Journals / Folklor akademi dergisi (Online) / 2021 / Cilt: 4 - Sayı: 2

TRADITIONAL ABKHAZIAN DANCE: APSUA KOSHARA

GELENEKSEL ABAZA DANSI: APSUA KOŞARA

Pages
334–349
DOI
—

Abstract

Although geographically rather a small region, the Caucasus has strongly influenced its surrounding territories. The Caucasus, a place where fairy tales and reality mix, home of the Abkhazians, the indigenous people of their ancestral homeland Abkhazia with their unique cultural and characteristic features, lead their lives being proud of their traditions and relying on their culture. Pagan, Christian and Islamic religion influenced the traditions of the Abkhazians and left traces in their traditions. Even today, these traces are easily recognizable. If one follows the historical traces of the Apsua Koshara, the traditional dance performed at special times by the Abkhazians who came to Turkey one hundred and fifty-seven years ago, all signs point to their homeland Abkhazia. The aim of this research is to establish the connection of the traditional dance of the Abkhaz living in Turkey, Apsua Koshara, with Abkhazia and to show that the roots of the Abkhaz culture in Turkey are based on the land of the Abkhaz, Abkhazia. The aim of this study is to research and document the traditional folk dance Apsua Koshara of the Abkhazians, one of the ancient people of the Caucasus. After the Caucasian-Russian war in the 19th century, almost 60% of the Abkhazian population, estimated more than five hundred thousand, were exterminated by the Russian armies. More than 85% of the remaining two hundred thousand people were exiled by the Russians to the territories of the Ottoman Empire. As a result of the exile, at the end of the 19th century only twenty-seven thousand Abkhazians remained in their homeland Abkhazia. Many times more Abkhazians than the Abkhaz population in Abkhazia were settled in the Ottoman Empire. Consequently all dialects of the Abkhazian language, many of the oldest fragments of Abkhazian culture were present in Turkey. Therefore, the place where the Abkhazian culture was most vital were the Ottoman Empire and the later Republic of Turkey. Continuing their ancient culture in their new homeland, the Abkhazians have been able to maintain their music and dance rites, which are a part of their identity, to the present day. Among these rites the traditional Abkhazian dance Apsua Koshara was also moved to Turkey and has survived, with minor changes, to the present day. The historical background of the Apsua Koshara dance as a part of the culture of the Caucasian Abkhazian immigrants and its connection with pagan cultures, a field that has not been studied before as a research object, will be examined in this article. The Apsua Koshara dance and the traditional behavior patterns formed around this dance have been identified. The rituals and practices that are intertwined with this dance, the related concepts and detailed explanations of the concepts are included in the article. The contribution of Apsua Koshara to the efforts of the Abkazians in the diaspora to preserve their identity has been tried to be explained. In order to visualize/specify what is described in the article, QR codes have been added at the end of this article. They will lead to sample images.

Özet

afkasya, küçük bir coğrafya olmasına rağmen çevresini büyük oranda etkilemiştir. Masalla gerçeğin iç içe geçtiği bir yer olan Kafkasya’nın; kendine has kültürel ve karakteristik özellikleri ile kadim vatanları Abhazya’nın otokton halkı olan Abazalar, kültürlerine bağlı bir şekilde geleneklerinden gurur duyarak yaşamlarını sürdürürler. Pagan, Hristiyan ve İslam dini Abazaların geleneklerini etkilemiş ve geleneklerinde izler bırakmıştır. Günümüzde dahi bu izler rahatça görülebilmektedir. Yüz elli yedi yıl önce Türkiye’ye gelen Abazaların özel zamanlarda icra ettikleri geleneksel dansı Apsua Koşara’nın tarihsel izleri takip edildiğinde tüm işaretler Anavatanları Abhazya’yı göstermektedir. Bu araştırma ile Türkiyeli Abazaların geleneksel dansı Apsua Koşara’nın Abhazya bağlantısının kurulması hedeflenerek Türkiye’deki Abaza kültürünün köklerinin Abaza ülkesi Abhazya’ya dayandığı ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Bu çalışmanın amacı Kafkasya’nın kadim halklarından olan Abazaların geleneksel halk dansı Apsua Koşara’nın her yönüyle araştırılması ve kayda geçirilmesidir. 19. yüzyılda Kafkas-Rus savaşı sonrasında Abazaların beş yüz binden fazla olduğu tahmin edilen nüfuslarının neredeyse %60’ı Rus orduları tarafından yok edilmiştir. Geriye kalan iki yüz bin kişinin ise neredeyse %85’inden fazlası Ruslar tarafından Osmanlı Devleti topraklarına sürülmüştür. Sürgünün neticesinde 19. yüzyılın sonlarında Abhazya’da sadece yirmi yedi bin Abaza kalmıştır. Abhazya’daki Abazalardan kat kat fazla Abaza; Osmanlı Devleti’nde iskân olmuştu. Abaza dilinin tüm lehçeleri, Abaza kültürünün en eski parçalarının birçoğu Türkiye’de bulunuyordu. Dolayısıyla Abaza kültürünün en canlı yaşandığı yer de Osmanlı toprakları ve sonraları Türkiye Cumhuriyeti olmuştur. Yeni vatanlarında kadim kültürlerini devam ettiren Abazalar, kimliklerinin bir parçası olan müzik ve danslarını da günümüze kadar taşıyabilmişlerdir. Geleneksel Abaza dansı Apsua Koşara da Türkiye’ye taşınmış ve küçük değişikliklerle varlığını koruyarak günümüze kadar ulaşmıştır. Daha önce hakkında çalışma yapılmamış bir alanda hazırlanan bu makalede, Kafkasya göçmeni Abazaların kültürlerinin bir parçası olan Apsua Koşara dansının tarihsel geçmişi ve pagan kültürlerle olan bağlantısı irdelenmeye çalışılmıştır. Apsua Koşara dansı ve bu dans çevresinde oluşmuş geleneksel davranış şekilleri tespit edilmiştir. Bu dansla içi içe geçmiş ritüel ve uygulamalar, ilgili kavramlar ve kavramların ayrıntılı açıklamaları makale içerisinde yer almaktadır. Apsua Koşara’nın diasporadaki Abazaların kimliklerini koruma çabalarına katkısı açıklanmaya çalışılmıştır. Makalede anlatılanları daha somut hale getirmek için örnek görüntüler QR kodları aracılığıyla makalenin sonuna eklenmiştir.