Dergiler / Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi / 2026 / Cilt: 45 Sayı: 1

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli İlkokul Türkçe Dersi Öğretim Programı ile 2019 Türkçe Dersi Öğretim Programının Karşılaştırılması

A Comparison of the 2019 Turkish Language Teaching Curriculum and the 2024 Türkiye Century Maarif Model Primary School Turkish Language Teaching Curriculum

Hamdi Karaman(Milli Eğitim Bakanlığı)0000-0002-6782-4691
Sayfa
1–54
Yayın Tarihi
2026-06-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Sonuç olarak 2019 TDÖP, yapılandırmacı yaklaşımı temel alarak hazırlanmış, beceri odaklı bir yapıya sahip olup dört temel dil becerisiyle sınırlandırılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu araştırmanın amacı, 2019 Türkçe Öğretim Programı ile 2024 Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli İlkokul Türkçe Öğretim Programı'nın benzerliklerini ve farklılıklarını karşılaştırmak, ayrıca 2024 Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli İlkokul Türkçe Öğretim Programı'nı değerlendirerek literatüre güncel veriler sunmaktır.
📊
Temel Bulgular & Veri:İnceleme materyali olarak 2024 İlkokul Türkçe Öğretim Programı ve 2019 Türkçe Öğretim Programı kullanılmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Sonuç olarak 2019 TDÖP, yapılandırmacı yaklaşımı temel alarak hazırlanmış, beceri odaklı bir yapıya sahip olup dört temel dil becerisiyle sınırlandırılmıştır.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:2019 Verileri
⚙️Değişkenler:Öğretim Programı · Türkçe Dersi · İlkokul

Özet

Bu araştırmanın amacı, 2019 Türkçe Öğretim Programı ile 2024 Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli İlkokul Türkçe Öğretim Programı'nın benzerliklerini ve farklılıklarını karşılaştırmak, ayrıca 2024 Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli İlkokul Türkçe Öğretim Programı'nı değerlendirerek literatüre güncel veriler sunmaktır. Çalışmada nitel araştırma desenlerinden Doküman analizi kullanılmıştır. İnceleme materyali olarak 2024 İlkokul Türkçe Öğretim Programı ve 2019 Türkçe Öğretim Programı kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analizi betimsel analize göre yapılmıştır. 2019 ve 2024 İlkokul Türkçe Öğretim Programları genel yapı, özel amaçlar, öğrenme çıktıları ve kazanımları, temalar, metin türleri, forma sayıları ve kitap ebatları, ilk okuma yazma öğretimi aşamaları, harfler, harf grupları ve kullanılacak yazı defterleri ve ilk okuma yazma öğretimindeki öğretimsel uygulamalar yönünden karşılaştırılmış ve değerlendirilmiştir. Sonuç olarak 2019 TDÖP, yapılandırmacı yaklaşımı temel alarak hazırlanmış, beceri odaklı bir yapıya sahip olup dört temel dil becerisiyle sınırlandırılmıştır. Süreç temelli ölçme ve değerlendirme yöntemlerini benimseyen program, 1’den 8. sınıfa kadar tüm kademeleri kapsayan sade ve anlaşılır bir içeriğe sahiptir. 2024 İTDÖP ise önceki programla ortak yönler taşımasının yanı sıra bazı farklılıklara da sahiptir. 2024 Türkçe Öğretim Programı’nın, önceki programa kıyasla daha kapsamlı ve ayrıntılı bir yapıya sahip olduğu görülmektedir. Türkçe dersinde uygulama esasları, öğrenme yaşantıları ve beklenen çıktılar daha detaylı ele alınmış; temel becerilere ek olarak farklılaştırma çerçevesi altında zenginleştirme ve destekleme bölümleri de programa dahil edilmiştir. Ayrıca, temalar ayrıntılı şekilde sunulmuş ve içerikleri belirlenmiştir. Programlar arası bütünleşme sağlanarak öğrencilerin çok yönlü gelişimine katkıda bulunacak nitelikler eklenmiştir. Tüm bu özellikleriyle 2024 Türkçe Öğretim Programı’nın, önceki programdan daha zengin, detaylı ve bütüncül bir yapıya sahip olduğu ifade edilebilir.

