Journals / BEÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi / 2018 / Cilt: 5 - Sayı: 2

İslam Hukukunda Hukuka Aykırılık

Pages
271–294
Publication Date
2018-12-23
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Bu sebepler “hakkın kullanılması”, “yetkili makamın izni”, “görevin ifası”, “meşru müdafaa”, “zaruret”, “zarar görenin rızası”, “ihkâk-ı hak=kendiliğinden hak alma”, “üstün nitelikte kamu yararı veya üstün nitelikte özel yarar” ile “bilimsel araştırma ve eleştiri” durumlarıdır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Öz Bazı çağdaş İslâm hukukçuları borcun kaynaklarını tek taraflı hukukî işlem, akit, haksız fiil, haksız iktisap ve kanun olmak üzere beş kısma ayırırlar.
📊
Key Findings & Data:Haksız fiil, hukuk düzeni veya kanunun uygun görmediği, başkasının malvarlığına, canına veya vücut bütünlüğüne zarar veren fiil demektir.
💡
Conclusion & Impact:Bu sebepler “hakkın kullanılması”, “yetkili makamın izni”, “görevin ifası”, “meşru müdafaa”, “zaruret”, “zarar görenin rızası”, “ihkâk-ı hak=kendiliğinden hak alma”, “üstün nitelikte kamu yararı veya üstün nitelikte özel yarar” ile “bilimsel araştırma ve eleştiri” durumlarıdır.
🔬Design:Review & Systematic Survey
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Anahtar Kelimeler İslâm Hukuku · Haksız Fiil · Haksız Fiil Sorumluluğu

Özet

Öz Bazı çağdaş İslâm hukukçuları borcun kaynaklarını tek taraflı hukukî işlem, akit, haksız fiil, haksız iktisap ve kanun olmak üzere beş kısma ayırırlar. Haksız fiil, hukuk düzeni veya kanunun uygun görmediği, başkasının malvarlığına, canına veya vücut bütünlüğüne zarar veren fiil demektir. Bir fiilin haksız fiil sayılabilmesi için dört şartın bulunması gerekir. Bu şartlar “hukuka aykırılık”, “kusur”, “zarar” ve “illiyet bağı” şartlarıdır. Makalemizde İslâm hukuku ile Türk pozitif hukuku literatür ve sistematiğinden yararlanarak “hukuka aykırılık=te’addî” unsurunu inceledik. Bilindiği üzere, hukuka aykırılık kavramı hukuk biliminin temel ve önemli kavramlarından biridir. Çünkü bir fiilin hukukî sorumluluk doğurması için o fiilin hukuka aykırı olması gerekir. Eğer bir fiil hukuk düzenine uygun ise, o fiil hukukî sorumluluk doğurmaz. Fakat fiil hukuk düzenini ihlâl ediyorsa, o fiil hukukî sorumluluk doğurur. Ancak hukuka aykırılığı ortadan kaldıran bazı sebepler vardır. Bu sebepler “hakkın kullanılması”, “yetkili makamın izni”, “görevin ifası”, “meşru müdafaa”, “zaruret”, “zarar görenin rızası”, “ihkâk-ı hak=kendiliğinden hak alma”, “üstün nitelikte kamu yararı veya üstün nitelikte özel yarar” ile “bilimsel araştırma ve eleştiri” durumlarıdır.

🔖

Cite This Article

ERGÜN, M. (2018). İslam Hukukunda Hukuka Aykırılık. BEÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi, Cilt: 5 - Sayı: 2, 271–294. https://ajindex.com/articles/8450

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (3)

