SavedAdd your journal

Journals / Kadim Akademi SBD / 2021 / Cilt: 5 - Sayı: 2

Hakkârili Nasturilerin Osmanlı Merkez Otoritesi İle İlişkileri

İbrahim ÖZCOŞAR
Mehmet Sabri DENİZ
Pages
84–108
Publication Date
2021-12-28
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Bu çalışmanın amacı Hakkârili Nasturilerin Osmanlı merkez otoritesi ile ilişkilerini ve konu ile ilgili tartışmaları Osmanlı arşiv vesikaları üzerinden açıklığa kavuşturmaktır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Nasturi Kilisesinin patriklik merkezi, 16. yüzyılın başlarından itibaren Osmanlı Devleti’nin hâkimiyet sahasında yer almaya başlamıştır.
📊
Key Findings & Data:Katolik misyonerlerin müdahalesi sonucu oluşan kilisedeki bölünme ile beraber Mar Şimun unvanlı Nasturi patrikleri, önce Diyarbakır’ı daha sonra Siirt’teki Mar Yakup Manastırı’nı ve 17. yüzyılın başından itibaren ise günümüz Hakkâri şehir merkezi yakınlarındaki Koçanis köyünü 20. yüzyılın başına kadar kalıcı ikametgâh (patriklik merkezi) olarak kullanmaya başladılar.
💡
Conclusion & Impact:Bu çalışmanın amacı Hakkârili Nasturilerin Osmanlı merkez otoritesi ile ilişkilerini ve konu ile ilgili tartışmaları Osmanlı arşiv vesikaları üzerinden açıklığa kavuşturmaktır.
🔬Design:Review & Systematic Survey
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Osmanlı Devleti · Nasturiler · Hakkâri

Özet

Nasturi Kilisesinin patriklik merkezi, 16. yüzyılın başlarından itibaren Osmanlı Devleti’nin hâkimiyet sahasında yer almaya başlamıştır. Katolik misyonerlerin müdahalesi sonucu oluşan kilisedeki bölünme ile beraber Mar Şimun unvanlı Nasturi patrikleri, önce Diyarbakır’ı daha sonra Siirt’teki Mar Yakup Manastırı’nı ve 17. yüzyılın başından itibaren ise günümüz Hakkâri şehir merkezi yakınlarındaki Koçanis köyünü 20. yüzyılın başına kadar kalıcı ikametgâh (patriklik merkezi) olarak kullanmaya başladılar. Kabaca üç asır boyunca Osmanlı Devleti’nin hâkimiyet sahasında yer almasına rağmen Hakkâri Nasturi Kilisesinin ve mensupları olan Hakkârili Nasturilerin millet sistemi bağlamında Osmanlı merkez otoritesi ile ilişkilerinin ne düzeyde olduğu hususu literatürde tartışmalı bir konu başlığıdır. Bu çalışmanın amacı Hakkârili Nasturilerin Osmanlı merkez otoritesi ile ilişkilerini ve konu ile ilgili tartışmaları Osmanlı arşiv vesikaları üzerinden açıklığa kavuşturmaktır.

🔖

Cite This Article

ÖZCOŞAR, İ., DENİZ, M. S. (2021). Hakkârili Nasturilerin Osmanlı Merkez Otoritesi İle İlişkileri. Kadim Akademi SBD, Cilt: 5 - Sayı: 2, 84–108. https://ajindex.com/articles/782344

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (15)

  1. Devlet Arşivleri (BOA), A.DVNS.GMC.d (Şurût-ı Milel-i Muhtelife Defterleri) No: 1. Devlet Arşivleri (BOA), HR.SYS, Dosya No: 2819, Gömlek No: 7. Devlet Arşivleri (BOA), İ.MSM, Dosya No: 48, Gömlek No: 1229. Devlet Arşivleri (BOA), İ.MSM, Dosya No: 49, Gömlek No: 1238. Devlet Arşivleri (BOA), İ.MSM, Dosya No: 82, Gömlek No: 2351. Devlet Arşivleri (BOA), MŞH.ŞSD.d, Defter No: 3828, s. 6. Devlet Arşivleri (BOA), MVL, Dosya No: 569, Gömlek No: 129. Devlet Arşivleri (BOA), Y.EE, Dosya No: 38 Gömlek No: 69. Salnâme-i Devlet-i Aliyye-i Osmaniyye, Def‘a: 1, Tab‘hâne-i Amire, İstanbul, 1263. Salnâme-i Devlet-i Aliyye-i Osmaniyye, Def‘a: 2, İstanbul, 1264. A. Frazee, Charles, Katolikler ve Sultanlar Kilise ve Osmanlı İmparatorluğu 1453 - 1923, Çeviren: Cemile Erdek, Küre Yayınları, İstanbul 2009.
  2. Akbal, Fazıla, “1831 Tarihinde Osmanlı İmparatorluğunda İdarî Taksimat ve Nüfus”, Belleten, Türk Tarih Kurumu Basımevi, C. XV, S. 60, 1951, s. 617-628.
  3. Akgündüz, Ahmet, Osmanlı Kanunnameleri ve Hukuki Tahlilleri, 4. Kitap Kanuni Devri Kanunnameleri, 1. Kısım Merkezi ve Umumi Kanunnâmeler, Fey Vakfı Yayınları, İstanbul 1992.
  4. Albayrak, Kadir, “Nesturiler ve Nesturi Kilisesi”, Demokrasi Platformu, Yıl 2, S. 8, Güz 2008, s. 241-246.
  5. Albayrak, Kadir, Keldanîler ve Nasturîler, Vadi Yayınları, Konya 1997.
  6. Anzerlioğlu, Yonca, Nasturiler, Tamga Yayıncılık, Ankara 2000.
  7. Aprim, Frederick, Asurlular, Çeviren: Vedii İlmen, Yaba Yayınları, İstanbul 2008.
  8. Atiya, Aziz Suryal, Doğu Hıristiyanlığı Tarihi, Çev. Nurettin Hiçyılmaz, Doz Yayınları, İstanbul, 2005.
  9. Averyanov, P. İ., Osmanlı İran Rus Savaşlarında Kürtler, Çev. İbrahim Kale, 1.Baskı,
  10. Avesta Yayınları, İstanbul 2010.
  11. Barkan, Ömer Lütfi, “H. 933-934 (M. 1527-1528) Mali Yılına Ait Bir Bütçe Örneği”, İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Mecmuası, C. 15, S. 1-4, 1954, s. 251-329.
  12. Baykara, Tuncer, Anadolu’nun Tarihi Coğrafyasına Giriş I, Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü Yayınları, Ankara 1988.
  13. Bruinessen, Martin Van, Ağa, Şeyh, Devlet, Çev. Banu Yalkut, İletişim Yayınları, İstanbul 2006.
  14. Cuinet, Vital, La Turquie D’Asie Gêographie Administrative Statisique Descriptive et Raisonnêe De Chaque Province De L’Asıe-Mineure, Vol. 2, Paris 1891. Çelik, Mehmet, Süryani Tarihi I, Ayraç Yayınevi, Ankara 1996.
  15. Çelik, Tuma, “Nasturiler ve 1924 Nasturi Sürgünü”, Mardin Tebliğleri, Ed. Emre Ayvaz, Altuğ Yılmaz, Hrant Dink Vakfı Yayınları, İstanbul 2013, s. 233 - 241. Dabağyan, Levon Panos, Türkiye Ermenileri Tarihi, IQ Kültür Sanat Yayıncılık, 4.