Abstract

The aim of this study is to compare the similarities and differences between the 2019 Turkish Language Teaching Program and the 2024 Turkey Century Education Model Primary School Turkish Language Teaching Program, and to provide up-to-date data to the literature by evaluating the 2024 Turkey Century Education Model Primary School Turkish Language Teaching Program. Document analysis, one of the qualitative research designs, was used in the study. The 2024 Primary School Turkish Teaching Program and 2019 Turkish Teaching Program were used as examination materials. The analysis of the data obtained was made according to descriptive analysis. 2019 and 2024 Primary School Turkish Curricula were compared and evaluated in terms of general structure, specific objectives, learning outcomes and gains, themes, text types, number of forms and book sizes, stages of primary literacy teaching, letters, letter groups and writing books to be used, and instructional practices in primary literacy teaching. As a result, 2019 TCC was prepared based on the constructivist approach, has a skill-oriented structure and is limited to four basic language skills. The program, which adopts process-based measurement and evaluation methods, has a simple and understandable content covering all levels from 1st to 8th grade. The 2024 İTDÖP, on the other hand, has some commonalities with the previous program as well as some differences. The 2024 Turkish Teaching Program has a more comprehensive and detailed structure compared to the previous program. In the Turkish course, the principles of implementation, learning experiences and expected outcomes were discussed in more detail; in addition to basic skills, enrichment and support sections were included in the program under the differentiation framework. In addition, themes were presented in detail and their contents were determined. By ensuring inter-program integration, qualities that will contribute to the all-round development of students have been added. With all these features, it can be stated that the 2024 Turkish Teaching Program has a richer, more detailed and holistic structure than the previous program.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Karaman, H., Kösterelioğlu, İ. (2026). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli İlkokul Türkçe Dersi Öğretim Programı ile 2019 Türkçe Dersi Öğretim Programının Karşılaştırılması. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Cilt: 45 Sayı: 1, 1–54. https://doi.org/10.7822/omuefd.1663946

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (43)

