Dergiler / Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi / 2020 / Sayı: 41

ÜÇ KARAKTER, ÜÇ MEDENİYET: ABDÜLHAK ŞİNASİ HİSAR’IN ROMANLARINDA DOĞU-BATI MESELESİ

Şener Şükrü Yiğitler(BİTLİS EREN ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-7283-3621
Sayfa
476–487
Yayın Tarihi
2020-10-19
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu yazıda, karakterlerinin sosyal gerilimlerini, iç dünyalarını, ‘delilik’ şeklinde tezahür eden anlaşılmaz yönlerini ve çeşitli çatışmalarını/karşılaştırmalarını merkezine alan ve bu temalar üzerinden bir medeniyet sentezine ulaşmayı amaçladığı görülen Hisar’ın üç medeniyet şeklini temsil etme görevi verdiği Fahim Bey, Hacı Vâmık Bey ve Ali Nizamî Bey adlı roman karakterleri, Doğu-Batı meselesi bağlamında incelenmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Doğu-Batı meselesi, modernleşme sürecindeki Türk edebiyatının temel konularından biridir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu sorunu merkeze koyan romanlar, Osmanlı toplumunda yaşanan Batılılaşma sürecinden etkilenmiş karakterleri, Batılılaşmamış, başka bir ifadeyle, özgün kalabilmiş karakterlerin karşısına koyarak çoğu zaman ikincilerinin lehine bir karşılaştırma yoluna giderler.
💡
Sonuç & Katkı:Bu yazıda, karakterlerinin sosyal gerilimlerini, iç dünyalarını, ‘delilik’ şeklinde tezahür eden anlaşılmaz yönlerini ve çeşitli çatışmalarını/karşılaştırmalarını merkezine alan ve bu temalar üzerinden bir medeniyet sentezine ulaşmayı amaçladığı görülen Hisar’ın üç medeniyet şeklini temsil etme görevi verdiği Fahim Bey, Hacı Vâmık Bey ve Ali Nizamî Bey adlı roman karakterleri, Doğu-Batı meselesi bağlamında incelenmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Abdülhak Şinasi Hisar · Doğu-Batı · roman

Özet

Doğu-Batı meselesi, modernleşme sürecindeki Türk edebiyatının temel konularından biridir. Bu sorunu merkeze koyan romanlar, Osmanlı toplumunda yaşanan Batılılaşma sürecinden etkilenmiş karakterleri, Batılılaşmamış, başka bir ifadeyle, özgün kalabilmiş karakterlerin karşısına koyarak çoğu zaman ikincilerinin lehine bir karşılaştırma yoluna giderler. Bütün romanlarında, ağırlığı değişmekle birlikte, Doğu-Batı meselesine değindiği görülen Abdülhak Şinasi Hisar’ın bundan farklı bir tutum izlediği görülür. Tanzimat ve Cumhuriyet yazarlarının Doğu ve Batı’yı karşıt kategoriler olarak sunan karakter figürasyonunu bir yana bırakarak Fahim Bey ve Biz, Çamlıca’daki Eniştemiz ve Ali Nizamî Beyin Alafrangalığı ve Şeyhliği adlı üç romanında yer verdiği üç karakter üzerinden bir Doğu-Batı sentezine ulaşmaya çalışır. Bu yazıda, karakterlerinin sosyal gerilimlerini, iç dünyalarını, ‘delilik’ şeklinde tezahür eden anlaşılmaz yönlerini ve çeşitli çatışmalarını/karşılaştırmalarını merkezine alan ve bu temalar üzerinden bir medeniyet sentezine ulaşmayı amaçladığı görülen Hisar’ın üç medeniyet şeklini temsil etme görevi verdiği Fahim Bey, Hacı Vâmık Bey ve Ali Nizamî Bey adlı roman karakterleri, Doğu-Batı meselesi bağlamında incelenmiştir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Yiğitler, Ş. Ş. (2020). ÜÇ KARAKTER, ÜÇ MEDENİYET: ABDÜLHAK ŞİNASİ HİSAR’IN ROMANLARINDA DOĞU-BATI MESELESİ. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Sayı: 41, 476–487. https://doi.org/10.30794/pausbed.668822

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (23)

  1. Atay, O. (1973). Tehlikeli Oyunlar
  2. Baskı. İstanbul: Sinan. Belge, M. (2009). Edebiyat Üzerine Yazılar
  3. Baskı. İstanbul: İletişim. Cevdet Kudret (1970). Türk Edebiyatında Hikâye ve Roman 1859-1959
  4. Baskı. Ankara: Bilgi. Forster, E. M. (2016). Roman Sanatı. Çev. Ünal Aytür
  5. Baskı. İstanbul: Milenyum. Goody, J. (1996). The East in the West
  6. Baskı. New York: Cambridge. Hisar, A. Ş. (1952). Ali Nizamî Beyin Alafrangalığı ve Şeyhliği
  7. Baskı. İstanbul: Hilmi. Hisar, A. Ş. (1956). Çamlıcadaki Eniştemiz
  8. Baskı. İstanbul: Varlık. Hisar, A. Ş. (2013). Fahim Bey ve Biz
  9. Baskı. İstanbul: YKY. İleri, S. (1992). Seçmeler-Abdülhak Şinasi Hisar
  10. Baskı. İstanbul: YKY. Kaplan, M. (2014). Edebiyatımızın İçinden
  11. Baskı. İstanbul: Dergâh. Mardin, Ş. (1991). Türk Modernleşmesi-Makaleler 4
  12. Baskı. İstanbul: İletişim. Moran, B. (2001). Türk Romanına Eleştirel Bir Bakış 1
  13. Baskı. İstanbul: İletişim. Mutluay, R. (1976). 50 Yılın Türk Edebiyatı
  14. Baskı. İstanbul: İş Bankası Kültür. Naci, F. (1990). 100 Soruda Türkiye’de Roman ve Toplumsal Değişme
  15. Baskı. İstanbul: Gerçek. Oğuzertem, S. (2018). Eleştirirken-Modern Türkçe Edebiyat Üzerine Yazılar
  16. Baskı. İstanbul: İletişim. Okay, O. (2008). Batı Medeniyeti Karşısında Ahmet Mithat Efendi
  17. Baskı. İstanbul Dergâh. Oktay, A. (1993). Cumhuriyet Dönemi Edebiyatı 1923-1950. Ankara: Kültür Bakanlığı. Said, E. (2016). Şarkiyatçılık-Batı’nın Şark Anlayışları. Çev. Berna Yıldırım
  18. Baskı. İstanbul: Metis. Sazyek, H. (2008). Abdülhak Şinasi Hisar’ın Romanlarında Özel Yabancılaşma
  19. Baskı. Ankara: Akçağ. Tanpınar, A. H. (2001). Yahya Kemal
  20. Baskı. İstanbul: Dergâh. Tanpınar, A. H. (2011). Edebiyat Üzerine Makaleler
  21. Baskı. İstanbul: Dergâh. Timur, T. (2002). Osmanlı-Türk Romanında Tarih, Toplum ve Kimlik
  22. Baskı. İstanbul: İmge. Turinay, N. (1988). Abdülhak Şinasi Hisar. İstanbul: Milli Eğitim Bakanlığı. Uçman, A. (2010). “Geçmiş Zaman Peşinde Bir İstanbul Âşığı: Abdülhak Şinasi Hisar (1888-1963)”. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, C. 8, S. 16, 673-690 Uysal. S. S. (2016). Bir Abdülhak Şinasi Hisar Vardı
  23. Baskı. İstanbul: Bilge Kültür Sanat.