Journals / Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi / 2019 / Sayı: 38

İSLAM SİYASİ TARİHİNDE BİLGİ(ULEMA)-İKTİDAR(UMERA) İLİŞKİSİ: EBU HANİFE ÖRNEĞİ

Pages
143–160
Publication Date
2019-12-31
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

JEL Kodları: B3, B31.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:İslam siyasi tarihinde Sasani yönetim geleneğinin etkisiyle "din" ve "devlet" ikiz kardeş olarak görülmüştür.
📊
Key Findings & Data:Ulema-umera ilişkisi bağlamında Ebu Hanife’nin Emevi ve Abbasi zulüm yönetimlerine karşı hakkı ve adaleti temsil eden duruş ve direnişi dikkate değerdir.
💡
Conclusion & Impact:JEL Kodları: B3, B31.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Ebu Hanife

Özet

İslam siyasi tarihinde Sasani yönetim geleneğinin etkisiyle "din" ve "devlet" ikiz kardeş olarak görülmüştür. Bu perspektifte, dinin "temel", devletin ise bu temeli koruyan "bekçi" olarak sunulması, İslam siyasi düşünceler tarihinde "din ü devlet" anlayışının ortaya çıkmasına neden olmuştur. Başka bir deyişle, birlik, bütünlük ve nizamın korunması adına devlet, din üzerinde baskın olmuştur. Hz. Muhammed ve dört halife döneminde din ve devlet ayrımı ortaya çıkmamışken, Emevi saltanatı ile birlikte, ilmi temsil eden "ulema" ile iktidarı temsil eden "umera" arasındaki ilişki ve mücadele önem kazanmıştır. Ulema-umera ilişkisi bağlamında Ebu Hanife’nin Emevi ve Abbasi zulüm yönetimlerine karşı hakkı ve adaleti temsil eden duruş ve direnişi dikkate değerdir. Bu çalışmada, İslam siyasi düşünceler tarihindeki bilgi-iktidar ilişkisi, Ebu Hanife'nin duruşu ve siyasal fıkhı ekseninde incelenerek, İslam siyasi tarihindeki ulema-umera ilişkisi sorunsalının almış olduğu biçim ortaya konacak ve İslam dünyasının Sokrates'i olarak nitelenen Ebu Hanife'nin siyasal fıkhından nasıl istifade edilebileceği tartışılacaktır. Anahtar Kelimeler: Ebu Hanife, ulema-umera ilişkisi, siyasal fıkıh, adalet. JEL Kodları: B3, B31.

Keywords
🔖

Cite This Article

ÇAYLAK, A., KARTAL, R. N. (2019). İSLAM SİYASİ TARİHİNDE BİLGİ(ULEMA)-İKTİDAR(UMERA) İLİŞKİSİ: EBU HANİFE ÖRNEĞİ. Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Sayı: 38, 143–160. https://ajindex.com/articles/69072

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (18)

  1. Acar, Mustafa (2014). “Ahl al-Ray vs. Ahl al-Hadith: Destructive Consequences of the Conflict Between Rationalist and Traditionist Schools in the Muslim World”. 3rd Annual Conference of Istanbul Network for Liberty (INFoL). Values and Institutions of Free Society in Mainly Muslim Countries. İstanbul. 16-18 March, 2014: pp. 2-6.
  2. Alkan, Yaşar (2019). “Hanife, Rüşd, Tusi ve Devvani’de Adalet ve İktisadi Adalet”. Sosyal Bilimler Akademi Dergisi, ss.12-13.
  3. Ayık, Hasan (2016). “Din-Devlet İlişkileri Bağlamında İslami Cemaatlerin Devletle İlişkileri Üzerine”. Artvin Çoruh Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, Sayı: 3. Bardakoğlu, Ali (1997). “Hanefî Mezhebi”. DİA. Cilt: 16. İstanbul:
  4. İSAM. Bennaji, Yousef (2015). Echoes of the Fall of the Umayyads in Traditional and Modern Sources: A Case Study of the Final Eight Years of the Umayyad Empire with Some Reference to Gramsci’s Theory of Cultural Hegemony. PhD Thesis submitted by Yousef Bennaji to the University of Exeter as a Thesis for the Degree of Doctor of Philosophy in Arab and Islamic Studies: pp.153-163.
  5. Bilgin, Vejdi (2014). “İslam Tarihinde Politik ve Dini Dil Üzerinden Nüfuz Mücadelesi”. Dini Bilimleri Akademik Araştırma Dergisi, 14 (1). Bloch, Marc (1995). Feodal Toplum (Çev. M. Ali Kılıçbay). Ankara: Gece Yayınları, 2. Baskı.
  6. Cabiri, Muhammed Abid (1997). İslâm’da Siyasal Akıl (Çev. Vecdi Akyüz). İstanbul:
  7. İstanbul Kitabevi.
  8. Çaylak, Adem (2018). İslam Siyasi Düşünceler Tarihi. Ankara:
  9. Savaş Yayıncılık. Demircan, Adnan (2015). İslam Tarihi’nin İlk Döneminde Arap Mevaliİlişkisi. İstanbul:
  10. Beyan Yayınevi.
  11. Doğan, İsa (2005). “İslam Düşüncesinin Teşekkül Döneminde Ebû Hanîfe’nin Siyasî Duruşu İsimli Tebliğin Müzakeresi”. İmâm-ı A’zam Ebû Hanîfe ve Düşünce Sistemi Sempozyum Tebliğ ve Müzakereleri. (Hazırlayan: Ahmet Kartal-Hilmi Özden). Bursa: KURAV. Ebu’l-A’lâ Mevdûdî (1990). “Ebû Hanîfe ve Ebû Yusuf” (ed. M.M. Şerif). İslam Düşüncesi Tarihi. İstanbul:
  12. İnsan Yayınları.
  13. İslam, Nevin Mustafa (2001).
  14. İslam, İslam Siyasi Düşüncesinde Muhalefet (Çev. Vecdi Akyüz). İstanbul:
  15. İz Yayıncılık. İslamoğlu, Mustafa (2017). İmamlar ve Sultanlar. İstanbul:
  16. Düşün Yayıncılık. İslamoğlu, Mustafa (2013). İslami Hareketler ve Kıyamlar Tarihi. İstanbul:
  17. Düşün Yayıncılık. Fığlalı, Ethem Ruhi (2001). Çağımızda İtikâdî İslâm Mezhepleri. İstanbul: Şa-To Yayınları.
  18. Hacı Şerif Ahmet Reşit Paşa (2002). “Ebu Hanife’nin Siyaset Anlayışı”, Sadeleştiren: Mevlüt Uyanık, Journal of Islamic Research, Vol. 15, No: 1-2, ss. 259-272.