Journals / TroyAcademy / 2021 / Cilt: 6 - Sayı: 1

Bizans Dönemi Taş Eserlerinde Refrigerium Sahneleri

Pages
158–186
Publication Date
2021-03-31
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Refrigerium sahnelerini incelerken, yaygın bir şekilde tavus kuşlarıyla gösterilen bu sahnelerin, ayrıca saflığı ve masumiyeti sembolize eden güvercin figürü, “kanatlı ruhun” sembolü olarak kullanılan kuş figürü, yenilenme ve vaftizle ilişkili olan geyik figürü ile de kullanılmış olduğu tespit edilmiştir.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Roma döneminde yemek sahneleri olarak tasvir edilen refrigerium sahneleri, Bizans sanatında freskolarda, mozaiklerde ve taş eserlerde, çoğunlukla bir kantharostan su içen tavus kuşu sahnelerine dönüşmüştür.
📊
Key Findings & Data:Bu amaca yönelik çalışmalarımızda, refrigerium sahnesi içeren, Erken ve Orta Bizans dönemine ait farklı eser türlerinde toplam 32 tane taş eser tespit edilmiştir.
💡
Conclusion & Impact:Refrigerium sahnelerini incelerken, yaygın bir şekilde tavus kuşlarıyla gösterilen bu sahnelerin, ayrıca saflığı ve masumiyeti sembolize eden güvercin figürü, “kanatlı ruhun” sembolü olarak kullanılan kuş figürü, yenilenme ve vaftizle ilişkili olan geyik figürü ile de kullanılmış olduğu tespit edilmiştir.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Refrigerium · Tavus kuşu · Taş eser

Özet

Roma döneminde yemek sahneleri olarak tasvir edilen refrigerium sahneleri, Bizans sanatında freskolarda, mozaiklerde ve taş eserlerde, çoğunlukla bir kantharostan su içen tavus kuşu sahnelerine dönüşmüştür. Ancak, sahnenin merkezinde yer alan kantharos yerine kimi zaman bir çeşme veya hayat ağacı kimi zaman da haç ya da christogram geldiği görülür. Refrigerium teriminin Türkçe’de tam bir karşılığı yoktur. Hıristiyanlığın erken döneminde, hem ölen kişinin anısına mezarlığın yakınında kutlanan ziyafet hem de ölünün manevi rahatlığını ifade eden ferahlık anlamında kullanıldığı söylenebilir. Bizans dönemi taş eserleri üzerinde görülen refrigerium sahneleri incelenirken bu sahnelerin Hıristiyan ikonografisi içerisindeki yerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaca yönelik çalışmalarımızda, refrigerium sahnesi içeren, Erken ve Orta Bizans dönemine ait farklı eser türlerinde toplam 32 tane taş eser tespit edilmiştir. Refrigerium sahnelerini incelerken, yaygın bir şekilde tavus kuşlarıyla gösterilen bu sahnelerin, ayrıca saflığı ve masumiyeti sembolize eden güvercin figürü, “kanatlı ruhun” sembolü olarak kullanılan kuş figürü, yenilenme ve vaftizle ilişkili olan geyik figürü ile de kullanılmış olduğu tespit edilmiştir.

🔖

Cite This Article

KARADEMİR, T. (2021). Bizans Dönemi Taş Eserlerinde Refrigerium Sahneleri. TroyAcademy, Cilt: 6 - Sayı: 1, 158–186. https://ajindex.com/articles/807532

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (9)

  1. Altunay, E. (2015). Paganizm: Mezopotamya- Mısır, C.2, İstanbul.
  2. Andıç, A. (2012). İzmir Arkeoloji Müzesi’ndeki Bizans Dönemi Taş Eserleri, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Çanakkale. Armağan, M. E. (2010). Kuşadası Kadıkalesi’ndeki Bizans Dönemi Taş Eserleri, Ege Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İzmir.
  3. Arslan, A. (2014). Konya Çevresi Bizans Dönemi Mimari Plastiği, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Doktora Tezi, Eskişehir. Aydın, A. (2002). “Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesi’ndeki Bir Kiliseye Ait Mimari Parçalar”, Belleten, LXVI, 245, 50-66.
  4. Bulgaria in the Byzantine World (2011). Exhibition at 22nd International Congress of Byzantine Studies, (katalog çalışması: Snezhana Goryanova) Sofia, 24th Ağustos- 30th Eylül 2011.
  5. Bülbüloglu, B. (1972). Bizans Sanatında Tavus kuşu Motifleri, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınlanmamış Lisans Tezi, İstanbul.
  6. Christei, N. (2008). From Constantine to Charlemagne An Archaelogy of Italy AD 300-800,
  7. Cornwall. Cumont, F. (1911). The Oriental Religions in Roman Paganism,Chicago. Crown and Veil (2008).: Female Monasticism From the Fifth to the Fifteenth Centuries (ed. Jeffrey F. Hamburger- Susan Marti), New York. Çoraklı, B. (2012). “Çini ve Seramiklerde Tavus kuşu Figürü” Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Sayı:6, İstanbul, 7-16. Encountering the Sacred The Debate on Christian Pilgrimage in Late Antiquity (2005). (ed. Peter Brown), İngiltere. Feld, O. (1975) Christliche Denkmäler aus Milet und seiner Umgebung, İstMitt 25, Deutsches Archäologisches Institut, Abteilung Istanbul. Ferguson, G. (1961). Signs & Symbols in Christian Art, New York. Fıratlı, N. (1990). La Sculpture byzantine figurée au Musée archéologique d'Istanbul, Paris. Goff, J. L. (1984). The Birth of Purgatory (çev. Arthur Goldhammer), ABD. Gonzales, E. (2014). The Fate of the Dead in Early Third Century North African Christianity: The Passion of Perpetua and Felicitas and Tertullian (Studien und Texte zu Antike und Christentum 83), Tübingen: Mohr Siebeck. Grabar, A. (1963). Sculptures Byzantines de Constantinople IVe-Xe, Paris. Grabar, A. (1976). Sculptures Byzantines Du Moyen Age II, Paris. Graves, R. (2010).
  8. Yunan Mitleri Tanrılar, Kahramanlar, Söylenceler, (çev. Uğur Akpur), İstanbul.
  9. Guidobaldi, F. B.; Guidobaldi, C.; Guiglia, A. (1992). San Clemente La Scultura Del VI Se