SavedAdd your journal

Journals / Uluslararası Çocuk Edebiyatı ve Eğitim Araştırmaları Dergisi (ÇEDAR) / 2021 / Cilt: 5 - Sayı: 1

3-6 Yaş Çocuklarına Yönelik Olarak Yayımlanan Resimli Öykü Kitaplarında Kullanılan Karakterlerin Prososyal Davranışlarının İncelenmesi

Ayşıl Seda AKAR
Hilal MERCAN
İlkyaz Ezgi YILMAZ
Arzu YÜKSELEN
Pages
31–49
Publication Date
2021-07-03
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Karakterlerin cinsiyetine göre işlenen prososyal davranışlar incelendiğinde; yardımlaşma, empati, iş birliği, paylaşma ve dayanışma davranışlarının en çok “cinsiyetsiz” karakterler yoluyla işlendiği görülürken, teselli etme davranışının en çok “erkek” karakterler, kibarlık davranışının ise en çok “kadın” karakterler yoluyla işlendiği görülmüştür.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Yapılmış olan bu çalışma, çocuk kitaplarında ana ya da yan karakterlerin sergilemiş oldukları prososyal davranışları incelemek ve kitaplarda prososyal davranışlara ne kadar yer verildiğini tespit etmek amacıyla planlanmıştır.
📊
Key Findings & Data:Araştırmanın örneklemini İstanbul ilinde, ulaşılabilen, alışveriş merkezlerindeki büyük kitapçılarda, 3-6 yaş grubuna hitap eden ve içeriğinde prososyal davranışları bulunduran kitaplar oluşturmuştur.
💡
Conclusion & Impact:Karakterlerin cinsiyetine göre işlenen prososyal davranışlar incelendiğinde; yardımlaşma, empati, iş birliği, paylaşma ve dayanışma davranışlarının en çok “cinsiyetsiz” karakterler yoluyla işlendiği görülürken, teselli etme davranışının en çok “erkek” karakterler, kibarlık davranışının ise en çok “kadın” karakterler yoluyla işlendiği görülmüştür.
🔬Design:Survey & Empirical Study
📍Scope:2000 Verileri
⚙️Variables:Prososyal Davranışlar · Okul Öncesi Dönemi · Resimli Çocuk Kitapları

Özet

Yapılmış olan bu çalışma, çocuk kitaplarında ana ya da yan karakterlerin sergilemiş oldukları prososyal davranışları incelemek ve kitaplarda prososyal davranışlara ne kadar yer verildiğini tespit etmek amacıyla planlanmıştır. Araştırma nitel araştırma yöntemi kullanılarak doküman analizi ile yapılmıştır. Amaçlı rastgele örnekleme yöntemi ile örneklem grubu seçilmiştir. Araştırmanın örneklemini İstanbul ilinde, ulaşılabilen, alışveriş merkezlerindeki büyük kitapçılarda, 3-6 yaş grubuna hitap eden ve içeriğinde prososyal davranışları bulunduran kitaplar oluşturmuştur. Araştırmacılar tarafından oluşturulan “Kitap İnceleme Formu” ile kitaplar; künye bilgileri, fiziksel özellikler, içerik ve prososyal davranışların açısından incelenmiştir. Toplanan veriler SPSS programı aracılığı ile frekans analizi ve ki-kare testi kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın sonucunda; Türkçe yazılan kitaplar ile kibarlık davranışı arasında; iş birliği ve yardımlaşma davranışları ile 2000 yılı ve sonrasında yazılan kitaplar arasında istatistiksel açıdan pozitif yönde anlamlı farklılık olduğu bulunmuştur. Yazarların cinsiyeti ile kitaplarda yer alan prososyal davranışlar arasında ise istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık olmadığı bulunmuştur. Kitaplarda en çok kibarlık davranışının en az dayanışma davranışın prososyal davranış olarak işlendiği, prososyal davranışların en çok insan karakterler yoluyla işlendiği görülmüştür. Karakterlerin cinsiyetine göre işlenen prososyal davranışlar incelendiğinde; yardımlaşma, empati, iş birliği, paylaşma ve dayanışma davranışlarının en çok “cinsiyetsiz” karakterler yoluyla işlendiği görülürken, teselli etme davranışının en çok “erkek” karakterler, kibarlık davranışının ise en çok “kadın” karakterler yoluyla işlendiği görülmüştür.

