Türkçede buna benzer birleşik akrabalık isimleri çoktur: ağabey, ekeçi ( eke + eçi) “abla”, büyükanne vs
📌 3 Key Takeaways
🎯
Objective & Hypothesis:Türkiye Türkçesinde argolaşıp “kadın, dost, metres, sevgili” anlamlarıyla kullanılan “gacı” kelimesinin çeşitli şive ve ağızlarda “ağabey, hanım, küçük kardeş vs .” anlamlarına rastlanıyor.
📊
Key Findings & Data:Çeşitli şive ağızlarda geçen kada ~ kadı ~ kadi “yenge, ağabey, küçük kardeş” , kağa ~ keke “ağabey, küçük kardeş” gibi kelimeler birbiriyle karşılaştırılınca bu kelimelerin, Eski Türkçede akrabalık bildiren “ka” köküyle ilgisi ortaya çıkıyor.Bu durumda kada kelimesi, ka + ada(~ ede ~ edi “ata, baba”); kağa ~ keke kelimesi , ka + aka~ (eke “ağabey, abla”) ; kacı ~ gacı kelimesi, ka+ açı ~ ( eçi “abla , hanım” ) birleşiminden ortaya çıkmış olabilir.
💡
Conclusion & Impact:Türkçede buna benzer birleşik akrabalık isimleri çoktur: ağabey, ekeçi ( eke + eçi) “abla”, büyükanne vs
🔬Design:Lab & Field Experiment
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Argo · Gacı · Ka Kökü
Özet
Türkiye Türkçesinde argolaşıp “kadın, dost, metres, sevgili” anlamlarıyla kullanılan “gacı” kelimesinin çeşitli şive ve ağızlarda “ağabey, hanım, küçük kardeş vs .” anlamlarına rastlanıyor. Çeşitli şive ağızlarda geçen kada ~ kadı ~ kadi “yenge, ağabey, küçük kardeş” , kağa ~ keke “ağabey, küçük kardeş” gibi kelimeler birbiriyle karşılaştırılınca bu kelimelerin, Eski Türkçede akrabalık bildiren “ka” köküyle ilgisi ortaya çıkıyor.Bu durumda kada kelimesi, ka + ada(~ ede ~ edi “ata, baba”); kağa ~ keke kelimesi , ka + aka~ (eke “ağabey, abla”) ; kacı ~ gacı kelimesi, ka+ açı ~ ( eçi “abla , hanım” ) birleşiminden ortaya çıkmış olabilir. Türkçede buna benzer birleşik akrabalık isimleri çoktur: ağabey, ekeçi ( eke + eçi) “abla”, büyükanne vs
ATAY, A. (2008). "Gaci" An Old Turkish Word Which Has Become a Slang Expression. Gazi Türkiyat, Cilt: 1 - Sayı: 2, 113–120. https://ajindex.com/articles/667113
AKSAN, Do an (1965), “Türk Anlam Bilimine Giri -Anlam de i meleri”, TDAY- Belleten, Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, s. 167-184.
ARAT, Re id Rahmeti (1979),
Kutadgu Bilig-I Metin, Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.
ARIKO LU Ekrem-Kuular Klara (2003),
Tuva Türkçesi Sözlüğü, Ankara:
Türk Dil Kurumu Yayınları.
ATA, Aysu (1997), Nasırü’d-Din Bin Burhânü’d-Din Rabguzî Kısasü’l-Enbiyâ-I, Ankara:
Türk Dil Kurumu Yayınları.
ATALAY, Besim (1986), Divanü Lugati’t-Türk Tercümesi-I, II, III, Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.
BARUTCU ÖZÖNDER, F. Sema, (1996), ‘Alî îr Nevâyî Muhâkemetü’l- Lu#ateyn, Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.
CAFERO LU Ahmet (1993), Eski Uygur Türkçesi Sözlüğü, stanbul. DERLEME SÖZLÜ Ü (DS) (1993),
I. Cilt, Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları. -- (DS) (1965 ), II. Cilt, Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları. -- (DS) (1968 ), III. Cilt, Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları. -- (DS) (1972 ), V. Cilt, Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları. -- (DS) (1972 ), VI. Cilt, Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları. -- (DS) (1974 ), VII. Cilt, Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları. -- (DS) (1975),
VIII. Cilt, Ankara:
Türk Dil Kurumu Yayınları.
D LÇ N, Cem (1983),
Yeni Tarama Sözlüğü, Ankara:
Türk Dil Kurumu Yayınları.
EREN, Hasan, (1999),
Türk Dilinin Etimolojik Sözlüğü, Ankara GABA N, A.Von (1988), Eski Türkçenin Grameri (Çev. Mehmet Akalın), Ankara:
Türk Dil Kurumu Yayınları.
GÜLENSOY, Tuncer (2007), “Türkçe *ka Sözcü ü Üzerine”, IV. Uluslararası Türk Dili Kurultay Bildirileri, C. I, Ankara, s. 705-725.
KARA, Mehmet (2001),
Türkmence, Ankara:
Akça Yayınları.
NEC P, Emir Necipoviç (1995), Yeni Uygur Türkçesi Sözlüğü (Çev. klil Kurban), Ankara:
Türk Dil Kurumu Yayınları.
ORALTAY, Hasan-Yüce, Nuri-Pınar, Saadet (1984), Kazak Türkçesi Sözlüğü, stanbul: Türk Dünyası Ara tırmaları Yayınları.
ORKUN, Hüseyin Namık (1987),
Eski Türk Yazıtları, Ankara:
Türk Dil Kurumu Yayınları.
PRÖHLE, Wilhelm (1991), Karaçay Lehçesi Sözlüğü (Çev. Kemal Aytaç), Ankara: Kültür Bakanlı ı Yayınları. SIRKA EVA L.T.Ryumina-Kuçiga eva N.A. (2000), Teleüt Ağzı Sözlüğü (Çev. ükrü HalQk Akalın, Ca tegin Turgunbayev), Ankara:
Türk Dil Kurumu Yayınları.
TAM R, Ferhat (1989),
Barkölden Kazak Türkçesi Metinleri, Ankara: Türk Kültürünü Ara tırma Enstitüsü Yayınları.