Dergiler / BELGİ DERGİSİ / 2026 / Sayı: 32

TÜRKİYE YÜZYILI MAARİF MODELİ BAĞLAMINDA HAZIRLANAN 8. SINIF TÜRKİYE CUMHURİYETİ İNKILÂP TARİHİ VE ATATÜRKÇÜLÜK DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMININ 2018 PROGRAMIYLA KARŞILAŞTIRMALI ANALİZİ

A COMPARATİVE ANALYSİS OF THE 8TH GRADE TURKİSH REPUBLİC REVOLUTİON HİSTORY AND ATATÜRKİSM CURRİCULUM, PREPARED WİTHİN THE CONTEXT OF THE 20TH CENTURY TURKİSH EDUCATİON MODEL, WİTH THE 2018 CURRİCULUM.

Cengiz Taşkıran(MUŞ ALPARSLAN ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-3677-6316
Zafer Tangülü(MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSİTESİ, EĞİTİM FAKÜLTESİ)0000-0003-1596-442X
Sayfa
329–343
Yayın Tarihi
2026-07-20
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Ölçme ve değerlendirme boyutundan bakıldığında ise, 2018 öğretim programında ölçme ve değerlendirmenin bir standardı olmadığı, öğretmenlerin özgünlük ve yaratıcılık becerilerinin önemine vurgu yapılmış; 2024 programında ise öğrenme kanıtları başlığı altında verilmiş ve ölçme ve değerlendirme araçları her ünitede ayrı olarak belirtilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bilimsel ve teknolojik gelişmeler neticesinde değişen yeni ihtiyaçlar ve paradigmalar hayatın her anında olduğu gibi eğitim alanına da bazı yansımaları olmuş; neticede 2005 yılından itibaren, yapılandırmacı eğitim sistemine geçiş süreciyle beraber İnkılâp Tarihi ve Atatürkçülük programları değiştirilmiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Değişen bu programla birlikte aktif öğrenmeyi temel alan bir yaklaşım benimsenmiş ve 2008-2009 öğretim yılında uygulamaya konulmuştur.
💡
Sonuç & Katkı:Ölçme ve değerlendirme boyutundan bakıldığında ise, 2018 öğretim programında ölçme ve değerlendirmenin bir standardı olmadığı, öğretmenlerin özgünlük ve yaratıcılık becerilerinin önemine vurgu yapılmış; 2024 programında ise öğrenme kanıtları başlığı altında verilmiş ve ölçme ve değerlendirme araçları her ünitede ayrı olarak belirtilmiştir.
🔬Tür:Modelleme & Sayısal Simülasyon
📍Kapsam:2005 Verileri
⚙️Değişkenler:İnkılap tarihi · öğretim programı · öğretim programının karşılaştırılması

Özet

Bilimsel ve teknolojik gelişmeler neticesinde değişen yeni ihtiyaçlar ve paradigmalar hayatın her anında olduğu gibi eğitim alanına da bazı yansımaları olmuş; neticede 2005 yılından itibaren, yapılandırmacı eğitim sistemine geçiş süreciyle beraber İnkılâp Tarihi ve Atatürkçülük programları değiştirilmiştir. Değişen bu programla birlikte aktif öğrenmeyi temel alan bir yaklaşım benimsenmiş ve 2008-2009 öğretim yılında uygulamaya konulmuştur. Takip eden süreçte 2018 yılında program yeniden güncellenmiş ve son olarak, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli (TYMM) doğrultusunda 2024 programı Millî Eğitim Bakanlığı Talim Terbiye Kurulu tarafından kabul edilerek son düzenlemeyle günümüzdeki halini almıştır. Bu araştırmada Milli Eğitim Bakanlığı’nın yayımladığı 2018 T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Dersi (Ortaokul 8. Sınıf) Öğretim Programı ve 2024 T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Dersi (8. Sınıf) Öğretim programlarının karşılaştırılması amaçlanmıştır. İlgili programlardaki Özel amaçlar, üniteler, öğrenme çıktıları, ders saatleri, beceriler, değerler ve ölçme ve değerlendirme açısından karşılaştırılmıştır. Araştırmanın veri kaynağını Millî Eğitim Bakanlığı tarafından yayımlanan 2018 ve 2024 öğretim programı oluşturmaktadır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinin doğasına uygun doküman incelemesi modeli kullanılmıştır. Öğretim programları betimsel yöntemiyle incelenmiş, elde edilen veriler kategorileştirilerek tablo haline getirilmiş ve bulgu olarak yorumlanmıştır. Bu bağlamda 2018 öğretim programında 12 özel amaç, 7 ünite ve 39 kazanım yer alırken, 2024 öğretim programında 13 özel amaç, 4 ünite ve 68 kazanımın yer aldığı; 2024 öğretim programının daha beceri temelli olduğu, erdem-değer-eylem çerçevesinde değerler, ünite ile tutarlı biçimde öğrenme-öğretme yaşantılarında ele alındığı görülmüştür. Ölçme ve değerlendirme boyutundan bakıldığında ise, 2018 öğretim programında ölçme ve değerlendirmenin bir standardı olmadığı, öğretmenlerin özgünlük ve yaratıcılık becerilerinin önemine vurgu yapılmış; 2024 programında ise öğrenme kanıtları başlığı altında verilmiş ve ölçme ve değerlendirme araçları her ünitede ayrı olarak belirtilmiştir.

