and to develop strategies to enhance satisfaction, particularly in high-risk units.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Mert, A., Şensoy, N., Kayhan, H. T., Kayhan, O., Coza, A. B., Aydar, Ö. T. B., Okur, B., Gencer, G. (2026). ÜNİVERSİTE HASTANESİ SAĞLIK ÇALIŞANLARININ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU HAKKINDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİ VE UYGULAMA HAKKINDAKİ MEMNUNİYET DURUMLARI. Kocatepe Tıp Dergisi, Cilt: 27 Sayı: 1, 117–129. https://doi.org/10.18229/kocatepetip.1675510

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (23)

  1. T.C. Resmî Gazete, 2012. 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Yasası. 30.06.2021 Tarih ve 28339 Sayılı Resmî Gazete. [Internet]. Erişim adresi: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=6331&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5 [Erişim Tarihi: 10.05.2025].
  2. International Labour Organization (ILO). (2021). Occupational Safety and Health (OSH). [Internet]. https://www.ilo.org/global/topics/safety-and-health-at-work/lang-en/index.htm. Erişim Tarihi: 10.05.2025.
  3. Burunkaya B, Topal K, Erdoğdu G, Gereklioğlu Ç. Sağlık çalışanlarının çalışan güvenliği uygulamalarından memnuniyetleri ve iş sağlığı ve güvenliği kanunu hakkındaki bilgi düzeyleri. Sağlıkta Performans ve Kalite Dergisi. 2017;(13):1-17.
  4. Canverdi Y. Üniversitelerde iş sağlığı ve güvenliği. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: İstanbul Rumeli Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İş Sağlığı ve Güvenliği Anabilim Dalı, 2021.
  5. Muratoğlu F. Lejyoner hastalığına hastane personelinin iş sağlığı ve güvenliği açısından yaklaşımı. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: İstanbul Rumeli Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İş Sağlığı ve Güvenliği Anabilim Dalı, 2020.
  6. Oğan H. (Editör). Sağlık çalışanları için işçi sağlığı ve güvenliği. 1 inci Baskı, Ankara: Türk Tabipleri Birliği Yayınları. 2014;10:7-9.
  7. Kaplan M, Eren ME. İş sağlığı ve güvenliği algısının iş stresi üzerindeki etkisi: kamu hastanesinde bir araştırma. Mukaddime. 2018;9(2):181-94.
  8. Dinç A, Aşkın A. Sağlık çalışanlarının iş sağlığı önlemlerine yönelik görüşlerinin incelenmesi; Çanakkale’de bir kamu hastanesi örneği. Düzce Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi. 2018;6(2):422-32.
  9. Bulut A, Ünal E, Şengül H. Bir kamu hastanesinde iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarının değerlendirilmesi. Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi. 2020;23(1): 1-22.
  10. Medeni I, Alaguney ME, Medeni V. Occupational injuries among healthcare workers: a nationwide study in Turkey. Front. Public Health. 2024;5(12):1505331.
  11. Öztürk H, Babacan E. Bir ölçek geliştirme çalışması: hastanede çalışan sağlık personeli için iş güvenliği ölçeği. Hemşirelikte Eğitim ve Araştırma Dergisi. 2012;9(1):36-42.
  12. Ütük Bayılmış O, Taş Y. Sağlık çalışanlarının iş sağlığı ve güvenliğine yönelik yaklaşımlarının değerlendirmesi: Sakarya örneği. İş, Güç, Endüstri İlişkileri ve İnsan Kaynakları Dergisi. 2015;17(1):89-117.
  13. Çelik Ş. Kamu kurumlarında çalışanların iş sağlığı ve güvenliği bilgi düzeylerinin değerlendirilmesi: Adana ili örneği. Çukurova Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü. İş Sağlığı ve Güvenliği Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi. 2020. Adana.
  14. Karaer G, Özmen D. Sağlık çalışanlarının iş güvenliği: devlet hastanesi örneği. Türkiye Klinikleri Hemşirelik Bilimleri Dergisi. 2016;8(4):306-16.
  15. Öztürk H, Babacan E, Anahar EÖ. Hastanede çalışan sağlık personelinin iş güvenliği. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2012;1(4):252-68.
  16. Karabiber C, Sarb G, Kerman B, Savaş N. Bir tıp fakültesi hastanesi sağlık çalışanlarında iş sağlığı-güvenliği durumu ve risk faktörleri. Sağlık Bilimleri ve Meslekleri Dergisi (HSP). 2018;5(3):367-75.
  17. Abacıgil F, Çapacı B, Beşer E, et al. Sağlık personellerinin iş güvenliği algısı ve iş kazaları ile ilişkisi. 18. Ulusal Halk Sağlığı Kongresi, Özet Kitabı. 2015:658-9.
  18. Özmusul B, Ulutaşdemir N, Balsak H. Özel bir hastanede görev yapan hekim dışı sağlık çalışanların iş sağlığı ve güvenliği kapsamında karşılaştıkları risk ve tehlikelerin iş stresi düzeylerine etkisi.18. Ulusal Halk Sağlığı Kongresi, Özet Kitabı. 2015:252-3.
  19. Devebakan N. Sağlık kurumlarında iş sağlığı ve güvenliği kapsamında iş güvenliğinin değerlendirilmesi: bir üniversite hastanesinde çalışan tıbbi sekreterler üzerinde bir araştırma. İzmir İktisat Dergisi. 2019;34(1): 77-93.
  20. Özturk H, Babacan E. The occupational safety of health professionals working at community and family health centers. Iranian Red Crescent Medical Journal. 2014;16(10):1-8.
  21. Devebakan N, Paşalı N. Sağlık işletmelerinde hizmet kalitesi standartlarının çalışan güvenliği açısından çalışanlar tarafından değerlendirilmesi: İzmir ilinde bir araştırma. Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi. 2015;18(2):123-42.
  22. Çelikkalp Ü, Varol Saraçoğlu G, Keloğlu G, Bilgiç Ş. Hemşirelerin çalışma ortamlarında iş güvenliği uygulamalarının değerlendirmesi. TAF Preventive Medicine Bulletin. 2016;15:1-4.
  23. İkiışık H, Kırlangıç M, Karadağ MF, ve ark. Tıp fakültesi öğrencileri ve araştırma görevlisi doktorların iş sağlığı ve güvenliği bilgi, tutum, davranışlarının incelenmesi. Kocatepe Medical Journal. 2023;24:221-7.