Dergiler / Ankara Üniversitesi SBF Dergisi / 2015 / Cilt: 70 - Sayı: 3

KEMALİZM’DE LAİKLİK-İSLAM BİRLİKTELİĞİNİN MİLLİYETÇİLİK ÜZERİNDEN DÜALİST AKDİ

Sayfa
571–606
Yayın Tarihi
2015-11-03
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bunu gerçekleştirmek için de, Türkiye sosyo-politik tarihinde yaklaşık 1200 yıldır devletin resmi dinî olan İslamlık ile Cumhuriyet devrimlerinin toplumsal omurgaya nakşettiği laikliğin, Kemalist milliyetçilik üzerinden yaptıkları düalist akit ve bu akdin kimi zaman paradoksal, kimi zaman da rasyonel-taktiksel ilişki ve etkileşimleri analiz edilecektir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:“Laiklik” ve “İslam”, Türkiye’de çağdaş Cumhuriyet’le başlayan yeni sosyo-politik yaşama damgalarını vurmuş iki temel etkendir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Cumhuriyet’le formatlanan bu yeni birliktelik, bir yandan kaçınılmaz bir zorunluluğunu tecrübe ederken, öte yandan birbirine eklemlenme ve hatta birbirini besleme gibi çelişkileri de içerisinde barındırmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Bunu gerçekleştirmek için de, Türkiye sosyo-politik tarihinde yaklaşık 1200 yıldır devletin resmi dinî olan İslamlık ile Cumhuriyet devrimlerinin toplumsal omurgaya nakşettiği laikliğin, Kemalist milliyetçilik üzerinden yaptıkları düalist akit ve bu akdin kimi zaman paradoksal, kimi zaman da rasyonel-taktiksel ilişki ve etkileşimleri analiz edilecektir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Laiklik · İslam · Milliyetçilik

Özet

“Laiklik” ve “İslam”, Türkiye’de çağdaş Cumhuriyet’le başlayan yeni sosyo-politik yaşama damgalarını vurmuş iki temel etkendir. Cumhuriyet’le formatlanan bu yeni birliktelik, bir yandan kaçınılmaz bir zorunluluğunu tecrübe ederken, öte yandan birbirine eklemlenme ve hatta birbirini besleme gibi çelişkileri de içerisinde barındırmıştır. Bu paradoksal içiçelik, akıl ile maddenin (felsefî) veya iyi ile kötünün (teolojik) birlikteliğine benzer türden birbirini iten iki güçlü toplumsal kutbun birlikte var olmalarını betimlemektedir. Bu da, düalist bir durumu ortaya çıkarmaktadır. Bu bağlamda, bu çalışmanın amacı, öncelikle laiklik ile İslam’ın, erken Cumhuriyet döneminden günümüze sarkan bu “muhtaçlık ve menfaat” birlikteliğinin, esasta dönemin yeni milliyetçilik anlayışından kaynaklandığını ortaya koymaya çalışmaktır. Bunu gerçekleştirmek için de, Türkiye sosyo-politik tarihinde yaklaşık 1200 yıldır devletin resmi dinî olan İslamlık ile Cumhuriyet devrimlerinin toplumsal omurgaya nakşettiği laikliğin, Kemalist milliyetçilik üzerinden yaptıkları düalist akit ve bu akdin kimi zaman paradoksal, kimi zaman da rasyonel-taktiksel ilişki ve etkileşimleri analiz edilecektir.

Abstract

Laicism and Islam are two main factors which mainly left their marks on the new socio-politics life that commenced with the modern Republic in Turkey. This new cooperation which was formatted by the Republic accommodated while experiencing an inevitable necessity on the one hand and dilemmas such as clinching each other and even nutrating each other on the other hand. This paradoxical unity describes the existence in concert of two robust social poles compelling each other which resembles the unity of mind and material (philosophical) or good and bad-like (theological). Thus this poses a dualist situation. In this context, the goal of this study at first is to try to put forward that this cooperation of dependency and mutual-interest of laicism and Islam lasting from early Republican era to current times was in fact stemmed from new understanding of nationalism regarding that period. In order to realize this, dualist treaty via nationalism which was made between laicism that was branded in the social backbone by the Republican reforms and Islam that had been formal religion of the state for nearly 1200 years in the Turkish socio-political history as well as sometimes paradoxical and sometimes rational-tactical relations and impacts of this agreement will be analyzed

