Dergiler / Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi / 2026 / Cilt: 16 Sayı: 1

Ortaokul Öğrencilerinin Anlatma Becerilerine Yönelik Lisansüstü Tezlerin Analizi

Analyzing Postgraduate Theses Prepared for Secondary School Students' Narration Skills

Aliye Nur Ercan Güven(Eskişehir Osmangazi Üniversitesi)0000-0002-3646-0231
Ayşenur Ak(ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ, EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ)0009-0002-0625-0687
Sayfa
798–816
Yayın Tarihi
2025-04-28
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Araştırma sonucunda incelenen tezlerin son yıllarda birbirine yakın sayılarda olduğu ve yazma becerisinin daha fazla çalışıldığı tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışmada ortaokul öğrencilerinin anlatma becerilerine yönelik 2020-2024 yılları arasında hazırlanan lisansüstü tezlerinin incelenmesi amaçlanmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu amaç doğrultusunda ulaşılan 92 tez; yıllara, üniversitelere, danışman ünvanlarına, araştırma yöntemlerine, örneklem grubuna, örneklem seçim tekniğine, veri toplama araçlarına, veri analiz yöntemlerine ve kaynakça sayılarına göre incelenmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Araştırma sonucunda incelenen tezlerin son yıllarda birbirine yakın sayılarda olduğu ve yazma becerisinin daha fazla çalışıldığı tespit edilmiştir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:2020-2024 Verileri
⚙️Değişkenler:Konuşma Becerisi · Yazma Becerisi · Ortaokul Öğrencileri

Özet

Bu çalışmada ortaokul öğrencilerinin anlatma becerilerine yönelik 2020-2024 yılları arasında hazırlanan lisansüstü tezlerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda ulaşılan 92 tez; yıllara, üniversitelere, danışman ünvanlarına, araştırma yöntemlerine, örneklem grubuna, örneklem seçim tekniğine, veri toplama araçlarına, veri analiz yöntemlerine ve kaynakça sayılarına göre incelenmiştir. Çalışma içerik analizi yönteminin betimsel içerik analizi yaklaşımına uygun olarak hazırlanmıştır. Araştırma sonucunda incelenen tezlerin son yıllarda birbirine yakın sayılarda olduğu ve yazma becerisinin daha fazla çalışıldığı tespit edilmiştir. İncelenen tezlerin 35 farklı üniversitede çalışıldığı ve daha çok profesör doktor ünvanlı hocaların danışmanlığında hazırlandığı görülmüştür. Tezlerin daha çok nicel veya karma yöntemlerle ve en çok 7. sınıf düzeyinde çalışıldığı görülmüştür. Tezlerde olasılığa dayalı olmayan örneklem seçim tekniğinin daha çok tercih edildiği anlaşılmıştır. En sık tercih edilen veri toplama aracı görüşme formu, en çok kullanılan veri analiz yöntemi ise bağımsız örneklem t-testidir. İncelenen tezlerin kaynakça sayılarının tezin türüne göre değişiklik gösterdiği ve doktora tezlerinde daha fazla olduğu saptanmıştır.

Abstract

The purpose of this study was to investigate postgraduate theses about secondary school students' narrative skills that were written between 2020 and 2024. 92 theses were obtained for this purpose; they were analyzed based on years, universities, consultant titles, research methodologies, sample group, sample selection strategy, data collection tools, data analysis methods, and the number of bibliographies. The content analysis method's descriptive content analysis methodology was used to prepare the study. The investigation revealed that the theses under review were created under the guidance of experts and were studied at 35 different universities. It was noted that they were primarily researched at the seventh-grade level using mixed or quantitative methodologies. It is well known that non-probability sample selection is the method of choice for theses. The interview form is the most commonly used instrument for gathering data, while the independent sample t-test is the most popular technique for analyzing data. It was determined that the number of bibliographies of the theses examined varied depending on the type of thesis and was higher in doctoral theses.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Güven, A. N. E., Ak, A. (2025). Ortaokul Öğrencilerinin Anlatma Becerilerine Yönelik Lisansüstü Tezlerin Analizi. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, Cilt: 16 Sayı: 1, 798–816. https://doi.org/10.51460/baebd.1625404

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (31)