  1. Altunkaya, H. (2010). Eski ve yeni II. kademe Türkçe dersi öğretim programları ve ders kitaplarında dil bilgisi öğretiminin karşılaştırılması. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi. Selçuk Üniversitesi, Konya.
  2. Altunkeser, F., & Coşkun, İ. (2018). 2009 ve 2015 Türkçe dersi öğretim programlarının karşılaştırılması ve değerlendirilmesi. Trakya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 8(1), 114-135.
  3. Atik S. & Aykaç, N. (2017). 2009 ve 2015 Türkçe öğretim programlarının eğitim programı ögeleri açısından değerlendirilmesi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(3), 586-607.
  4. Aydın, E. (2017). Türkçe dersi öğretim programlarının (2015 ve 2017) değerlendirilmesi. Turkish Studies, 12(28), 41-66.
  5. Babayiğit, Ö., & Erkuş, B. (2017). İlk okuma yazma öğretimi sürecinde sorunlar ve çözüm önerileri. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 19(2), 271-284. https://doi.org/10.17556/erziefd.334982
  6. Bağcı Ayrancı, B., & Mutlu, H. H. (2017). 2006, 2015 ve 2017 Türkçe dersi öğretim programlarının karşılaştırılması. International Journal of Language Academy, 5(7).
  7. Balcı, A., Coşkun, E., & Tamer, M. (2012). Cumhuriyet dönemi Türkçe dersi öğretim programlarının genel amaçları bakımından değerlendirilmesi. Dil ve Edebiyat Eğitimi Dergisi, 1(1), s.1-13.
  8. Başar, M., & Tanış-Gürbüz, H. (2020). İlk okuma ve yazma öğretiminde karşılaşılan sorunlar ve çözüm önerileri. Okuma Yazma Eğitimi Araştırmaları, 8(1), 1-20. https://doi.org/10.35233/oyea.666563
  9. Bayburtlu, Y. S. (2015). 2015 Türkçe dersi öğretim programı ve 2006 Türkçe dersi öğretim programının değerlendirilmesi. Turkish Studies International Periodical For The Languages, Literature And History of Turkish or Turkic, 10/15 (137-158).
  10. Bowen, G. A. (2009). Document analysis as a qualitative research method. Qualitative Research Journal, 9(2), 27-40.
  11. Büyüköztürk, Ş. (2017). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı (23. baskı). Pegem Akademi Yayıncılık.
  12. Çubukçu, Z. (2008). Eğitim programı tasarımı ve geliştirilmesi. Demirel, Ö. ve Kaya, Z. (Ed) içinde Öğretim ilke ve yöntemleri (s. 132-178). Pegem Akademi.
  13. Duman, B. (2004). İlköğretim Türkçe programının etkililiğinin değerlendirilmesi (Konya ve Muğla örneklerinin karşılaştırılması). Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 2(1), s. 85-108.
  14. Ekici Calın, T. (2019). Sınıf öğretmenlerinin ilkokuma-yazma öğretimine ilişkin görüşleri. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
  15. Fidan, N. (1986). Okulda öğrenme ve öğretme. Gül Yayınevi. Gunning, T. G. (1996). Creating reading instruction for all children. Allyn and Bacon, Order Processing, PO Box 11071, Des Moines, IA 50336-1071. Gündoğdu, A. E. (2012). Türkçe dersi öğretim programının kavram öğretimi açısından incelenmesi. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 4(7), s. 31-44.
  16. İşeri, K., & Baştuğ, M. (2024). Yeni Türkçe dersi öğretim programının değerlendirilmesi. International Journal of Language Academy, 4(13), 17-35.
  17. Karadağ, Ö. (2010). 2005 Türkçe programına göre hazırlanmış ilköğretim birinci kademe Türkçe ders kitaplarının kelime hazinesi. Türklük Bilimi Araştırmaları, 27(27), s. 423-436.
  18. Karaman, H., & Yılar, Ö. (2024). İlkokullarda ücretsiz olarak dağıtılan yardımcı kaynak kitaplar ile ilgili öğretmen görüşleri. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 13(3), 1163-1179.
  19. Kaya, M., & Aydın, E. (2024). 2019 Türkçe Dersi Öğretim Programı ile 2024 Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın Karşılaştırılması. Harran Maarif Dergisi, 9(1), 108-146.
  20. Kıral, B. (2020). Nitel bir veri analizi yöntemi olarak doküman analizi. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(15), 170-189.
  21. MEB, (2006). İlköğretim Türkçe dersi öğretim programı. Millî Eğitim Bakanlığı.
  22. MEB, (2015). Türkçe dersi öğretim programı. Millî Eğitim Bakanlığı.
  23. MEB, (2017). Türkçe dersi öğretim programı. Millî Eğitim Bakanlığı.
  24. MEB, (2019). Türkçe dersi öğretim programı. Millî Eğitim Bakanlığı.
  25. MEB, (2024a). Türkiye yüzyılı maarif modeli öğretim programları ortak metni. Millî Eğitim Bakanlığı.
  26. MEB, (2024b). İlkokul Türkçe dersi öğretim programı (1,2,3 ve 4. sınıflar) Türkiye yüzyılı maarif modeli. Millî Eğitim Bakanlığı.
  27. Memiş, M., & Kalyoncu, M. R. (2024). 2024 Ortaokul Türkçe Dersi Öğretim Programı ile 2019 Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın karşılaştırmalı incelenmesi. International Journal of Language Academy, 12(2).
  28. Merriam, S. (1998). Qualitative research and case study applications in education. Revised and expanded from case study research in education. USA: JB Printing.
  29. Morgan, H. (2022). Conducting a qualitative document analysis. The Qualitative Report, 27(1), 64-77.
  30. Özbay, M. (2014) Türkçe özel öğretim yöntemleri I. Öncü Basımevi.
  31. Özbay, M. & Melanlıoğlu, D. (2012). Türkçe öğretim programlarının dinleme becerisi bakımından değerlendirilmesi. Electronic Turkish Studies, 7(1): 87-97.
  32. Özcan, A.F., & Özcan, A. (2016). İlk okuma yazma öğrenmede çocukların yaşadıkları güçlükler, nedenleri ve çözüm önerileri: nitel bir araştırma. İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 3(1), 69-103. doi: 10.17336/ igusbd.61470
  33. Özenç, E. G. (2018). 2015 ile 2017 ilkokul Türkçe öğretim programının karşılaştırılmalı olarak değerlendirilmesi. Uşak Üniversitesi Eğitim Araştırmaları Dergisi, 4(2), 38-50.
  34. Sağırlı, M., & Atik, U. (2022). Öğretmen görüşlerine göre ses esaslı ilk okuma yazma öğretiminde karşılaşılan güçlükler. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 24(3), 376-389.
  35. Sever, S. (2003). Türkçe öğretiminde yeni yapılanma çalışmaları. TÜBAR-XII, s. 28.
  36. Temizyürek F. & Balcı, A. (2015). Cumhuriyet dönemi ilköğretim okullar Türkçe programları. Nobel Akademik yayıncılık.
  37. Ünal, S., Coştu, B., & Karataş, F. Ö. (2004). Türkiye de fen bilimleri eğitimi alanındaki program geliştirme çalışmalarına genel bir bakış. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 24(2), s. 183-202.
  38. Ünsal, H. (2018). Yeni ortaokul Türkçe 5. sınıf öğretim programının eski öğretim programıyla karşılaştırılması. R.
  39. Şahin Allahverdi vd. (ed), II. Uluslararası Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Sempozyumu (s. 127-141) içinde. Berikan Yayınevi.
  40. Yangın, B. (2005). İlköğretim Türkçe dersi öğretim programı ve kılavuzunun değerlendirilmesi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 5(2), s. 477-516.
  41. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2018). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin.
  42. Yurdakal, İ. H. (2024). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli: 2024 İlkokul Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın (1, 2, 3 ve 4. sınıflar) incelenmesi. Temel Eğitim Dergisi (Journal of Primary Education), 24, 76-88.
  43. Balcı, A., Coşkun, E., & Tamer, M. (2012). Cumhuriyet dönemi Türkçe dersi öğretim programlarının genel amaçları bakımından değerlendirilmesi. Dil ve Edebiyat Eğitimi Dergisi, 1(1), s.1-13.