Dergiler / Ankara Üniversitesi SBF Dergisi / 2010 / Cilt: 65 - Sayı: 03

ULUS-AŞIRI ŞİRKETLER VE İNSAN HAKLARI: BAKÜ-TİFLİS-CEYHAN BORU HATTI ÖRNEĞİ

Sayfa
87–122
Yayın Tarihi
2010-03-01
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışmada ulus aşırı şirketler açısından bu düzenlemelerin uygulamadaki işleyişi, etki ve yetersizlikleri Bakü-Tiflis-Ceyhan Boru Hattı örneği üzerinden incelenmekte ve tartışılmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Petrol endüstrisi, ulus-aşırı şirketlerin faaliyette bulunduğu alanlar içinde, insan hakları ihlallerinin en fazla görüldüğü ve en ağır şekillerde yaşandığı bir alan olarak göze çarpmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Ulus-aşırı şirketlerin uluslararası alanda etki ve öneminin arttığı küreselleşme sürecinde, bu şirketlerin tanınmış uluslararası kişiliği yoktur ve mevcut uluslararası hukuk veya uluslararası insan hakları hukuku ulus-aşırı şirketler için doğrudan hukuki yükümlülükler öngörmemektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışmada ulus aşırı şirketler açısından bu düzenlemelerin uygulamadaki işleyişi, etki ve yetersizlikleri Bakü-Tiflis-Ceyhan Boru Hattı örneği üzerinden incelenmekte ve tartışılmaktadır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Ulus-aşırı şirket · insan hakları · Bakü-Tiflis-Ceyhan Boru Hattı

Özet

Petrol endüstrisi, ulus-aşırı şirketlerin faaliyette bulunduğu alanlar içinde, insan hakları ihlallerinin en fazla görüldüğü ve en ağır şekillerde yaşandığı bir alan olarak göze çarpmaktadır. Bu çalışmada BaküTiflis-Ceyhan petrol boru hattının inşası ve işletilmesine ilişkin hukuki rejimin insan hakları açısından ortaya koyduğu riskler incelenmektedir. Ulus-aşırı şirketlerin uluslararası alanda etki ve öneminin arttığı küreselleşme sürecinde, bu şirketlerin tanınmış uluslararası kişiliği yoktur ve mevcut uluslararası hukuk veya uluslararası insan hakları hukuku ulus-aşırı şirketler için doğrudan hukuki yükümlülükler öngörmemektedir. Ulus-aşırı şirketler ve özelde petrol şirketlerinin insan haklarına ilişkin kurallara uygun davranması ve bu kuralların ihlali halinde hesap verilebilirliğin sağlanması için oluşturulmuş düzenlemeler çok büyük oranda hukuken bağlayıcı bir özellik taşımamaktadır. Bunlar piyasa temelli olabildiği gibi, hükümetler arası kuruluşlarca da oluşturulmaktadır. Çalışmada ulus aşırı şirketler açısından bu düzenlemelerin uygulamadaki işleyişi, etki ve yetersizlikleri Bakü-Tiflis-Ceyhan Boru Hattı örneği üzerinden incelenmekte ve tartışılmaktadır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KIVILCIM, Z. (2010). ULUS-AŞIRI ŞİRKETLER VE İNSAN HAKLARI: BAKÜ-TİFLİS-CEYHAN BORU HATTI ÖRNEĞİ. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, Cilt: 65 - Sayı: 03, 87–122. https://ajindex.com/articles/10389

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (6)

  1. American Entreprise Institute for Public Policy (2005), Research Workshop on NGOs: Indispensable or Unaccountable (Washington D.C). Atal, İ.H. (2008), Yumurtalık Balıkçılık Kooperatifi avukatı İsmail Hakkı Atal ile 15.11.2008 tarihinde yapılan telefon mülakatı. Beder, S (2002), “BP: Beyond Petroleum?,” Lubbers (ed), Battlingbigbusiness: Counteringgreenwash, Infiltration and Other Forms Of Corporate Bullying (Devon: Green Books): 26-32.
  2. Bekefi, T. (2004), “Human Rights Policy Implementation in the Oil and Gas Sector Translating Policy to Practice, IPIECA (International Petroleum Industry Environmental Conservation Association) Working Paper,” http://www.ipieca.org/activities/ social/downloads/publications/HRimplementation_final.pdf, 1Haziran 2010.
  3. BM (2003), Birleşmiş Milletler Ulus-aşırı ve Diğer Şirketlerin İnsan Hakları Alanındaki Sorumluluğu ile İlgili Normları, ECOSOC, İnsan Haklarının Geliştirilmesi ve Korunması Alt Komisyonu, 55. Oturum, E/CN.4/Sub.2/2003/12/Rev.2, 26.08. 2003. Metin için bkz. http://www.unhchr.ch/huridocda/huridoca.nsf/(Symbol)/E.CN.4.Sub.2.2003.12.Rev. 2.En, 1 Haziran 2010.
  4. BM (2008), “Protect, Respect and Remedy: a Framework for Business and Human Rights”, Report of the Special Representative of the Secretary-General on the issue of human rights and transnational corporations and other business enterprises,” http://www.unglobalcompact.org/docs/issues_doc/human_rights/Human_Rights_Wo rking_Group/29Apr08_7_Report_of_SRSG_to_HRC.pdf, 1 Haziran 2010.
  5. BP (2000), Breaking New Ground (BP tarafından hazırlamış BTC Broşürü). BP (2002), “BP’nin Friends of the Earth, Corner House and the Kurdish Human Rights Project temsilcileriyle 8.11.2002 tarihli toplantısı tutanakları,” www.foe.org, 15 Aralık 2008. BP (2003a), Bakü-Tiflis-Ceyhan Projesine ilişkin Ortak Beyanat, 16.05.2003. BP (2003b), İnsan Hakları Taahhüdü, 22.09.2003, http://subsites.bp.com/caspian/ Human%20Rights%20Undertaking.pdf, 1 Haziran 2010.
  6. BTC Hükümetler Arası Anlaşma (2000), 18 Kasım 1999 ve 9 Mayıs 2000 tarihlerinde imzalanan Türkiye Hükümeti, Azerbaycan Cumhuriyeti ve Gürcistan arasında Petrolün Azerbaycan Cumhuriyeti, Gürcistan ve Türkiye Cumhuriyeti ülkeleri üzerinden Bakü- Tiflis-Ceyhan Ana İhraç Boru Hattı Yoluyla Taşınmasına İlişkin Anlaşma ve bu Anlaşmanın değiştirilmesine İlişkin Türkiye Cumhuriyeti, Azerbaycan Cumhuriyeti ve Gürcistan arasındaki Protokol, Resmi Gazete Tarih: 10 Eylül 2000 tarih, Sayı: 24116 (Mükerrer) BTC Türkiye Ev Sahibi Hükümet Anlaşması (2000),