Abstract

Scientific and technological advancements have led to changing needs and paradigms, impacting education as well as every aspect of life. Consequently, since 2005, the curriculum for History of the Turkish Revolution and Atatürkism has been revised with the transition to a constructivist education system. This revised curriculum adopted an approach based on active learning and was implemented in the 2008-2009 academic year. In 2018, the curriculum was updated again, and finally, in line with the Turkish Century Education Model (TYMM), the 2024 curriculum was approved by the Ministry of National Education's Curriculum and Instruction Board, resulting in its current form. This research aims to compare the 2018 and 2024 curricula for the History of the Turkish Revolution and Atatürkism (8th Grade) curriculum published by the Ministry of National Education. The relevant programs were compared in terms of specific objectives, units, learning outcomes, lesson hours, skills, values, and measurement and evaluation. The data source of the research is the 2018 and 2024 curricula published by the Ministry of National Education. The research utilized a document analysis model, consistent with the nature of qualitative research methods. The curricula were examined using a descriptive method, the data obtained were categorized and presented in tables, and interpreted as findings. In this context, while the 2018 curriculum included 12 specific objectives, 7 units, and 39 learning outcomes, the 2024 curriculum included 13 specific objectives, 4 units, and 68 learning outcomes; it was observed that the 2024 curriculum is more skill-based, and values are addressed within a virtue-value-action framework, consistently in learning-teaching experiences. Regarding measurement and evaluation, the 2018 curriculum lacked a standard for measurement and evaluation, emphasizing the importance of teachers' originality and creativity skills; while the 2024 curriculum included learning evidence under a separate heading, and measurement and evaluation tools were specified separately in each unit.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Taşkıran, C., Tangülü, Z. (2026). TÜRKİYE YÜZYILI MAARİF MODELİ BAĞLAMINDA HAZIRLANAN 8. SINIF TÜRKİYE CUMHURİYETİ İNKILÂP TARİHİ VE ATATÜRKÇÜLÜK DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMININ 2018 PROGRAMIYLA KARŞILAŞTIRMALI ANALİZİ. BELGİ DERGİSİ, Sayı: 32, 329–343. https://doi.org/10.33431/belgi.1898130

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (21)

