THE CAUSALITY OF BECOMING AND CHANGE IN TIMAEUS AND FOUR SENSES OF THE CONCEPT OF CAUSE‟

TIMAIOS' TA OLUġ VE DEVĠNĠMĠN NEDENSELLĠĞĠ VE NEDEN' KAVRAMININ DÖRT ANLAMI

Abstract

The present study aims to propose that Plato‟s Timaeus is a natural philosophy or a cosmology rather than a theology or a mythology. The concepts and reasons presented in Timaeus are not theological, but rather cosmological ones. However, through the middle ages, Timaeus, Plato‟s the most frequently studied work, had always been interpreted as a theological work. In this study, Timaeus is discussed within the context of causality of the world‟s coming to be. According to Plato, the explanation of the causality of becoming will be possible by applying to more than one cause. In Platonic philosophy, ideas are necessary for explaining becoming but they cannot be sufficient reasons. In Timaeus, anything that becomes is explained by four causes; and ideas are considered as the order of becoming, but they cannot be reasons of becoming by themselves. Consequently, Platonic ideas should be considered as the ground of being (not becoming) or knowledge.

Özet

Bu çalışma Platon‟un Timaios diyalogunun bir teoloji ya da mitoloji olmaktan çok bir doğa felsefesi ya da kozmoloji olduğunu ortaya koymayı amaçlamaktadır. Timaios diyalogunda ortaya konulan nedenler ve kavramlar teolojik olmaktan ziyade, kozmolojik nedenler ve kavramlardır. Bununla birlikte Ortaçağ boyunca Platon‟un en çok çalışılan yapıtı olarak Timaios hep bir teolojik eser gibi yorumlanmıştır. Bu çalışmada Timaios diyalogu kozmosun meydana gelişinin nedenselliği bağlamında ele alınmıştır. Platon‟a göre oluşun nedenselliğini açıklamak birden çok nedene dayanarak olanaklıdır. Platon‟un felsefesinde idealar oluşu açıklamak için gerekli olsa da yeterli birer neden olamazlar. Timaios‟ta herhangi bir şeyin meydana gelişi dört tür nedenle açıklanır. İdealar oluşun tek başına nedeni olmayıp oluştaki düzenin nedeni olarak ele alınır. Dolayısıyla Platon‟un ideaları varolma (oluş değil) ya da bilinme ilkeleri olarak ele alınmalıdır.