The Fundemantals of “The Principles of Islamic Jurisprudence” (Kawaid al-Fiqhiyya) in the Ahadith (Traditions), that Envisage the Certainty (Yaqeen) in the Information and Evidence of Legal Rules

Hükümlerin Dayandığı Delillerde Kesinliği Öngören Fıkıh Kâidelerinin Hadislerdeki Temelleri

Abstract

It is essential that the knowledge and evidence that determine the decisions in all human activities, from the Islamic worship to legal processes, are of certain quality. This is an important condition for achie-ving correct and fair results. Hence, it is not possible to take the eviden-ce, which is not free of existence of doubt and different probabilities as a basis for decision-making and judgment. This important point has also been found among “the principles of Islamic jurisprudence” which is also known as kawaid al-fiqhiyya in the form of various articles. Considering that the time of Prophet Muhammad was the first application area of Is-lamic law, it is not hard to conjecture that the fundemantals of the so-called principle and thus the principles of Islamic jurisprudence which propound this principle in different forms, may also exist in this period. As a matter of fact, studies on hadith sources reveal that there are various examples of verbal and actual traditions (sunnah) in this subject which can also be called as doubt-judgment relation. The aim of this study is to identify this examples, theirs reliability and relation the basis of the issue.

Özet

İslâm fıkhında, ibadetlerden hukukî süreçlere kadar bütün beşerî faaliyet-lerde, kararlar üzerinde belirleyici olan bilgi ve delillerin kesin nitelikli olması esastır. Bu, doğru ve adil sonuçlara varabilmenin önemli bir şartıdır. Dolayı-sıyla şüphenin ve farklı ihtimallerin varlığından kurtulamamış delillerin karar vermede ve hüküm tesisinde dayanak olarak görülmesi mümkün olmamakta-dır. Bu önemli husus fıkıh kâideleri (kavâid-i fıkhiyye) olarak da bilinen İslâm hukukunun temel prensipleri arasında da çeşitli maddeler aracılığıyla yerini bulmuştur. Hz. Peygamber (a.s.) devrinin İslâm hukukunun ilk uygulama alanı olduğu dikkate alındığında bahsi geçen ilkenin ve dolayısıyla bu ilkeyi farklı formlarda ortaya koyan fıkıh kâidelerinin temellerinin de bu dönemde mevcut bulunabileceğini tahmin etmek zor olmaz. Nitekim hadis kaynaklarında yapı-lan incelemeler şüphe-hüküm ilişkisi olarak da isimlendirilebilecek bu konuda kavlî ve fiilî sünnetten çeşitli örneklerin bulunduğunu ortaya koymaktadır. Bu çalışma söz konusu örneklerin tespitini, sıhhat durumlarını ve mevzu bahis olan esasla ilgilerini belirlemeyi amaçlamaktadır.