Öğretmenleri Arastırmacı Olarak Yetistirmek: Öğretmen Adayları Tarafından Hazırlanan Arastırma Raporlarının Değerlendirilmesi

Preparing Teachers as Researchers: Evaluating the Quality of Research Reports Prepared by Student Teachers

Abstract

Problem Statement: The ability to carry out educational research is often cited as an attribute a teacher should possess. However, there are very little empirical data available on the evaluation of teacher research. Purpose of study: This paper reports on an attempt to develop such an attribute in a group of 50 science student teachers in Turkey. This study aims to evaluate the quality of the research reports prepared by science student teachers during their teacher-training course. Methods: The participants were 50 science student teachers enrolled in a course called Special Topics in Science II, in which they were introduced to techniques to critically evaluate academic articles, design and conduct a small-scale research project, and write a research report in terms of the basic methodological requirements needed in an academic paper. A document analysis of 12 research reports was undertaken to evaluate the quality of the research reports prepared by student teachers. Findings and Results: The results suggest that student teachers who were guided by a mentor or other knowledgeable figures were capable of designing and conducting a research project, writing a research paper, and communicating their findings to others at conferences. Conclusions and Recommendations: This study articulated ways in which a teachers-as-researchers approach can be built in the design of a course in pre-service teacher education. This study has not simply investigated the outcomes of the course—it also made explicit the actual design of it. The study contributes to the literature because it provides an example of teacher research that may be useful to other science educators with similar goals. Some possible implications for pre-service and in-service teacher education and further research are also discussed in this paper.

Özet

Problem Durumu: Öğretmenlerin eğitim arastırma sonuçlarını etkili bir sekilde sınıflarında kullanabilmeleri ve küçük çaplı arastırma projeleri yürütebilmeleri için gerekli olan bilgi ve beceriye sahip olmaları, bir öğretmende bulunması gereken nitelikler arasında kabul edilmektedir. Ancak hizmet öncesi ve hizmet içi öğretmen eğitimi programları incelendiğinde, arastırmacı öğretmen yetistirme yaklasımına dayalı bir eğitimin çoğu zaman eksik olduğu dikkat çekmektedir. Özellikle hizmet öncesi programlarda, öğretmen adaylarına arastırmacı kimliği kazandırabilecek derslerin içeriği incelendiğinde uygulamadan ziyade teorik bilgiye dayalı bir yaklasımın temel alındığı görülmektedir. Mevcut literatür incelendiğinde ise, hizmet öncesi ve hizmet içi dönemlerde öğretmen adaylarına arastırmacı kimliği kazandırabilecek yaklasımların uygulandığı programların etkinliğini arastıran arastırma sayısının çok az olduğu görülmemektedir. Arastırmanın Amacı: Bu makale, arastırmacı öğretmen yetistirme yaklasımına dayalı bir programın 50 fen ve teknoloji öğretmen adayına uygulanmasını incelemektedir. Çalısmanın amacı, hizmet öncesi öğretmen eğitimi programları kapsamında fen ve teknoloji öğretmen adayları tarafından hazırlanan arastırma raporlarını değerlendirmektir. Arastırmanın Yöntemi: Bu arastırmanın katılımcılarını, 2007-2008 öğretim yılı Bahar döneminde Đlköğretim Bölümü’nde öğrenim gören Fen Bilimlerinde Özel Konular-II dersine katılan 50 fen ve teknoloji öğretmen adayı olusturmaktadır. Bu ders kapsamında öğrencilere bilimsel makaleleri elestirel olarak değerlendirme teknikleri örnek arastırma makaleler üzerinden anlatılmıstır. Ayrıca öğrenciler ders sorumlusu danısmanlığında 3 ile 5 kisilik gruplar halinde küçük arastırma projeleri tasarlamıs ve yürütmüs, bir akademik makalede bulunulması gereken temel kriterleri baz alarak bir arastırma raporu hazırlanmıs ve dönem sonunda arastırma sonuçlarını okudukları bölümdeki diğer öğretmen adayları ve akademisyenlerle poster sunumu yaparak paylasmıslardır. Bu planlanmıs etkinliklerle, öğretmen adaylarına yaparak, yasayarak öğrenme ortamı olusturarak bilimsel arastırma yapabilme becerisi kazandırılarak; öğretmen adaylarına arastırmacı bir kimlik kazandırmak amaçlanmıstır. Çalısma kapsamında, öğretmen adayları tarafından 3-5 kisilik gruplar halinde hazırlanan 12 arastırma raporu incelenmistir. Diğer arastırmacılar tarafından gelistirilen bilimsel makaleleri değerlendirmek için kullanılan formlardan faydalanılarak bir değerlendirme formu hazırlanmıs ve bu form yardımıyla arastırma raporları analiz edilmistir. Çalısmada kullanılan analiz yönteminin güvenirliğini sağlamak için, 4 arastırma raporunun analizi iki farklı arastırmacı tarafından yapılmıs ve bu analizler arasındaki uyum %80 olarak bulunmustur. Tutarsız sonuçlar ise tartısılarak tekrar gözden geçirilmistir. Arastırmanın Bulgular: Arastırma sonuçları, bir danısman rehberliğinde öğretmen adaylarının bir arastırma projesi tasarlama, uygulama, bir arastırma raporu yazma ve bulgularını diğer kisiler ile konferanslarda paylasabilme bilgi ve becerisine sahip olabileceklerini göstermistir. Arastırma raporları incelendiğinde genel olarak çoğu makalede bir akademik makalede bulunması gereken temel hususlara yer verildiği, fakat bazı makalelerde teorik bilginin yetersiz olduğu, arastırma yöntemlerinin ve özellikle nitel verilerin nasıl analiz edildiği ile ilgili bilgilerin yetersiz olduğu, arastırma bulgularının literatürdeki diğer arastırma bulguları ile desteklenip, mukayese edilmediği, arastırma bulguları ısığında öğretmenlere ve arastırmacılara yönelik yeterince öneri sunulmadığı ve referans yazımında bazı hatalar yapıldığı bulunmustur. Arastırmanın Sonuçları ve Öneriler: Bu arastırmada, öğretmenleri arastırmacı olarak yetistirme yaklasımına dayalı olarak gelistirilen bir dersin hizmet öncesi öğretmen eğitiminde uygulanması incelenmistir. Bu arastırmada, ders sonunda öğretmen adayları tarafından grup halinde hazırlanan arastırma raporlarının değerlendirilmesi yanında ders boyunca yapılan etkinliklerin yapılma nedenleri detaylı olarak tartısılmıstır. Böylece, bu arastırma, benzer amaçlara yönelik hazırlanacak programların gelistirilmesi ve uygulanması konusunda arastırmacı ve eğitmenlere ısık tutacaktır. Öğretmen adaylarına ve öğretmenlere arastırmacı bir kimlik kazandırmak için gelistirilen programların ve bunların etkinliğini arastıran çalısmaların yetersizliği göz önünde bulundurulursa, bu tarz arastırmaların farklı bölümlerdeki öğretmen adayları ile hizmet öncesi eğitim programlarında ve öğretmeler ile hizmet içi eğitim programlarında yapılması önerilebilir. Hizmet içi eğitim programlarında üniversiteler ile isbirliği yapılması bu programların etkinliğini arttırabilir.