  1. Akbaba, Bülent (2009), Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Öğretiminde Çoklu Ortam Kullanımının Akademik Başarı ve Tutumlara Etkisi (Yayınlanmamış Doktora Tezi). Ankara: Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
  2. Aslanapa, Oktay (1997), İlk İnkılâp Tarihi Ders Notları, İstanbul: Türk Dünyası Araştırmaları Vakfı Yayınları.
  3. Çelik, Abdurrahman (2025), Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin 8. Sınıf T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Dersine Yönelik Görüşleri. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Gaziantep: Gaziantep Üniversitesi.
  4. Çencen, Namık (2011), “11. Sınıf Türkiye Cumhuriyeti İnkılâp Tarihi ve Atatürkçülük Dersinde Tarih Öğretmenlerinin “Edebi Ürün” Kullanımına İlişkin Görüşleri” (Yayınlanmamış Doktora Tezi). Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
  5. Dönmez, Cengiz ve Yazıcı, Kubilay (2008), T.C. İnkılâp Tarihi ve Atatürkçülük Konularının Öğretimi, Ankara: Nobel Yayıncılık.
  6. Emiroğlu, Gülmisal. (2002), “İlköğretimde Türkiye Cumhuriyeti İnkılâp Tarihi ve Atatürkçülük Ders Konularının Öğretimi Üzerine Bir Araştırma” (Yayınlanmamış Doktora Tezi). Konya: Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  7. Hasdemir, İbrahim ve Elban, Mehmet (2023), “Tarih Bilinci, Kimlik ve Tarih Eğitimi”, Kuram ve Uygulamada Sosyal Bilimler Dergisi, C. 7, S. 1, s. 107-124.
  8. İnan, Süleyman (2012), “Türkiye’deki Üniversitelerde İnkılâp Dersleri: Tarihsel Bakış”, Yükseköğretim Dergisi, C. 2, S. 1, s. 52-55.
  9. MEB, (2018), T.C. İnkılâp Tarihi ve Atatürkçülük Dersi Öğretim Programı, Millî Eğitim Bakanlığı, Ankara.
  10. MEB (2024a), T.C. İnkılâp Tarihi ve Atatürkçülük Dersi Öğretim Programı (8. Sınıf), Millî Eğitim Bakanlığı Yayınları, Ankara.
  11. MEB (2024b), Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Öğretim Programları Ortak Metni, Ankara: Millî Eğitim Bakanlığı. Mengüloğul, Gürkan ve Sarıkaya, Bünyamin (2024), “Eğitimde Okuryazarlık Becerileri”, Asya Studies, C. 8, S. 30, s. 41-66.
  12. Olukcu, Enise ve Yıldız, Derya (2022), “Üst Düzey Düşünme Becerileri Kavramları Bağlamında Türkçe Ders Kitaplarının İncelenmesi”, Karaelmas Eğitim Bilimleri Dergisi, C. 10, S. 2, s. 224-246.
  13. Safran, Mustafa (2005) “Eğitim Bilimi Açısından Atatürk İlkleri ve İnkılâp Tarihi Öğretimi”, Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihinde Yöntem Arayışları. Yediyıldız, B., Ertan, T.F., Üstün, K. (Ed). Ankara: Hacettepe Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi Enstitüsü Yayınları., s.117.
  14. Yıldırım, Ali ve Şimşek, Hasan (2018), Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri, Ankara: Seçkin Yayıncılık.
  15. Tangülü, Zafer (2011), “8. Sınıf Türkiye Cumhuriyeti İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Dersinde Gazete Kullanımı ve Buna İlişkin Öğretmen Görüşleri” (Yayınlanmamış Doktora Tezi). Ankara: Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
  16. Tangülü, Zafer ve Süvari, Şevket (2019), “2005 T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Öğretim Programı ile 2018 T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Programının Karşılaştırılması”, Tarih Okulu Dergisi, C. 12, S. 38, s. 235-254.
  17. Tangülü, Zafer; Tosun, Ayşe ve Kocabıyık, Burcu (2014), “Ortaokul 8. Sınıf İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Konularının Öğretiminde Karşılaşılan Sorunların Sosyal Bilgiler Öğretmen Görüşlerine Göre Değerlendirilmesi”, Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, C. 16, S. 2, s. 233-245.
  18. Taşkın, Sevgi (2025), “Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nde Değerler Eğitimi Yaklaşımının Analizi”, İstanbul Eğitim Dergisi, S. 2, s. 160-180.
  19. Turna, Özge ve Bolat, Mualla (2015), “Eğitimde Disiplinlerarası Yaklaşımın Kullanıldığı Tezlerin Analizi”, Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, C. 34, S. 1, s. 31-55.
  20. Yılmaz, Mustafa (2005), “İlk, Orta ve Yükseköğretimde İnkılâp Tarihi Dersleri”, Türkiye Cumhuriyeti İnkılâp Tarihi ve Atatürkçülük Konularının Öğretimi, (Ed. Mehmet Saray ve Hülya Tosun), Ankara: Atatürk Araştırma Merkezi.
  21. MEB (2024a), T.C. İnkılâp Tarihi ve Atatürkçülük Dersi Öğretim Programı (8. Sınıf), Millî Eğitim Bakanlığı Yayınları, Ankara.