ELEŞTİREL BAKIŞ AÇISI İLE İŞGÜCÜ FARKLILIĞI ARAŞTIRMALARININ YENİDEN DEĞERLENDİRİLMESİ: ORTAYA ÇIKAN ÖRÜNTÜLER VE ARAŞTIRMA GÜNDEMİ

RETHINKING WORKFORCE DIVERSITY RESEARCH THROUGH CRITICAL PERSPECTIVES: EMERGING PATTERNS AND RESEARCH AGENDA

Abstract

Bu çalışma, farklılık yönetiminin örgütlerde nasıl ilerlediğini ve geliştiğini bütünleştirerek farklılık yönetimi yazınının kuramsal gelişimine dikkat çekmeyi amaçlamaktadır. Makale, farklılık yönetimi araştırmalarındaki değişimleri ve dönüşümleri göstermek üzere kavramsal ve eleştirel bir incelemeyi benimsemektedir. Çalışma, işletme ve yönetim alanındaki işgücü farklılıklarının dört aşamasının olduğunu ortaya koymaktadır. Bu aşamalar, eşit istihdam olanakları/pozitif ayrımcılık, farklılıklara değer vermek, farklılıkların yönetimi ve küresel farklılıkların yönetimidir. Makalede her aşama ayrıntılı bir şekilde ele alınmıştır. Bu araştırma, farklılık yönetimi yazınına üç temel yolla katkıda bulunmaktadır: Birincisi, ‘farklılık’ nosyonuna kavramsal açıdan netlik kazandırmak; ikincisi, farklılık yönetimine dair bütüncül bakış açısını öne çıkarmak; üçüncüsü ise farklılık araştırmalarına ilişkin güncel gelişmeleri, eğilimleri yansıtmaktır. Bu inceleme, farklılık yönetimi yazınının ağırlıklı olarak anaakım yönetsel söylem ve neoliberal mantıkla şekillendiğini, yazınının kapsayıcı bakış açısındansa çoğunlukla ayrımcılık sorunsalını odağına alan çalışmalarla ilerlediğini vurgulamaktadır. Ayrıca, söz konusu çalışma, mevcut yazına egemen araçsal bakış açısıyla bilgiyi etik yaklaşımla yeniden üreten anlayışın yerine, gelecek araştırmaların özellikle emik yaklaşımla işgücü farklılıklarının kesişimsel, bağlamsal ve ilişkisel yönlerini ortaya çıkaracak bir bakıç açısıyla kurgulanmaları gerektiğini önermektedir.

Özet

This paper aims at highlighting the theoretical development of diversity management by providing an integrated understanding of how diversity management has made progress and evolved in organisations. The current article adopts a conceptual and critical review to demonstrate the changes and shifts in diversity management research. This study reveals that there are four stages of workforce diversity within the business and management field. These stages are equal employment opportunity/affirmative action, valuing differences, diversity management and global diversity management. Each stage is discussed in greater details within the article. This study contributes to the broader diversity management literature in three main ways: firstly, by shedding some light on the conceptual clarity of the diversity notion itself; secondly, by foregrounding the holistic view of diversity management; thirdly, by reflecting the recent developments in diversity research. The review consistently points to the fact that the current literature on diversity management has been predominantly shaped by a mainstream managerial discourse and neoliberal logic which has mostly a discrimination focus rather than an inclusiveness perspective. The paper also suggests that further research is required on workforce diversity particularly with an emic, an intersectional, a contextual and a relational approach rather than reproducing the existing knowledge by an etic framing of diversity from an instrumental point of view that dominates the extant literature.