Journals / Dil ve Edebiyat Dergisi / 2020 / Cilt: 17 Sayı: 2

FİZİKSEL NEDENSELLİĞİN OLUMSUZ HAVA DURUMU HABERLERİNDE İFADESİ ÜZERİNE

Mine Güven(DOĞUŞ ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-1675-4478
Pages
47–72
Publication Date
2022-04-28
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Bu bulgulara dayanılarak, olumsuz hava haberlerinin odaklandığı anlamsal kavramın fiziksel nedensellik olduğu ve bu kavramın gerek açık gerekse örtük olarak anlatılabildiği sonucuna varılmıştır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Bu çalışmada 10 Ocak-16 Mart 1929 tarihleri arasında Cumhuriyet gazetesinde yayımlanmış olumsuz hava durumu haber kesitlerinden oluşturulmuş bir veri tabanı nitel yöntemle incelenmiştir.
📊
Key Findings & Data:Veri tabanındaki metinlerde nedenselliğin çeşitli dilbilgisel ve/veya sözcüksel yollarla açık olarak anlatılabildiği, sezdirilebildiği veya örtük bırakılabildiğini gözlemlenmiştir.
💡
Conclusion & Impact:Bu bulgulara dayanılarak, olumsuz hava haberlerinin odaklandığı anlamsal kavramın fiziksel nedensellik olduğu ve bu kavramın gerek açık gerekse örtük olarak anlatılabildiği sonucuna varılmıştır.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Fiziksel nedensellik · örtük anlatım · ettirgenlik

Özet

Bu çalışmada 10 Ocak-16 Mart 1929 tarihleri arasında Cumhuriyet gazetesinde yayımlanmış olumsuz hava durumu haber kesitlerinden oluşturulmuş bir veri tabanı nitel yöntemle incelenmiştir. Veri tabanındaki metinlerde nedenselliğin çeşitli dilbilgisel ve/veya sözcüksel yollarla açık olarak anlatılabildiği, sezdirilebildiği veya örtük bırakılabildiğini gözlemlenmiştir. Bağımlı biçimbirimler arasında -DAn durum eki ve -DIr oldurgan/ettirgen eki öne çıkmaktadır. Anlamsal/yapısal koşullar sağlandığında -(y)ArAk ulacıyla -(y)An ortacı nedensellik sezdirebilmektedir. Zamanda öncelik koşulu sağlandığındaysa nedensellik, tümceciklerin sıralanması yoluyla, örtük olarak da anlatılabilmektedir. Bağımsız biçimbirimlerden ilgeç (örn. -DAn dolayı) ve bağlaçlarsa (örn. bu yüzden) çeşitli ulamlara ait sözcüksel yapılara (örn. sebebiyet ver-, mütevellit) göre daha sık kullanılmaktadır. Bilgisellik anlam alanında, öznel nedensellik gösterenler bulunmakla beraber, örneklerin çoğunda, içerik anlam alanında, dış dünyadan kaynaklanan fiziksel nedensellik ifade edilmiştir. Bu bulgulara dayanılarak, olumsuz hava haberlerinin odaklandığı anlamsal kavramın fiziksel nedensellik olduğu ve bu kavramın gerek açık gerekse örtük olarak anlatılabildiği sonucuna varılmıştır.

🔖

Cite This Article

Güven, M. (2022). FİZİKSEL NEDENSELLİĞİN OLUMSUZ HAVA DURUMU HABERLERİNDE İFADESİ ÜZERİNE. Dil ve Edebiyat Dergisi, Cilt: 17 Sayı: 2, 47–72. https://ajindex.com/articles/917970

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (13)

  1. Çokal, D., Zeyrek, D. & Sanders, T. J. M. (2020). Subjectivity and objectivity in Turkish causal connectives? Results from a first corpus study on çünkü and için. D. Zeyrek & U. Özge (haz.). Discourse Meaning: The view from Turkish (s. 223-248). Berlin: De Gruyter Mouton.
  2. Diessel, H. & Hetterle, K. (2011). Causal clauses: A cross-linguistic investigation of their structure, meaning, and use. P. Siemund (haz.) Linguistic Universals and Language Variation (s. 21-52). Berlin: De Gruyter Mouton.
  3. Grice, H. P. (1975). Logic and Conversation. P. Cole ve J.L. Morgan (haz.) Syntax and Semantics 3: Speech Acts (s. 41-58). New York: Academic Press.
  4. Meteoroloji Enstitüsü. (1936). 1929 senesi Türkiye’de meteoroloji rasatları. Ankara: Devlet Basımevi.
  5. Özsoy, A. S. & Erguvanlı-Taylan, E. (1998). Türkçe’nin Neden Gösteren İlgeç Yantümceleri. Dilbilim Araştırmaları, 1998, 116-125.
  6. Pander Maat, H. & Sanders, T. (2001). Subjectivity in causal connectives: An empirical study of language in use. Cognitive Linguistics, 12 (3), 247-273.
  7. Sanders, T. & Stukker, N. (2012). Causal connectives in discourse: A cross-linguistic perspective. Journal of Pragmatics, 44, 131-137. DOI:10.1016/j.pragma.2011.12.007.
  8. Searle, J. (1976). A Classification of Illocutionary Acts. Language in Society, 5 (1), 1-23.
  9. Stukker, N. & Sanders, T. (2012). Subjectivity and prototype structure in causal connectives: A cross-linguistic perspective. Journal of Pragmatics, 44, 169-190. DOI:10.1016/j.pragma.2011.06.011.
  10. Sweetser, E. (1990). From etymology to pragmatics. Metaphorical and cultural aspects of semantic structure. Cambridge: Cambridge Univ. Press.
  11. Talmy, L. (1988). Force Dynamics in Language and Cognition. Cognitive Science, 12, 49-100.
  12. Uslu, Z. (2001). Türkçe’de Neden Bildirme İşlevi: ‘için’ ilgeci ve ‘-dAn’ eki. Ö. Demircan & A. Erözden (haz.) 15. Dilbilim Kurultayı: Bildiriler. (s. 123-129). İstanbul: Yıldız Teknik Üniversitesi Vakfı Yay.
  13. Yalçın, G., Demircan, M., Ulupınar, Y. & Bulut, E. (2005). Klimatoloji I. Ankara: DMİGM Yay.