Journals / İslami İlimler Dergisi / 2018 / Cilt: 13 - Sayı: 1

İslâm’da İdâre’nin (Kâmû Velâyeti ve Vilâyeti’nin) Denetimi

Pages
97–128
Publication Date
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

This includes judicial review andarbitration.Keywords: Islamic Administrative Law, Administration in Islam, PublicTask, Public Authority, Public Service, Prophet Muhammad, Rashid Khalifahs,Outside the Judicial Administrative Control, Administrative Control,Public Audit, Judicial Control of Administration, Judicial Review,Cruelty Judiciary, Arbitration.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Özİdâre, İslâm Toplumu’nda dînin bir rüknü sayılmış, varlığı ile İslâm’ın varolacağı, yokluğu ile İslâm’ın sözkonusu olamayacağı vurgulanmıştır.
📊
Key Findings & Data:Toplumdüzenini sağlamayı amaçlayan İslâm Hukuku, toplum düzenin ayaktatutan İdâre’yi de tanzîmetmiştir.
💡
Conclusion & Impact:This includes judicial review andarbitration.Keywords: Islamic Administrative Law, Administration in Islam, PublicTask, Public Authority, Public Service, Prophet Muhammad, Rashid Khalifahs,Outside the Judicial Administrative Control, Administrative Control,Public Audit, Judicial Control of Administration, Judicial Review,Cruelty Judiciary, Arbitration.
🔬Design:Review & Systematic Survey
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:İslâm İdâre Hukuku · İslâm İdâresi · Kâmû Velâyeti

Özet

Özİdâre, İslâm Toplumu’nda dînin bir rüknü sayılmış, varlığı ile İslâm’ın varolacağı, yokluğu ile İslâm’ın sözkonusu olamayacağı vurgulanmıştır. Toplumdüzenini sağlamayı amaçlayan İslâm Hukuku, toplum düzenin ayaktatutan İdâre’yi de tanzîmetmiştir. Yönetilenleri keyfi uygulamalardankurtarabilmek için, kâmû velâyeti ve kâmû vilâyetinin, yani kâmû hizmetlerininyüklenicisi olan İdâre, İslâm’da denetlenmiştir. Hz. Peygamberve Râşid Hafifeler dönemlerinde ortaya çıkan İdâre’de, idârî denetlemeninşekilleri, “idârî denetim” ve “halk denetimi”ni kapsayan “idârenin yargıdışı denetimi” ile “yargı denetimi” ve “tahkim”i kapsayan “idârenin yargısaldenetimi” olmuştur.Anahtar Kelimeler: İslâm İdâre Hukuku, İslâm İdâresi, Kâmû Velâyeti,Kâmû Vilâyeti, Kâmû Hizmeti, Hz. Peygamber, Râşid Halîfeler, İdâreninYargı Dışı Denetimi, İdârî Denetim, Halk Denetimi, İdârenin Yargısal Denetimi,Yargı Denetimi, Mezâlim Kazâ’sı, Tahkîm.AUDIT OF ADMINISTRATION (PUBLIC DUTY AND PUBLIC AUTHORITY)IN ISLAMAbstractIn the Islamic Society, the administration is considered to be a religion ofIslam. There is Islam with the existence of the administration. The existenceof Islam is not mentioned with the absence of it. Islamic law aimsto provide social order. Islamic law, the Administration is also correct.In Islam, the administration was inspected to save the executives arbitrarily.During the periods of Prophet Muhammad and Rashid Khalifahsthe form of supervision is two: The first is the judicial supervision of thejudge. This includes administrative supervision and public scrutiny. Thesecond, judicial control of the executive. This includes judicial review andarbitration.Keywords: Islamic Administrative Law, Administration in Islam, PublicTask, Public Authority, Public Service, Prophet Muhammad, Rashid Khalifahs,Outside the Judicial Administrative Control, Administrative Control,Public Audit, Judicial Control of Administration, Judicial Review,Cruelty Judiciary, Arbitration.

