Journals / Adam Akademi Sosyal Bilimler Dergisi / 2022 / Cilt: 12 - Sayı: 2

Osmanlı İmparatorluğunda Siyasal İdare ile Finansal İdare Arasındaki Güç Mücadelesi: Balta Limanı Anlaşması’ndan Birinci Dünya Savaşı’na

Pages
403–439
Publication Date
2022-12-31
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Briefly in the article; the comparative analysis of the political power struggle and the financial power struggle is discussed.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:TIn this study, the economic, financial and political situation of the Ottoman Empire in a time period starting with the 1838 Balta Limani Treaty (BLT) and lasting until the World War I is analized.
📊
Key Findings & Data:In the following periods; foreign borrowing in 1854, the establishment of the Ottoman Bank in 1863 and the transfer of the power to money printing, and finally the moratorium process in 1876 were lived.
💡
Conclusion & Impact:Briefly in the article; the comparative analysis of the political power struggle and the financial power struggle is discussed.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:İttihat ve Terakki Cemiyeti · Balta Limanı Ticaret Anlaşması · Osmanlı Ekonomisi

Abstract

TIn this study, the economic, financial and political situation of the Ottoman Empire in a time period starting with the 1838 Balta Limani Treaty (BLT) and lasting until the World War I is analized. Especially, the financial integration of the Ottoman Empire to the world via BLT, the analysis and effects of political governance are discussed. With the BLT enactment, the Ottoman lands had opened to international trade and as a result, the Ottoman Empire had started to have a current account deficit. In the following period, international trade took a new dimension and created an international payments system for the Ottoman Empire. This situation caused that the banking system enter the Ottoman Empire economic system and constituted the basis of banking structure. As a result of the BLT agreement, it caused economic relief at first, but caused economic and financial difficulties in the following period. With the emergence of political processes, the BLT began to be interrogated. Howeber these interrogations were made for the use of the system, not the system itself. In this context, administrators believed to be “more qualified” were frequently changed. Ottoman rulers thought of political or financial support from European states rather than long-term economic results. In the following periods; foreign borrowing in 1854, the establishment of the Ottoman Bank in 1863 and the transfer of the power to money printing, and finally the moratorium process in 1876 were lived. Although it was tried to escape of this process by establishing of Duyun-ı Umumiye in 1881, the political system lost its effectiveness and as a result, the control of finance and economy was completely in the hands of foreigners and non-Muslims. Briefly in the article; the comparative analysis of the political power struggle and the financial power struggle is discussed.

Özet

Bu çalışmada Osmanlı İmparatorluğunun 1838 Balta Limanı Antlaşması (BLA) ile başlayıp, Birinci Dünya Savaşına kadar süren bir zaman dilimi içerisindeki ekonomik, mali ve siyasi analizi yapılmıştır. Çalışmada özellikle BLA ile Osmanlı İmparatorluğunun dünyaya finansal entegrasyonu ve siyasi idarenin çözümlemeleri ve etkileri analiz edilmiştir. BLA ile Osmanlı toprakları uluslararası ticarete açılmış ve cari açık vermiştir. Takip eden dönemde uluslararası ticaret yeni bir boyut almış ve Osmanlı için uluslararası ödemeler sistemi ortaya çıkarmıştır. Bu durum bankacılık sisteminin Osmanlı toprakları içerisine girmesine ve yapılanmasına temel teşkil etmiştir. BLA anlaşması sonucunda önceleri ekonomik rahatlama yaparken, ilerleyen süreçlerde ise ekonomik ve mali zorluklara neden olmuştur. Siyasi süreçlerin ortaya çıkmasıyla BLA sorgulanmaya başlamıştır. Bu sorgulamalar sistemin kendisine değil, kullanımına yönelik yapılmıştır. Bu çerçevede “daha nitelikli” olacağına inanılan idareciler sıklıkla değiştirilmiştir. Osmanlı yöneticileri uzun vadeli iktisadi sonuçlardan çok, kısa vadede Avrupalı devletlerden sağlanacak siyasal veya mali desteği düşünmüşlerdir. Süreç içerisinde; 1854 dış borç alım süreci, 1863 Osmanlı Bankası ve para basma yetkisinin devri sonuçta 1876’da moratoryum süreci yaşanmıştır. Bu süreçten 1881 Düyun-ı Umumiye İdaresi ile çıkış aransa da siyasal sistem etkinliğini kaybetmiş ve neticede maliye ile ekonominin kontrolü tamamen yabancıların ve gayri-müslimlerin eline geçmiştir. Kısaca makalede; siyasal güç mücadelesi ile finansal güç mücadelesinin mukayeseli analizi yapılmıştır.

