Dergiler / IBAD Sosyal Bilimler Dergisi / 2020 / Güz
Türkçe Dersi Öğretim Programındaki Kök Değerler Çerçevesinde Aytül Akal Masallarının İncelenmesi
- Sayı
- 2020 · Güz
- Sayfa
- 178–192
- DOI
- —
Özet
Bilişsel, duyuşsal, dilsel, toplumsal gelişim ve kişilik gelişiminin sağlıklı bir biçimde ilerleyebilmesi ve insanın “birey” olarak kendini ifade edebilmesi için çocukluk döneminde gereksinimlerine uygun nitelikte uyaranlarla etkileşimde bulunması gerekir. Çocuğun toplumsallaşma sürecinde farklı yaşam deneyimlerine tanıklık etmesi onun dilsel, bilişsel sosyal becerilerinin gelişmesinde yardımcıdır. Bu süreç çocuğun, evrensel ve ulusal değerleri özümseyip duyarlık ve değerler eğitimi kazanması açısından önemlidir. Bu noktada, çocuğa yardımcı olabilecek en temel ve en etkili araçlar çocuk edebiyatı ürünleridir. Benlik gelişimi, duyarlık ve değerler eğitiminin temellerinin atıldığı okulöncesi dönemlerde, çocuklar için hazırlanan yapıtların niteliği daha da önem taşımaktadır. Bu dönemde çocukların daha çok ilgi gösterdiği kitapların masal kitapları olmasından dolayı bu çalışmada Aytül Akal tarafından yazılan çağdaş masallar, Türkçe Dersi Öğretim Programında belirtilen “kök değerler” çerçevesinde irdelenmiştir. Betimsel nitelik taşıyan bu çalışmada veriler doküman incelemesi yoluyla toplanmıştır. İnceleme sonucunda masalların “adalet, dostluk, dürüstlük, özdenetim, sabır, saygı, sevgi, sorumluluk, vatanseverlik, yardımseverlik” kök değerlerinin tamamını içerdiği belirlenmiştir. Bu bağlamda yazarın masallarına yönelik Türkçe Dersi Öğretim Programında yer alan kök değerleri aktaran ileti ve örnekler içerdiği; bu değerler aracılığıyla çocukların değerler eğitimi sürecine katkı sağlayabileceği söylenebilir.
Abstract
For children to have a healthy process of cognitive, emotional, linguistic, and social developments as well as express themselves as an individual, they need to be engaged in various stimuli in appropriate. Children go through different experiences during the socialition process and these exprerience help them develop their linguistic, cognitive, and social skills. This process is important for them to absorb universal and national values and gain sensitivity. At this point, the most basic and effective tools that can help children are literary works of children’s literature. The quality of the works prepared for children is even more significant in preschool periods when the foundations of self-development, sensitivity and values education are established. Since the books that children showed more interest in this period were tale books, modern tales written by Aytül Akal were analyzed within the framework of the “core values” specified in the National Turkish Language Curriculum. In this descriptive study, the data were collected through document review and analyzed via systematic content analysis. Results show that the analyzed tales contain all 10 core values of justice, friendship, honesty, self-control, patience, respect, love, responsibility, patriotism and benevolence. In this context, it can be stated that the author’s tales include moral messages and examples reflecting the core values emphasized in Turkish language education; therefore, they can contribute to children’s value education process.