  1. Ahmed b. Hanbel (ö. 241/855), el-Müsned, I-VI, bsy., İstanbul, Çağrı Yay., 1982.Akıntürk, Turgut (ö. 2009), Bankacılar İçin Borçlar Hukuku Bilgisi (Genel Hükümler – Özel Borç Münasebetleri), 3. B., Ankara, Sevinç Matbaası, 1975.Akyol, Şener, Dürüstlük Kuralı ve Hakkın Kötüye Kullanılması Yasağı, bsy., İstanbul, Filiz Kitabevi, 1995.Aldemir, Hüsnü, Musa Aldemir, Türkçe-İngilizce Hukuki Terimler Sözlüğü, 1. B., Ankara, Adalet Yayınevi, 2018.Ali Haydar Efendi (Küçük) (ö. 1935), Dürerü’l-Hükkâm Şerhu Mecelleti’l-Ahkâm, I-IV, 3. B., İstanbul, Matbaa-i Ebuzziyâ, 1330/1911.
  2. Arık, Kemal Fikret (ö. 1965), Borçlar Hukuku I (Umumî Hükümler), bsy., Ankara, Balkanoğlu Matbaacılık, 1964.Aybay, Aydın (ö. 2013), Borçlar Hukuku Dersleri, 9. B, İstanbul, Seyran Basımevi, 1984.Aydın, Mehmet, “İslâm’a Göre İlim”, DEÜ İlâhiyat Fakültesi Dergisi, sy., 3, DEÜ Yay., İzmir, 1986, ss. 1-18.Aydın, Mehmet, Din Felsefesi, 1. B., İzmir,
  3. DEÜ Yay., Karınca Matbaacılık, 1987.Aydın, Mehmet Âkif, Türk Hukuk Tarihi, 11. B., İstanbul, Beta Yay., 2013.Bağdâdî, Ebû Muhammed b. Ğânim b. Muhammed (ö. 1030/1620), Mecme’u’d-Damânât fî Mezhebi’l-İmâm Ebî Hanîfe en- Nu’mân, bsy., byy., Dâru’l-Kitâbi’l-İslâmî, ts.Bağdatlı, Selâhattin, Hukuk Sözlüğü (AB Hukuku Terimleri İlâveli), 3. B., İstanbul, Derin Yay., 2012.Bakkal, Ali, “Maraz-ı Mevt”, DİA, c. XXVIII, İstanbul, TDV Yay., 2003, ss. 39-41.Behnesî, Ahmet Fethî, el-Mes’ûliyyetü’l-Cinâiyye fi’l-Fıkhi’l-İslâmî, 4. B., Beyrût, Dâru’ş- Şurûk, 1409/1988.Berki, Ali Himmet (ö. 1976), Hukuk Tarihinden İslâm Hukuku I, bsy., Ankara, Örnek Matbaası, 1955.Berki, Ali Himmet, Açıklamalı Mecelle (Mecelle-i Ahkâm-ı Adliyye), bsy., İstanbul, Hikmet Yay., 1978.Bilmen, Ömer Nasûhî (ö. 1971), Hukûk-ı İslâmiyye ve Istılâhât-ı Fıkhıyye Kâmûsu, I-VIII, 1. B., İstanbul, Bilmen Basım ve Yayınevi, 1985.Buhârî, Ebû Abdillâh Muhammed b. İsmâîl (ö. 256/870), Sahîhu’l-Buhârî, I-VIII, bsy., İstanbul, Çağrı Yay., 1981.Cerrahoğlu, İsmail, “Asrımızdaki Tefsir Hareketlerine Umûmî Bir Bakış”, DİB Dergisi, 1969 (Kasım-Aralık), c. 8, sy., 90-91, ss. 327-334.Çalış, Halit, “Zaruret”, DİA, c. XLIV, İstanbul, TDV Yay., 2013, ss. 141-144.Demir, Fahri, İslâm Hukukunda Mülkiyet ve Servet Dağılımı, 1. B., Ankara, Emek Matbaacılık, 1981.Derdîr, Ebu’l-Berekât Seyidî Ahmet (ö. 1201/1786), eş-Şerhu’l-Kebîr ‘ale’l-Muhtasar, I- IV, bsy., byy., Dâru’l-Fikr, ts.Deschenaux, Henri, Pierre Tercier, Sorumluluk Hukuku, Çeviren: Salim Özdemir, bsy.,Ankara, Kadıoğlu Matbaası, 1983.Doğan, D. Mehmet, Büyük Türkç