🔖

Cite This Article

GÜNDOĞAN, M., ÖZSARAÇ, Y. (2022). Osmanlı İmparatorluğunda Siyasal İdare ile Finansal İdare Arasındaki Güç Mücadelesi: Balta Limanı Anlaşması’ndan Birinci Dünya Savaşı’na. Adam Akademi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 12 - Sayı: 2, 403–439. https://ajindex.com/articles/857092

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (38)

  1. “Evkaf Bankası Hakkında Kanûn-ı Muvakkat”, Düstûr, T. 2, C. 6, “Evkaf Bankası Hakkında Kanun”, Düstûr, T. 2, C. 6. BOA, DUİT, 112/20, 5 Cemaziyelevvel 1335 ve 14 Şubat 1332 (1917)
  2. BOA, İrade DUİT, 112/19, 26 Rebîulahır 1335 ve 6 Şubat 1332 (1917)
  3. Açba, Sait. (1991),
  4. Devlet Borçlanması, Ankara:
  5. Adım Yayınları.
  6. Açba, Sait. (1995), Osmanlı Devleti’nin Dış Borçlanması (1854-1914), Afyon: Afyon Kocatepe Üniversitesi Yayınları.
  7. Akarlı, Engin Deniz (1976), “The Problems of External Pressures, Porver Struggles, and Budgetary Defıcits in Ottoman Politics under Abdülhamid II (1876-1909): Origins and Solutions”, Doktora Tezi, Princeton University, s. 190-191
  8. Akşin, Sina (2008),
  9. Türkiye Tarihi, C: III, İstanbul:
  10. Cem Yayınevi.
  11. Akşin, Sina (1980), 100 Soruda Jön Türkler ve İttihat Terakki, İstanbul:
  12. Gerçek Yayınevi.
  13. Akşin, Sina (2001), Jön Türkler ve İttihat ve Terakki,, Ankara:
  14. İmge Yayınevi.
  15. Akyıldız, Ali (1993), Tanzimat Dönemi Osmanlı Merkez Teşkilâtında Reform (1836-1856), İstanbul:
  16. Eren Yayınevi.
  17. Akyıldız, Ali (1996), Osmanlı Finans Sisteminde Dönüm Noktası: Kâğıt Para ve Sosyo¬Ekonomik Etkileri, İstanbul:
  18. Eren Yayıncılık. Alkan, Ö. Mehmet (2017), 150. Yılında Das Kapital; Osmanlı’dan Günümüze Türkiye’deki Serencamı, İstanbul:
  19. İletişim Yayınları.
  20. Autheman, André (2002), Bank-ı Osmanî-i Şahane, İstanbul: Osmanlı Bankası ve Araştırma Merkezi Yayınları.
  21. Avcıoğlu, Doğan (1979), Türkiye’nin Düzeni, Dün-Bugün-Yarın, (Birinci Kitap, İstanbul:
  22. Tekin Yayınevi.
  23. Berkes, Niyazi (2002). Türkiye’de Çağdaşlaşma, İstanbul:
  24. Yapı Kredi Yayınları.
  25. Boratav, Korkut (2007). Türk İktisat Tarihi (1908–2005), 11. Baskı, Ankara:
  26. İmge Kitabevi.
  27. Coşar, Nevin ve Demirci, Sevtap (2009), Incorporation into the World Economy: From Railways to Highways (1850-1950),
  28. Middle Eastern Studies. Çetinsaya, Gökhan (2003), İslâmi Vatanseverlikten İslâm Siyasetine, Modern Türkiye’de Siyasi Düşünce Cilt 1, Tanzimat ve Meşrutiyet Birikimi, Editör. Mehmet Dönmez Ahmet (2014). Osmanlı Modernleşmesinde İngiliz Etkisi: Diplomasi ve Reform (1833-1841),
  29. İstanbul,
  30. Kitap Yayınevi.
  31. Eldem, Vedat (1994), Harp ve Mütareke Yıllarında Osmanlı İmparatorluğu’nun Ekonomisi, Ankara:
  32. Türk Tarih Kurumu. Eldem, Vedat (1994), Osmanlı İmparatorluğu’nun İktisadi Şartları Hakkında Bir Tetkik, Ankara,
  33. Türk Tarih Kurumu. Eldem, Edhem (2000),
  34. Osmanlı Bankası Tarihi, İstanbul:
  35. Tarih Vakfı Yayınları.
  36. Elmacı, Mehmet Emin (2005). İttihat-Terakki ve Kapitülasyonlar, 1. Basım, İstanbul:
  37. Homer Kitabevi.
  38. Feroz, Ahmad (1984), İttihat ve Terakk