Journals / Bartın Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi / 2018 / Cilt: 9 - Sayı: 18

Alternatif Sayısının Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin Sonuçlarına Etkisi

Pages
239–264
Publication Date
2018-11-25
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Dolayısıyla bu yöntemlerin alternatifleri üstünlüklerine göre sıralamada değil, referans olarak alınan bir noktaya uzaklıklarına göre sıralamada kullanılmasının daha tutarlı olacağı belirlenmiştir

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Öz Aynı seçim ya da sıralama problemlerinde birden fazla ÇKKV yöntemi kullanılabilmekte, kullanılan yöntemlerin sonuçları farklılıklar gösterebilmektedir.
📊
Key Findings & Data:Çünkü yöntemlerin kullanım amaçları farklıdır.
💡
Conclusion & Impact:Dolayısıyla bu yöntemlerin alternatifleri üstünlüklerine göre sıralamada değil, referans olarak alınan bir noktaya uzaklıklarına göre sıralamada kullanılmasının daha tutarlı olacağı belirlenmiştir
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Anahtar Kelimeler Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) · TOPSIS · GİA

Özet

Öz Aynı seçim ya da sıralama problemlerinde birden fazla ÇKKV yöntemi kullanılabilmekte, kullanılan yöntemlerin sonuçları farklılıklar gösterebilmektedir. Çünkü yöntemlerin kullanım amaçları farklıdır. Yöntemlerden bazıları alternatifleri belirli referans noktasına uzaklığa göre, bazıları ise alternatifleri kriterlerin üstünlüklerine göre sıralamaktadır. Böyle bir durumda hangi ÇKKV yönteminin uygulanmasının doğru olacağı çözüm bekleyen bir sorundur. Bu soruna çözüm önermek amacıyla çalışmada TOPSIS, GİA, VIKOR, COPRAS, MOORA, MOORA Referans Nokta ve ARAS yöntemleriyle OECD üyesi 23 ülke ilk olarak sıralanmıştır. Daha sonra 23 ülke arasından 12 ülke rastgele seçilmiş, seçilen 12 ülke bu yöntemlerle tekrar sıralandığında ülkelerin üstünlüğünü koruyup koruyamadığı incelenmiştir. Uygulama sonucunda ARAS, MOORA, COPRAS yöntemlerinden elde edilen sonuçlara göre rastgele seçilen 12 alternatifin ilk üstünlüğünü koruduğu görülmüştür. Dolayısıyla bu üç yöntemin alternatifleri kriter üstünlüğüne göre sıralama yaptığı sonucuna ulaşılmıştır. TOPSIS, GİA, VIKOR, MOORA Referans Nokta yöntemlerinde ilk sıralamaya göre ikinci sıralamada üstünlüğün kısmen bozulduğu görülmüştür. Bunun nedenlerinden birinin bu yöntemlerin çözüm adımında yer alan fark işlemi olduğu tespit edilmiştir. Dolayısıyla bu yöntemlerin alternatifleri üstünlüklerine göre sıralamada değil, referans olarak alınan bir noktaya uzaklıklarına göre sıralamada kullanılmasının daha tutarlı olacağı belirlenmiştir

🔖

Cite This Article

ARSLAN, R., BİRCAN, H. (2018). Alternatif Sayısının Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin Sonuçlarına Etkisi. Bartın Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Cilt: 9 - Sayı: 18, 239–264. https://ajindex.com/articles/78532

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (4)

  1. AKSOY, Esra, ÖMÜRBEK, Nuri ve KARAATLI, Meltem (2015), Ahp Temelli Multımoora Ve Copras Yöntemi İle Türkiye Kömür İşletmeleri’nin Performans Değerlendirmesi, Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Cilt 33, Sayı 4, s. 1-28.ALPAR, Reha (2011), Uygulamalı Çok Değişkenli İstatistiksel Yöntemler, Üçüncü Baskı,
  2. Detay Yayıncılık, Ankara.BAŞ, Metin ve ÇAKMAK, Zeki (2010), Gri İlişkisel Analiz Ve Lojistik Regresyon Analizi İle İşletmelerde Finansal Başarısızlığın Belirlenmesi Ve Bir Uygulama, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 12 Sayı 3: s. 63-82.Braueres, W. K. M. and Zavaskas, E. K., (2006), The MOORA Method And Its Application To Privatization In A Transition Economy. Control And Cybernetics”, Vol. 35 No. 2: s. 445-469.DENG, Julong (1989),
  3. Introduction To Grey System Theory, The Journal Of Grey System, Vol.1, No. 1: s. 1–24.Ertuğrul, İ. ve Özçil, A. (2014), Çok Kriterli Karar Vermede TOPSIS ve VIKOR Yöntemleriyle Klima Seçimi, Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi,, Cilt 4, Sayı 1: s. 267-282.KAKLAUSKAS, Arturas, Edmundas Kazimieras, ZAVADSKAS, Jurga, NAIMAVICIENE, Mindaugas, KRUTINIS, Vytautas, PLAKYS ve Donatas, VENSKUS (2010), Model for a Complex Analysis of Intelligent Built Environment, Automation in Construction, 19 (3), pp. s. 326–340.Kar, M., Nazlioglu, S., ve Agir, H. (2011), Financial Development And Economic Growth Nexus İn The MENA Countries: Bootstrap Panel Granger Causality Analysis, Economic Modelling, 28, s. 685-693.
  4. KUNDAKÇI, Nilsen (2016), Combıned Multı-Crıterıa Decısıon Makıng Approach Based On Macbeth And Multı-Moora Methods, The Journal of Operations Research, Statistics, Econometrics and Management Information Systems, Volume 4, Issue 1, s. (7-26.KUZU, Sultan, (2014), “VIKOR Yöntemi” (Fatih Yıldırım, Emrah ÖNDER), Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri, Dora Basım Yayın Dağıtım Ltd. Şti. 1. Baskı, Bursa S. 117-125.MANİSALI, Ekrem (1981), Yatırım Projelerinin Değerlendirilmesinde Çok Ölçütlü Model Yaklaşımı, Fen Bilimleri Enstitüsü, Doktora Tezi, İ.T.Ü. İstanbul Nik, H. A., ve diğ. (2013), The Relationship Between Financial Development İndicators And Human Capital İn Iran, Management Science Letters, 3 s. 1261–1272.Opricovic, S., Tzeng ve Gwo-H. (2004), The Compromise Solution By MDCM Methads: A Camoarative Analysis of VIKOR and TOPSIS, European Journal Of Operational Research, Vol. 178: s. 445-455.Ömürbek, N. ve Aksoy, E. (2016), Bir Petrol Şirketinin Çok Kr