The Use and Evaluation of Hypothetical Questions in History Teaching

Tarih Öğretiminde Hipotetik Soruların Kullanılması ve Değerlendirilmesi Muhammet Ahmet Tokdemir

Abstract

Hypothetical thinking is defined as the exploration of possibilities and outcomes of different states of the world which are not actually present in the real life. Hypothetical questions are used in the development of high-level thinking skills. They reinforce reasoning and historical meaning. The aim of this study was to develop a rating scale for assessing hypothetical questions with history teachers. The study was conducted within action research design in the qualitative approach, and interview and group interview were used as data collection tools. The study conducted with five history teachers who worked in different schools of MONE in Trabzon and Rize. The study was carried out in two stages. At the end of the study a rating scale was prepared to evaluate hypothetical questions in history lessons. At the beginning of the study, the hypothetical question which would be asked to students was determined. The teachers were requested to ask these questions to students, to evaluate students’ responses and to determine the criteria they used when evaluating students’ answers. A rating scale consisting of 8 criteria was established as a result of the first stage implementation. For each criterion, the dimensions as very good, good and weak were set separately. Afterwards, the evaluation scale was tested with a second application and the evaluation scale was finalized by subtracting one of the criteria. As a result of the study, a rating scale consisting of three dimensional seven criteria that teachers could use to evaluate hypothetical questions in history lessons was prepared and it was determined that this scale was functional.

Özet

Olabilmesi muhtemel ve mümkün olmasına rağmen gerçeklerdünyasında var olmayan şeyler üzerinde düşünmeye hipotetikdüşünme denir. Hipotetik düşünmeyi geliştiren en önemliunsurlardan biri olan hipotetik sorular aracılığı ile öğrencilerkarşılaştırmalar yaparak akıl yürütür ve tarihsel anlamayıpekiştirirler. Bu çalışmanın amacı, tarih öğretmenleri ile birliktehipotetik soruların değerlendirilmesine yönelik bir değerlendirmeölçeği geliştirmektir. Trabzon ve Rize illerinde MEB’e bağlı olarakçalışan beş tarih öğretmeni ile 2017 yılı bahar ve güz yarıyıllarında ikiaşamalı olarak gerçekleştirilen çalışma eylem araştırması desenindenitel bir çalışmadır. Yapılan çalışmada görüşme ve grup görüşmesiveri toplama aracı olarak kullanılmıştır. İki aşamalı olarak yapılançalışmada öncelikle öğrencilere yöneltilecek bir hipotetik sorubelirlenmiş ve öğretmenlerden bu soruyu öğrencilerine sorarakdeğerlendirmeleri istenmiştir. Grup görüşmesi yolu ile heröğretmenin değerlendirme kriterleri ele alınmış ve ortak birdeğerlendirme ölçeği oluşturulmuştur. İlk aşama sonrasında katılımcıöğretmenlerle hazırlanan değerlendirme ölçeği sekiz kriterdenoluşturulmuştur. Her bir kriter için çok iyi, iyi ve zayıf olmak üzereayrı ayrı ölçütler belirlenmiştir. Çalışmanın ikinci aşamasında yapılanuygulama ile oluşturulan değerlendirme ölçeği gözden geçirilmiş,kriterlerden biri çıkarılarak değerlendirme ölçeğine son haliverilmiştir. Çalışmanın sonucunda tarih derslerinde hipotetiksoruların değerlendirilmesine yönelik olarak öğretmenlerinkullanabileceği her biri üç boyutlu yedi kriterden oluşan birderecelendirme ölçeği hazırlanmış ve sonuçta bu ölçeğin işlevselolduğu tespit edilmiştir.