🔖

Cite This Article

AKAR, A. S., MERCAN, H., YILMAZ, İ. E., YÜKSELEN, A. (2021). 3-6 Yaş Çocuklarına Yönelik Olarak Yayımlanan Resimli Öykü Kitaplarında Kullanılan Karakterlerin Prososyal Davranışlarının İncelenmesi. Uluslararası Çocuk Edebiyatı ve Eğitim Araştırmaları Dergisi (ÇEDAR), Cilt: 5 - Sayı: 1, 31–49. https://ajindex.com/articles/846708

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (13)

  1. Bağcı-Çetin, B., & Öztürk-Samur, A. (2018). 60-72 Aylık Çocukların Prososyal Davranışları ile Anne-Babalarının Prososyal Davranışları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(1), 1–17.
  2. Becker, S. W., & Eagly, A. H. (2004). The heroism of women and men. American Psychologist, 59(3), 163-178.
  3. Canatan, A. (2008). Toplumsal Değerler ve Yaşlılar. Yaşlı Sorunları Araştırma Dergisi, 1(1), 62–71.
  4. Choi, J. (2005). Social Interdependence and Social Dominance: Determinants of Children’s Bullying, Victimization and Pro-social Behaviors. Unpublished Doctoral Dissertation. de Guzman, M. R. T., Edwards, C. P., & Carlo, G. (2005). Prosocial Behaviors in Context: A study of the Gikuyu children of Ngecha, Kenya. Journal of Applied Developmental Psychology, 26(5), 542–558.
  5. Dirican, R., & Dağlıoğlu, E. H. (2014). 3-6 Yaş Grubu Çocuklarına Yönelik Yayımlanan Resimli Hikaye Kitaplarının Bazı Temel Değerler Açısından İncelenmesi. Cumhuriyet International Journal of Education, 3(2), 44–69.
  6. Erdi, A. (2008). Türkiye’de 1980-1985 ve 2000-2005 Yılları Arasındaki Çocuk Kitaplarında Eğitsel İletiler (Karşılaştırmalı Bir Çalışma). Doktora Tezi. Eisenberg, N., & Lennon, R. (1983). Sex differences in empathy and related capacities. Psychological Bulletin, 94(1), 100-131.
  7. Gander, M. J., & Gardiner, H. W. (2004). Çocuk ve Ergen Gelişimi. İmge Kitabevi.
  8. Gönen, M., & Veziroğlu, M. (2013). Çocuk Edebiyatının Genel Hedefleri. In M. Gönen (Ed.), Erken Çocukluk Döneminde Çocuk Edebiyatı (pp. 1–13).
  9. Eğiten Kitap. Işıtan, S., & Gönen, M. (2006). Resimli Çocuk Kitaplarının Benlik Kavramıyla İlgili Konuları İçermesi Yönünden İncelenmesi. II. Ulusal Çocuk ve Gençlik Edebiyatı Sempozyumu Bildiri Kitabı. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi. İpek-Yükselen, A., & Bencik-Kangal, S. (2011). Resimli çocuk kitaplarının renk kavramı kazanımı üzerine etkisinin incelenmesi. III. Ulusal Çocuk ve Gençlik Edebiyatı Sempozyumu Bildiri Kitabı. Ankara Üniversitesi.
  10. Kaynak, D., & Aktaş, E. (2017). Okul Öncesi Hikaye ve Masal Kitaplarında Toplumsal Cinsiyet Rolleri. Ekev Akademi Dergisi, 21(72), 67–85.
  11. Kim, Y.-O., & Stevens, J. H. (1987). The Socialization of Prosocial Behavior in Children. Childhood Education, 63(3), 200–206.
  12. Kumru, A., Edwards, C. P., & Carlo, G. (2004). Olumlu Sosyal Davranışların İlişkisel, Kültürel, Bilişsel ve Duyuşsal Bazı Değişkenlerle İlişkisi. Türk Psikoloji Dergisi, 19(54), 109–125.
  13. Mert, O., Albayrak, F., & Serin, N. (2013). Çeviri çocu