Reel döviz kurunun uzun dönemde pozitif ve anlamsız, kısa dönemde negatif ve anlamlı olması, Türkiye’de zayıf bir J-eğrisi etkisinin var olabileceğini göstermiştir.
📌 3 Maddede Bu Makale
🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma; Türkiye’de 1989–2005 dönemi aylık verileriyle parasalcı, elastikiyet ve massetme yaklaşımlarında kullanılan yurtiçi ve yurtdışı gelir, reel döviz kuru ve parasal büyüklük (M3) değişkenleri yardımıyla dış ticaretin belirleyicilerini tahmin etmeyi amaçlamaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Uzun dönemde reel yurtiçi gelirdeki yüzde 1’lik bir artışın ticaret dengesinde yaklaşık yüzde 1.3’lük bir kötüleşmeye, yurtdışı gelirdeki yüzde 1’lik bir artışın ise yüzde 0.60’lık bir iyileşmeye neden olduğu görülmüştür.
💡
Sonuç & Katkı:Reel döviz kurunun uzun dönemde pozitif ve anlamsız, kısa dönemde negatif ve anlamlı olması, Türkiye’de zayıf bir J-eğrisi etkisinin var olabileceğini göstermiştir.
🔬Tür:Modelleme & Sayısal Simülasyon
📍Kapsam:2005 Verileri
⚙️Değişkenler:Ticaret dengesi · J eğrisi etkisi · eşbütünleşme
Özet
Bu çalışma; Türkiye’de 1989–2005 dönemi aylık verileriyle parasalcı, elastikiyet ve massetme yaklaşımlarında kullanılan yurtiçi ve yurtdışı gelir, reel döviz kuru ve parasal büyüklük (M3) değişkenleri yardımıyla dış ticaretin belirleyicilerini tahmin etmeyi amaçlamaktadır. ARDL yöntemiyle model tahmininde ticaret dengesi ve belirleyicileri arasında uzun dönemde eşbütünleşme ilişkisinin varlığına ve massetme yaklaşımını destekleyen sonuçlara ulaşılmıştır. Uzun dönemde reel yurtiçi gelirdeki yüzde 1’lik bir artışın ticaret dengesinde yaklaşık yüzde 1.3’lük bir kötüleşmeye, yurtdışı gelirdeki yüzde 1’lik bir artışın ise yüzde 0.60’lık bir iyileşmeye neden olduğu görülmüştür. Reel döviz kuru ve M3 parasal değişkenleri uzun dönemde anlamlı bulunmamıştır. Reel döviz kurunun uzun dönemde pozitif ve anlamsız, kısa dönemde negatif ve anlamlı olması, Türkiye’de zayıf bir J-eğrisi etkisinin var olabileceğini göstermiştir.
ALEXANDER, S.S. (1952), “Effects of a Devaluation on a Trade Balance,” International Monetary Fund Staff Papers, 2: 263-278.
ALEXANDER, S.S. (1959), “Effects of a Devaluation: A Simplified Synthesis of Elasticities and Absorption Approaches,” American Economic Review, 49/1:22-42.
AKBOSTANCI, E. (2004), “Dynamics of the Trade Balance: the Turkish J-curve,” Emerging Markets Finance and Trade, 40/5: 57-73.
ARDIÇ, O.P. (2006), Output, the Real Exchange Rate and the Crises in Turkey, MEEA 2006 Conference, (http://www.luc.edu/orgs/meea/volume8/PDFS/ opardic_MEEA2006. pdf) (Erişim 31.03.2008).
ARIZE, A. C. (1994), “Cointegration Test of a Long-Run Relation Between the Real Effective Exchange Rate and the Trade Balance,” International Economic Journal, 8/3: 1-9.
BAHMANI-OSKOOEE, M./MALIXI, M. (1992), “More Evidence on the J-curve from LDCs,” Journal of Policy Modelling, 14/5: 641-53.
BAHMANI-OSKOOEE, M./ALSE J. (1994), “Short-Run versus Long-Run Effects of Devaluation: Error- Correction Modelling and Cointegration,” Eastern Economic Journal, 20/4: 453-464.
BAHMANI-OSKOOEE, M./BROOKS, T.J. (1999), “Bilateral J-curve Between U.S. and Her Trading Partners,” Weltwirtschaftliches Archiv, 135/1:156-165
BAHMANI-OSKOOEE, M./MITEZA, I. (2002) “Do Nominal Devaluations Lead to Real Devaluations in LDCs?,” Economics Letters, 74/3: 385-391.
BAHMANI-OSKOOEE, M./ GELAN, A. (2007) “On the Relation between Nominal Devaluation and Real Devaluation: Evidence from African Countries,” Journal of African Economies, 16/2: 177-197.
BERUMENT, H./DİNÇER, N.(2005), “Denomination Composition of Trade and Trade Balance: Evidence from Turkey,” Applied Economics, 37/10: 117-1191.
BICKERDIKE, C. F. (1920), “The Instability of Foreign Exchanges,” The Economic Journal (March). BROWN, R.L./DURBIN J./EVANS J.M. (1975), “Techniques For Testing The Constancy of Regression Relations Overtime,” Journal of the Royal Statistical Society, 37/13: 149- 163. BRADA, J. C./ KUTAN/A.M./ZHOU S. (1997), “The Exchange Rate and the Balance of Trade: the Turkish Experience,” The Journal of Development Studies, 33/5: 675-692.
BULUSWAR, M./ THOMPSON H/ UPADHYAYA K.P. (1996), “Devaluation and The Trade Balance in India: Stationarity and Cointegration,” Applied Economics, 28/4: 429- 432. DICKEY, D./FULLER, W.A. (1979), “Distribution of the Estimators for Autoregressive Time Series with a Unit Root,” Journal of American Statistical Association, 74: 427-431.
DORNBUSCH, R. (1973), “Devaluation, Money and Non-traded Goods,”