Journals / Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi / 2020 / Cilt: 21 Sayı: 38

Phono-morphological Development of Pronominal /N/ in the Turkish

ZAMİR /N/’SİNİN TÜRKÇEDEKİ FONEMORFOLOJİK GELİŞİMİ

Pages
565–606
Publication Date
2020-01-31
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Thus, it is aimed to obtain new information about the morphological and phonological history of the pronominal /n/.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Much work has been done about the origin of pronominal /n/ seen in the connection points with case suffixes of third-person possessive suffix ​​and third-person pronoun in Altaic languages.
📊
Key Findings & Data:In addition, the pronominal /n/ was evaluated separately for the various locations where it was used.
💡
Conclusion & Impact:Thus, it is aimed to obtain new information about the morphological and phonological history of the pronominal /n/.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:zamir /n/’si · eskicil teklik kategorisi · yardımcı ses

Abstract

Much work has been done about the origin of pronominal /n/ seen in the connection points with case suffixes of third-person possessive suffix ​​and third-person pronoun in Altaic languages. The pronominal /n/ is voiced by [n, n̪, ŋ] allophones in Turkish dialects. Besides, in surface structure, it subjects to development of /n/>/n̪/>/Ø/ sometimes. In studies conducted, claims have been made that pronominal /n/ is a morphological relic associated with archaic third-person pronoun. There were also ideas that the prominal /n/ was an auxiliary phoneme. However, there are very few researches on the phonetic existence of pronominal /n/ in Altaic languages and Turkish dialects. Here in this article, pronominal /n/ was examined not only in terms of the morphological history of the sound it contains but also its phonological background by utilizing the opportunities of phoneme theory. In addition, the pronominal /n/ was evaluated separately for the various locations where it was used. Thus, in the context of generative grammar, the prominal /n/ and the archaic uniqueness category suffix (*+n) in the Main Altai Era were compared in terms of structure. Thus, it is aimed to obtain new information about the morphological and phonological history of the pronominal /n/.

Özet

Altay dillerindeki, 3. kişi kategorisiyle alakalı zamir ve iyelik çekimlerinin bağlantı noktalarında görülen zamir /n/’sinin kökeni hakkında bugüne dek birçok çalışma yapılmıştır. Zamir /n/’si, Türk lehçelerinde [n, n̪, ŋ] alofonlarıyla sesletilmekte veya /n/>/n̪/>/Ø/ gelişimiyle eriyerek yüzey yapıda kaybolmaktadır. Yapılan çalışmalarda zamir /n/’sinin eskicil 3. kişi zamiriyle ilişkili bir morfolojik kalıntı olduğu konusunda iddialar ortaya atılmış, ayrıca zamir /n/’sinin yardımcı ses olduğuna dair görüşler dile getirilmiştir. Bununla birlikte zamir /n/’sinin Altay dilleri ve Türk lehçelerindeki fonetik varlığına dair araştırmaların sayısı oldukça azdır. İşte bu makalede, zamir /n/’si; yalnızca barındırdığı sesin morfolojisi açısından değil fonem teorisinin imkânlarından da faydalanılarak fonolojik geçmişi yönüyle ele alınmaktadır. Ayrıca önceki çalışmalardan farklı olarak zamir /n/’si kullanıldığı konumlar için ayrı ayrı değerlendirilmiş; üretken-dönüşümlü dil bilgisi bağlamında zamir /n/’si ve Ana Altaycada bulunan eskicil teklik kategorisi eki *+n, yapı bakımından karşılaştırılmıştır. Böylelikle zamir /n/’sinin fonemorfolojik tarihi hakkında yeni bilgilerin elde edilmesi amaçlanmıştır.

🔖

Cite This Article

KILIÇ, E., ERSÖZ, S. (2020). Phono-morphological Development of Pronominal /N/ in the Turkish. Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 21 Sayı: 38, 565–606. https://ajindex.com/articles/914900

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (17)

  1. Ağca, Ferruh (2012). “Eski Türkçe Eserlerde /ŋ/ ~ /g/ Değişikliği Üzerine”. Türkbilig, S. 23, s. 69-82.
  2. Alyılmaz, Cengiz (2011). “Zamir n’si Eski Bir İyelik Ekinin Kalıntısı Olabilir mi?”. Türk Gramerinin Sorunları, Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, s. 515-527.
  3. Arslan, Anıl (2018). “Türkçe Organ Adlarının Sonunda Yer Alan -n Ünsüzünün İşlevi”. International Journal of Humanities and Education, C. 4, S. 7, s. 297-312.
  4. Aslan, Sema (2003). “Türk-Mogol-Tunguz Dillerinde 3. Kişi Bildiricileri ve Zamir n’si Problematiği”. Kök Sosyal ve Stratejik Araştırmalar Dergisi, C. 5, S. 2, s. 93-113.
  5. Bang, Willy (2016). “Altayca Kelime Sonu –N Sesi Üzerine”. Çev: Hakan Yaman, Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, S. 35, s. 457-462.
  6. Banguoğlu, Tahsin (2000). Türkçenin Grameri. Ankara:
  7. Türk Dil Kurumu Yayınları.
  8. Başdaş, Cahit (2009). “Orhun Abidelerinde İyelik, Belirtme ve Yükleme Hâli”. Turkish Studies, C. 4, S. 8, s. 623-643.
  9. Başdaş, Cahit (2014). “Türkçede Üçüncü Şahıs İyelik Eki ve Zamir N’si”. International Journal of Social Science, S. 30, s. 147-161. ----------------- (2008). “Türkçede İyelik-Yükleme Sorunu Dede Korkut Örneği”, Turkish Studies, C. 3, S. 1, s. 6-13.
  10. Brinton, Laurel ve Donna Brinton (2010). The Linguistic Structure of Modern English. Amsterdam: John Benjamins. Bergamalı Kadri (2002), Müyessiretü'l-Ulûm (Giriş-Metin-Sözlük-Terimler Dizini-Tıpkıbasım). Haz: Esra Karabacak, Ankara:
  11. Türk Dil Kurumu Yayınları.
  12. Canepari, Luciano (1992). “IL MaPI Manuale di Pronuncia Italiana”. Handbook of Italian Pronunciation, Bologna. Catford, John (1977). Fundamental Problems in Phonetics. Bloomington: Indiana University Press.
  13. Choi, Han-Woo (1991). “Ana Altayca İyelik Zamiri *n”. Türk Dilleri Araştırmaları, Ankara, s. 191-196. ------------------ (1991b). “Korece ile Türkçenin Durum Eklerinin Karşılaştırılması”. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi, C. 35, s. 35-47.
  14. Crystal, David (2008). “Oblique”. A Dictionary of Linguistics and Phonetics, Oxford: Blackwell, s. 337. ------------------ (2018). Dilin Kısa Tarihi. Çev: Tufan Göbekçin, İstanbul:
  15. Alfa. Demir, İmdat (2014). “Türkçede Belirtme-Yönelme Hâli Ekleri ve Güneybatı Anadolu Ağızlarındaki Kullanımları”. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, C. 16, S. 1, s. 129-147.
  16. Deny, Jean (1941). Türk Dili Grameri Osmanlı Lehçesi. Çev: Ali Ulvi Elöve, C. 2, Ankara:
  17. Maarif Matbaası. Ege, Pınar (2010). “Türkçedeki Ünsüzlerin Edinimi – Bir Norm Çalışması”. Türk Psikoloji Dergisi, C. 25, S 65, s