  1. Aktaş, E., & Bayram, B. (2021). Anlatma becerileri kapsamında 1-8. sınıf Türkçe ders kitaplarına bir bakış: Konuşma ve yazma stratejilerinin kullanımı. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 9(1), 1-18. https://doi.org/10.16916/aded.813456
  2. Alver, M., & Taştemir, L. (2017). Konuşma becerisi üzerine yapılan lisansüstü tezlerin incelenmesi. International Journal of Languages’ Education and Teaching, 5(3), 451-462. https://doi.org/10.18298/ijlet.2041
  3. Aydeniz, S., & Haydaroğlu, M. (2021). Dört temel dil becerisi alanında yapılan lisansüstü tezlerin bibliyometrik analizi. Türkiye Eğitim Dergisi, 6(1), 200-216.
  4. Aydoğan, S., & Çelik, H. (2024). Topluluk önünde konuşma tutum ölçeğinin Türkçeye uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması, Trakya Eğitim Dergisi, 14(3), 1780-1789. https://doi.org/10.24315/tred.1450885
  5. Bağcı-Ayrancı, B., & Karahan, L. (2017). Çağrışım tekniğinin yazma becerisinin geliştirilmesine katkısı: ölçek geliştirme ve etkinlik oluşturma çalışması. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi, 6(2), 1148-1177.
  6. Boyacı, S., & Demirkol, S. (2018). Türkçe eğitimi alanında yapılan doktora tezlerinin incelenmesi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 6(2), 512-531. https://doi.org/10.16916/aded.363599
  7. Büyüköztürk, Ş., Kılıç-Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2014). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pegem.
  8. Demirel, A. (2023). Türkçe eğitimi alanındaki yazma eğitimiyle ilgili lisansüstü tezler üzerine bir inceleme. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 25(3), 849-863. https://doi.org/10.32709/akusosbil.1074129
  9. Deniz, H., & Demir, S. (2020). Yazma motivasyonu ölçeği’nin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Cumhuriyet International Journal of Education, 9(2), 593-616. https://doi.org/10.30703/cije.640584
  10. Deniz, K., & Keray-Dinçel, B. (2015). Anlama becerilerine yönelik ölçme ve değerlendirme araştırmalarının incelenmesi. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12(29), 16-46.
  11. Destegüloğlu, B. (2024). Türkçe eğitimi lisansüstü tezlerde konuşma becerisi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 21(1), 20-30. https://doi.org/10.33437/ksusbd.1170732
  12. Fidan, M. (2021). Anlama-anlatma becerilerinin geliştirilmesi süreçlerinde kullanılan not alma yöntemleri üzerine yapılan çalışmalara yönelik değerlendirme. Eğitim ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori ve Uygulama, 12(24), 329-352.
  13. Göçen, G. (2020). Türkçe eğitiminde algısal dil becerilerine yönelik yapılan uygulamalar ve yaşanan sorunlar. Journal of Sustainable Educational Studies (JSES), 1(1), 64-77.
  14. Göçer, A. (2018). Temel dil becerilerinin birbirleriyle ilişkisi ve bireyin anlam evreninin oluşumu ve gerçek yaşam becerileri açısından önemi. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 7(4), 40-50.
  15. Göçer, A., & Garip, S. (2020). Türkçe dersi sosyal etkileşime dayalı sınıf ortamlarının öğrencilerin anlatma becerilerinin geliştirilmesindeki yeri. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 7(2), 16-32.
  16. Güneş, F. (2014). Konuşma öğretimi yaklaşım ve modelleri. Bartın University Journal of Faculty of Education, 3(1), 1-27.
  17. Güzel, A., & Karadağ, Ö. (2013). Anlatma becerileri açısından “Türkçe Dersi Öğretim Programı (6, 7, 8. Sınıflar)”na eleştirel bir bakış. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 1(1), 45-52. https://doi.org/10.16916/aded.16019
  18. Işık-Aydın, R., & Erdem, İ. (2022). Konuşma becerisine yönelik bir uzman değerlendirme ölçeği geliştirme çalışması. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, (30), 106-120. https://doi.org/10.29000/rumelide.1192509
  19. Kemiksiz, Ö. (2021). Yazma becerilerinin geliştirilmesi üzerine hazırlanan tezlere yönelik bir inceleme: Yarı deneysel çalışmalar. OPUS International Journal of Society Researches, 18(41), 3172-3203. https://doi.org/10.26466/opus.887374
  20. Kesici, S. (2023). Konuşma becerisini geliştirmede kullanılan tür, yöntem ve teknikler: Bir alanyazın taraması. Türkiye Eğitim Dergisi, 8(1), 88-105. https://doi.org/10.54979/turkegitimdergisi.1265865
  21. Kurudayıoğlu, M. (2003). Konuşma eğimi ve konuşma becerisini geliştirmeye yönelik etkinlikler. Türklük Bilimi Araştırmaları, (13), 287-309.
  22. Kurudayıoğlu, M. ve Gociaoğlu, B. (2021). İkna edici konuşma becerisinin geliştirilmesinde Monroe’nun Motive Edilmiş Dizisi Tekniği. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 9(2), 314-329. https://doi.org/10.16916/aded.859485
  23. Millî Eğitim Bakanlığı (MEB). (2024). Ortaokul Türkçe Dersi Öğretim Programı (5, 6, 7 ve 8. sınıflar) Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli. Erişim adresi: chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://tymm.meb.gov.tr/upload/program/2024programtur5678Onayli.pdf
  24. Müldür, M., & Çevik, A. (2017). Secondary school students' perceptions of writing skill: a metaphor analysis study. SDU International Journal of Educational Studies, 4(2), 54-70.
  25. Sevim, O., & Varışoğlu, B. (2024). Türkçe öğrenen yabancı öğrencilerin alıcı dil becerileri öz yeterlilik algılarının incelenmesi. Turcology Research, (81), 562-574. https://doi.org/10.62425/turcology.1453784
  26. Taş, H., & Balcı, A. (2019). 8. sınıf öğrencilerinin yazma öz yeterlilik algıları ile öykü yazma becerileri üzerine bir araştırma. Okuma Yazma Eğitimi Araştırmaları, 7(1), 51-70. https://doi.org/10.35233/oyea.579984
  27. Taşkın, Y., & Karakuş-Tayşi, E. (2018). Proje tabanlı öğrenme yaklaşımının yazma becerisine ve yazma kaygısına etkisi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 6(4), 1226-1240. https://doi.org/10.16916/aded.460375
  28. Tekin, M. T., & Bolat, Y. (2018). Türkiye’de yazma eğitimi üzerine yapılan ölçek geliştirme çalışmalarının analizi: bir meta-sentez çalışması. Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2(2), 26-40.
  29. Tok, M., & Potur, Ö. (2015) Yazma eğitimi alanında yapılan akademik çalışmaların eğilimleri (2010-2014 Yılları). Ana Dili Eğitimi Dergisi, 3(4), 1-25. https://doi.org/10.16916/aded.30614
  30. Yağmur-Şahin, E., Kana, F., & Varışoğlu, B. (2013). Türkçe eğitimi bölümlerinde yapılan lisansüstü tezlerin araştırma eğilimleri. International Journal of Human Sciences, 10(2), 356-378.
  31. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin.