Ailede benzer ve tek: Çocuk eğitimi (Türk ve Gürcü çocuklar hakkındaki

Similar and unique in the family: How to raise children (Using examples of Turkish and Georgian proverbs relating to children)

Abstract

The paper explores semantic models of proverbs which denote the status of children in the family as well asissues connected to the process of child-raising in Turkish and Georgian languages and cultures. The datarelevant to the study were identified, collected and analysed on the basis of the pragma-semantic model of theproverb suggested by Rusieshvili (2005) who looks at the proverb as a synthesis of three interdependent andintertwined layers playing a decisive role in the creation of the overall meaning of the proverb. The first layer ofthe proverb reveals its metaphoric form whereas the second layer reveals its general and contextual parameters.The upper layer of the model, a level of the background cultural knowledge, reveals the part of the model of theworld corresponding to the metaphoric image of the proverb. On the basis of the study, partial and fullequivalents in one or both of the target languages and cultures involved in the study were identified. Theproverbs which contain a relevant word child, daughter, mother, father, family as well as those items, whichmetaphorically refer to these concepts, were identified and grouped into corresponding semantic models. At thenext stage of the study the semantic models were interpreted, compared and the morals of the proverbs wereidentified. The study revealed cultural similarities and differences regarding the attitude of both nations andcultures to children and their upbringing.

Özet

Bu çalışma Türk ve Gürcü diline, kültürüne göre ailede çocuğun yeri ve yetiştirilmesi süreci ile ilgili atasözleriüzerine anlamsal açıdan karşılaştırılmalı semantic bir araştırmayı içermektedir. İlgili veriler Rusieshvili(2005)tarafından önerilen, atasözlerinin anlamının üç tane birbirine bağlı ve iç içe geçmiş içeriklerden oluştuğuna dairyapılanatasözlerine yönelik pragma-semantik yaklaşım prensibine göre belirlendi ve incelendi. Birinci yüzeyatasözlerinin mecazi şeklini ortaya çıkarmakta, ikincisi ise genel içerik ile ilgili değişkenliği ifade etmekte,üçüncüsü ise kültürel bilgi düzeyinde bu mecazi yaklaşıma uyan modeli ortaya koymaktadır. Üzerindeçalışılan her iki dilde, birbiri ile kısmen ya da tam eş anlamlı olan atasözleri pragma-semantik olarak dabenzerlik teşkil eden atasözleri belirlendi. Türk ve Gürcü atasözleri çocuklar ve eğitim, onların aile içindekiönemi ve işlevi açısından incelenmiştir. Bu amaçla, çocuk, kız, anne, baba, aile gibi ilgili kelimeleri ve mecaziolarak bu içerikleri içeren atasözleri tespit edilmiş ve ilgili anlamsal modellere göre gruplandırılmıştır.Çalışmanın bir sonraki aşamasında anlamsal modeller yorumlandı, karşılaştırıldı ve atasözlerinin içerikleribelirlendi. Araştırma çocuklara ve onların yetiştirilmesinde bu iki milletin ve kültürün yaklaşım olarakbenzerliklerini ortaya koymaktadır.