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

AK, G. (2015). KEMALİZM’DE LAİKLİK-İSLAM BİRLİKTELİĞİNİN MİLLİYETÇİLİK ÜZERİNDEN DÜALİST AKDİ. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, Cilt: 70 - Sayı: 3, 571–606. https://ajindex.com/articles/10211

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (10)

  1. Adjukiewicz, Kazimierz (1994), Felsefe Giriş: Temel Kavramlar ve Kuramlar (Ankara: Gündoğan Yayınları) (2.b.) (Çev. Ahmet Cevizci). Ağaoğulları, Mehmet Ali (2006), “Aşırı Milliyetçi Sağ”, Schick, Irvin C. ve E. Ahmet Tonak (Der.), Geçiş Sürecinde Türkiye (5.b.) (İstanbul: Belge Yayınları): 189-236.
  2. Akçam, Alper (2009), Anadolu Rönesansı Esas Duruşta. (Ankara: Arkadaş Yayınevi). Akçura, Yusuf (2008), Üç Tarz-ı Siyaset (Ankara: Lotus Yayınevi) (3.b.). Aktay, Yasin (2003), “İslamcılıktaki Muhafazakâr Bakiye”, Çiğdem, Ahmet (Ed.), Modern Türkiye’de Siyasi Düşünce, Cilt-5 (Muhafazakarlık) (İstanbul: İletişim Yayınları): 346-360.
  3. Alpkaya, Faruk (2009), “Bir 20. Yüzyıl Akımı: Sol Kemalizm”, İnsel, Ahmet (Ed.), Modern Türkiye’de Siyasi Düşünce, Cilt-2 (Kemalizm) (İstanbul: İletişim Yayınları): 477-517.
  4. Altun, Fahrettin (2005), “M. Şemseddin Günaltay”, Aktay, Yasin (Ed.), Modern Türkiye’de Siyasi Düşünce, Cilt-6 (İslamcılık) (2.b.) (İstanbul: İletişim Yayınları): 160-173.
  5. Atay, Tayfun (2009), “Gelenekçilikle Karşı-Gelenekçiliğin Gelgitinde Türk “Gelenek-çi” Muhafazakârlığı”, Çiğdem, Ahmet (Ed.), Modern Türkiye’de Siyasi Düşünce, Cilt-5 (Muhafazakarlık) (İstanbul: İletişim Yayınları): 154-178.
  6. Akşin, Sina (1980), Jön Türkler ve İttihat ve Terakki (İstanbul: Gerçek Yayınevi). Arsal, Sadri Maksudi (1979), Milliyet Duygusunun Sosyolojik Esasları (İstanbul: Ötüken Neşriyat) (4.b.). Atatürk, Mustafa Kemal (2010), Nutuk (İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları). Aytekin, Arif (2013), “Osmanlı-Türk Modernleşmesinin Düşünsel, Ekonomik ve Bürokratik Kodları” SDÜ FEF SBD, 30: 313-329.
  7. Baltacıoğlu, Ismayıl Hakkı (1942), Türke Doğru (Cilt-1) (İstanbul: Kültür Basımevi). Bauman, Richard (2001), “Anthropology of Tradition”, Smelser, Neil J. ve Paul B. Baltes (Eds.), International Encyclopedia of the Social and Behavioral Sciences, 23: 15823. Beneton, Philippe (1991), Muhafazakarlık (İstanbul: İletişim Yayınları) (Çev. Cüneyt Akalın). Berkes, Niyazi (1965),
  8. Batıcılık, Ulusçuluk ve Toplumsal Devrimler (İstanbul: Yön Yayınları). Berkes, Niyazi (1973), Türkiye’de Çağdaşlaşma (Ankara: Bilgi Yayınevi). Berkes, Niyazi (1997a), 200 Yıldır Neden Bocalıyoruz-1 (İstanbul: Cumhuriyet Gazetesi Yayınları). Berkes, Niyazi (1997b),
  9. Unutulan Yıllar, Sezer, Ruşen (Yay.Haz.) (İstanbul: İletişim Yayınları). Beşikçi, İsmail (2010), “Nutuk’ta Kürtler…”, Başkaya, Fikret ve Mete Kaan Kaynar (Eds), Resmi Tarih Tartışmaları - 5 (Nutuk) (2.b.) (Ankara: Özgür Üniversite): 15-33.
  10. Bila, Hikmet (1979)