Dergiler / Ankara Üniversitesi SBF Dergisi / 2026 / Cilt: 62 Sayı: 01

ZORUNLU ASKERLİK HİZMETİ KARŞISINDA VİCDANİ RET: BİR İNSAN HAKKI MI?

Zorunlu Askerlik Hizmeti Karşısında Vicdani Ret: Bir İnsan Hakkı Mı?

Sayfa
89–111
Yayın Tarihi
2007-01-01
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Mahkeme'nin genel eğiliminin ve özellikle Ülke kararında yaptığı değerlendirmelerin zorunlu askerlik hizmeti karşısında vicdani reddin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin koruyucu şemsiyesi altında yer alan bir insan hakkı olarak nitelendirilmesini mümkün kıldığı söylenebilir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışmada, zorunlu askerlik hizmeti karşısında vicdani reddin Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin içtihadı ışığında bir insan hakkı olarak nitelendirilip nitelendirilemeyeceği incelenmiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Buna göre, zorunlu askerlik hizmeti karşısında vicdani reddin bir insan hakkı olarak nitelendirilip nitelendirilemeyeceğine ilişkin bir değerlendirme yapılırken sadece Mahkeme'nin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin "düşünce, vicdan ve din özgürlüğü"nü düzenleyen 9. maddesine ilişkin içtihadının dikkate alınması yeterli olmayacaktır.
💡
Sonuç & Katkı:Mahkeme'nin genel eğiliminin ve özellikle Ülke kararında yaptığı değerlendirmelerin zorunlu askerlik hizmeti karşısında vicdani reddin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin koruyucu şemsiyesi altında yer alan bir insan hakkı olarak nitelendirilmesini mümkün kıldığı söylenebilir.
🔬Tür:Makale
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Vicdani ret · zorunlu askerlik · insan hakları

Özet

Bu çalışmada, zorunlu askerlik hizmeti karşısında vicdani reddin Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin içtihadı ışığında bir insan hakkı olarak nitelendirilip nitelendirilemeyeceği incelenmiştir. Buna göre, zorunlu askerlik hizmeti karşısında vicdani reddin bir insan hakkı olarak nitelendirilip nitelendirilemeyeceğine ilişkin bir değerlendirme yapılırken sadece Mahkeme'nin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin "düşünce, vicdan ve din özgürlüğü"nü düzenleyen 9. maddesine ilişkin içtihadının dikkate alınması yeterli olmayacaktır. Dolayısıyla, vicdani reddin bir insan hakkı olarak nitelendirilip nitelendirilemeyeceğine ilişkin değerlendirme yaparken sağlıklı bir sonuca varmak, ancak. Mahkeme'nin içtihadının bir bütün olarak göz önünde bulundurulmasıyla mümkündür. Bu bağlamda. Mahkeme'nin genel eğiliminin ve özellikle Ülke kararında yaptığı değerlendirmelerin zorunlu askerlik hizmeti karşısında vicdani reddin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin koruyucu şemsiyesi altında yer alan bir insan hakkı olarak nitelendirilmesini mümkün kıldığı söylenebilir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Gürcan, E. C. (2007). ZORUNLU ASKERLİK HİZMETİ KARŞISINDA VİCDANİ RET: BİR İNSAN HAKKI MI?. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, Cilt: 62 Sayı: 01, 89–111. https://doi.org/10.1501/SBFder_0000002010

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (19)

  1. ALTıNAY, Ayşe Gül (2006), "Militarizm'den Miligösteri'ye Türkiye'de Anti-militarizmin Yeni Yüzleri," Birikim Dergisi, 207: 56-61.
  2. ANDERSON, Eric H. (1996), " 'Render to Ceaser the Things That Are Ceaser's, and to God the Things That Are God's': Conscientious Objection in the Russian Federation," Brigham Law Review, 1996/4: 989-1017.
  3. AZiZOGLU, Mustafa (2006), "Türkiye Vicdan i Ret'te Son ikiye Kaldı," Yeni Aktüel Dergisi, 49/25: 46-48.
  4. CAN, Osman (2005), " 'Vicdani Ret', Anayasal Bir Hak Mı?," Radikal 2, 10.07.2005: 3.
  5. EMiNAGAOGLU, Ömer F. (2005), "Özgürlük ve Vatan Hizmeti," Radikal, 22.08.2005: 9.
  6. EZRA, Ovadia (2006), "Consistency and Selective Disobedience," Peace Review, 1812: 183-188.
  7. GÖLCÜKLÜ, Feyyaz / GÖZÜBÜYÜK, A. Şeref (2002), Avrupa Insan Hakları Sözleşmesi ve Uygulaması (Ankara: Turhan Kitabevi Yayınları).
  8. GROSSMAN, G. / KAPLAN, R. (2006), "Courage to Refuse," Peace Review, 18/2: 189.197.
  9. GÜRCAN, Ertuğrul Cenk (2006), "insan Haklarında Bir Sırat Köprüsü: Avrupa insan Hakları Mahkemesi'nin Vicdani Ret Kararı," Mülkiyeliler Birliği Dergisi, 251.9: 30-33.
  10. HANSEN, Flemming S. (2006), " 'Learning' to Offer an Alternative to Military Service: Norm Adoption in Russia," Demokratizatsiyo, 14/1: 66.84.
  11. KARDAŞ, Ümit (2006), "Modern Devlet, Ordu ve Vicdani Red itirazı," Birikim Dergisi, 207: 36-41.
  12. MAJOR, Marie.France (1992), "Conscientious Objection and International Law: A Human Right?," Case Western Reserve Journal of International Law, 2412: 349-378.
  13. RUESGA, G. Albert (1995), "Selective Conscientious Objection and The Right Not to Kilı," Social Theory & Practice, 21/1: 61-81.
  14. SEviNÇ, Murat (2006), "Türkiye'de ve Batı Demokrasilerinde Vicdan i Ret, Zorunlu Askerlik ve Kamu Hizmeti Seçeneği," A.Ü. SBFDergisi, 61/1: 297-322.
  15. SCIARRINO, Alfred J. / DEUTSCH, Kenneth, L. (2003), "Conscientious Objection to War: Heroes to Human Shields," Brigham Young University Journal of Public Law, 18/1: 59-106.
  16. de SOUSA, e Brito J. (1999), "Political Mınorities and The Right to Tolerance: The Development of a Right to Conscientious Objection in Constitutional Law," Brigham Young University Law Review (VoL. 199912): 607.633.
  17. SPECK, Andreas (2006), "Savaş Karşıtı Uluslararası Hareket içinde Re[t)," Birikim Dergisi, 207: 42. 54.
  18. SUDRE, Frederic (2003), Droit Europeen et International des Droits de I'Homme (Paris: Press Universitaires de France, 6. Edition Refondue).
  19. WHITE, James B. (1968), "Processing Conscientious Objector Claims: A Constitutional Inquiry," (ali/ornia Law Review, 56/3: 652-680.