SavedAdd your journal

Journals / Bilimname / 2020 / Cilt: 2020 - Sayı: 43

Tarih yoluyla teoloji: XIX. yüzyılda tarihsel teolojinin doğası sorunu

Asim DURAN
Journal
Bilimname
Pages
7–30
Publication Date
2020-11-30
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Zira Baur ve Harnack’ın çalışmaları, tarihsel teolojinin XIX. yüzyılın sonunda geldiği yeri göstermesi açısından önem arz etmektedir.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Öz Bu çalışma, modern kutsal kitap araştırmalarının bir sonucu olarak ortaya çıkan “tarihsel teoloji”nin XIX. yüzyıl tarihselciliği içindeki yerini konu edinmektedir.
📊
Key Findings & Data:Bu anlamda tarih ile teoloji arasındaki ilişki sorununun, modern Hıristiyan ilahiyatında bir tarihsel teolojinin oluşumuna etkisi ele alınmaktadır.
💡
Conclusion & Impact:Zira Baur ve Harnack’ın çalışmaları, tarihsel teolojinin XIX. yüzyılın sonunda geldiği yeri göstermesi açısından önem arz etmektedir.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Anahtar Kelimeler Dinler tarihi · Tarihsel teoloji · Kutsal kitap teolojisi

Özet

Öz Bu çalışma, modern kutsal kitap araştırmalarının bir sonucu olarak ortaya çıkan “tarihsel teoloji”nin XIX. yüzyıl tarihselciliği içindeki yerini konu edinmektedir. Bu anlamda tarih ile teoloji arasındaki ilişki sorununun, modern Hıristiyan ilahiyatında bir tarihsel teolojinin oluşumuna etkisi ele alınmaktadır. Kuşkusuz, tarihsel bilginin kutsal metnin yorum sürecine etkisi, Hıristiyan ilahiyatında teoloji geleneğini dönüştürmesi ve nihayet genel olarak modern kültür üzerinde uyandırdığı kapsamlı etki, Avrupa entelektüel yaşamının en önemli ve şaşırtıcı yönleri arasındadır. Hıristiyan dünyada bu tür sorunlar, daha çok tarihsel-eleştirel çalışmaların yükselişe geçtiği kabaca XVIII. yüzyılın ikinci yarısından itibaren ve bilhassa XIX. yüzyılda “tarihselcilik” tartışmaları bağlamında ele alınmıştır. Bu çalışmayla biz, XIX. yüzyılda tarihsel teolojinin doğası tartışmalarına ışık tutmayı amaçlıyoruz. Ancak bunu yapmaya çalışırken, tarihselcilik tartışmalarının ilahiyat dışındaki felsefi arka planına girmeyeceğiz. Daha çok kutsal kitap araştırmaları bağlamında ortaya çıkan tartışmalarla yetineceğiz. Bu çerçevede, XIX. yüzyılda tarihselleşme süreci ile teolojin bir bilim olarak gelişimi arasındaki ilişkinin, modern tarihsel teolojinin gelişimine ve yükselişine katkı sağlayan ana damar olduğunu iddia edeceğiz. Ayrıca bunun dinin gerçek özünü ortaya çıkarmak ve böylece rasyonel yorumuna hizmet etmek amacıyla kullanıldığını savunacağız. Ferdinand Christian Baur ve Adolf Harnack gibi dönemin önemli bazı ilahiyatçıları/tarihçileri üzerinden tarihsel teolojinin, geleneksel dogmatik teoloji karşısında pratik olarak nasıl kullanıldığını göstermeye çalışacağız. Zira Baur ve Harnack’ın çalışmaları, tarihsel teolojinin XIX. yüzyılın sonunda geldiği yeri göstermesi açısından önem arz etmektedir.

🔖

Cite This Article

DURAN, A. (2020). Tarih yoluyla teoloji: XIX. yüzyılda tarihsel teolojinin doğası sorunu. Bilimname, Cilt: 2020 - Sayı: 43, 7–30. https://ajindex.com/articles/83341

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (16)

  1. ALLISON, Gregg R. Historical Theology: An Introduction to Christian Doctrine. Grand Rapids, Michigan: Zondervan, 2011.
  2. ALTINTAŞ, Fatma Betül. Tarihsel Eleştiri Yöntemleri: Tenkidi ve İslami Rivayetlere Uygulanması Sorunu. Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 2020.
  3. BAKTI, Ahmet Selman. “Felsefenin “Hakikati” Konu Edinmesi “Caiz” mi?”. Din ve Felsefe Araştırmaları 1/2 (2018), 157-182.
  4. BAUR, Ferdinand Christian. History of Christian Dogma. ed. P. C. Hodgson. İngilice’ye çev. R. F. Brown - P. C. Hodgson. Oxford: Oxford University Press, 2014.
  5. BAUR, Ferdinand Christian. Lectures on New Testament Theology. İngilizce’ye çev. Robert F. Brown. ed. Peter C. Hodgson. Oxford: Oxford University Press, 2016.
  6. BRUCE, Matthew J. Aragon. “Schleiermacher and Barth: On Theology as the Science of the Divine Word”. Karl Barth in Conversation. ed. W. Travis McMaken - David W. Congdon. 26-38.
  7. Eugene, OR: Pickwick Publ., 2014.
  8. BULTMANN, Rudolf. New Testament and Mythology and Other Basic Writings. İngilizce’ye çev. Schubert M. Ogden. Minneapolis: Fortress Press, 1989.
  9. CHILDS, Brevard S. Biblical Theology of the Old and New Testaments: Theological Reflection on the Christian Bible. Minneapolis: Fortress Press, 1993.
  10. DILTHEY, Wilhelm. Hermeneutik ve Tin Bilimleri. çev. Doğan Özlem. İstanbul: Notos Kitap Yayınevi, 2011.
  11. DURAN, Asim. Aydınlanma ve Kutsal Kitap. Samsun: Üniversite Yayınları, 2017.
  12. GABLER, Johann Philipp. “An Oration on the Proper Distinction between Biblical and Dogmatic Theology and the Specific Objectives of Each (March 30, 1787)”. İngilizce’ye çev. John Sandys-Wunsch - Laurence Eldredge. “J. P. Gabler and the Distinction between Biblical and Dogmatic Theology: Translation, Commentary, and Discussion of His Originality” İçinde. Scottish Journal of Theology 33 (1980), 133-159.
  13. GEESE, Daniel. “The Similarity of the Two Masters: Ferdinand Christian Baur and Adolf von Harnack”. Ferdinand Christian Baur and the History of Early Christianity. ed. Martin Bauspiess vd. İngilizce’ye çev. Robert F. Brown - Peter C. Hodgson. 355-371. Oxford: Oxford University Press, 2017.
  14. HAMILTON, Paul. Historicism. London-New York: Routledge, 1996.
  15. HARNACK, Adolph. “Prolegomena to the Discipline of the History of Dogma”. History of Dogma, İngilizce’ye çev. Neil Buchanan. 1/1-40. Boston: Roberts Brothers, 1895. HASEL, Gerhard F. “The Nature of Biblical Theology: Recent Trends and Issues”. Andrews University Studies 32/3 (Sonbahar 1994), 203-215.
  16. HERDER, J. G. “İnsanlık Tarihi Felsefesi Üz