🔖

Cite This Article

GÜLER, M. N. (2022). İslâm’da İdâre’nin (Kâmû Velâyeti ve Vilâyeti’nin) Denetimi. İslami İlimler Dergisi, Cilt: 13 - Sayı: 1, 97–128. https://ajindex.com/articles/550592

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (9)

  1. ABDULBÂKÎ, Muhammed Fuâd, el-Mu’cemu’l-Mufehres li-Elfâzi’l-Kur’âni’l-Kerîm, Çağrı Yayınları,
  2. İstanbul, Tarih Yok. ABDULVEHHÂB, Muhammed Tâhir, “er-Rakâbetu’l-İdâriyye fî’n-Nizâmi’l-İdâriyyi’l-İslâmî”, Risâletu’l-Halîci’l-‘Arabî, Sayı 19, Yıl 6, Riyâd 1986. ALİ MANSÛR, Ali, Nizâmu’l-Hukm ve’l-İdâre fî’ş-Şerî’ati’l-İslâmiyye ve’l-Kavânîni’l- Vad’iyye, 2. Baskı, Beyrût 1971.
  3. ARMAĞAN, Servet, İslâm Hukukunda Temel Hak ve Hürriyetler, Ankara 1987.
  4. ATAR, Fahreddin, İslâm Adliye Teşkilâtı Ortaya Çıkışı ve İşleyişi, Ankara,
  5. Tarih Yok. ATAY, Cevdet, Devlet Yönetimi ve Denetimi, İstanbul 1999.
  6. AVDEH, Abdulkadir, et-Teşrî’u’l-Cinâiyyu’l-İslâmî Mukârenen bi’l-Kânûni’l-Vad’î, Cild 1, 8. Baskı, Beyrût 1986.
  7. BALKAN, Ali, İdarenin Yargı Dışı Yollardan Denetlenmesi, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum 2009 (Basılmamış Yüksek Lisans Tezi). EL-BELÂZURÎ, Ebû’l-‘Abbâs Ahmed b. Yahyâ b. Câbir (ö. 279 h./892 h.), Futûhu’l-Buldân, Tahkîk: ‘Abdullâh Enîs et-Tabbâ’, ‘Umer Enîs et-Tabbâ’, Beyrût 1987. EL-BEYHÂKÎ, Ebû Bekir Ahmed b. el-Huseyn b. ‘Alî (ö. 458/1066), es-Sunenu’l-Kubrâ, Haydarâbâd 1344 h. BİLMEN, Ömer Nasuhi, Hukuki İslâmiyye ve Istılahatı Fıkhiyye Kamusu, İstanbbul 1970. EL-BUHÂRÎ, Ebû Abdullah Muhammed b. İsmâ’îl b. İbrâhîm b.el-Muğîre b. Berdizbeh (ö. 256/870), el-Câmi’u’l-Musnedu’s-Sahîhu’l-Muhtasar min Umûri Rasûlillâh (a.s.) ve Sunenihi ve Eyyâmih (“Sahîhu’l-Buhârî”), Çağrı Yayınları, İstanbul 1981. -------------, el-Câmi’u’s-Sahîh el-Muhtasar, Tahkîk: Mustafa Dîb el-Bağâ, Dâru İbn Kesîr, Beyrût 1987. EL-BUSTÎ, Ebû Hâtim Muhammed b. Hibbân b. Ahmed et-Temîmî (ö. 354/965), es-Siretu’n- Nebevîyye ve Ahbâru’l-Hulafâ, Tah: el-Hâfız es-Seyyid Azîz Bek ve arkadaşları, 1. Baskı, Beyrût 1987. EL-CAHŞIYÂRÎ, Ebû Abdillah Muhammed b. Abdûs (ö. 331/942), el-Vuzarâ ve’l-Kuttâb, Tahkîk.: Mustafâ es-Sekâ ve arkadaşları, 1. Baskı, Kâhire 1938.
  8. EL-CEVZİYYE, İbnu’ Kayyim, et-Turuku’l.Hukmiyye fi’s-Siyâseti’ş-Şer’îyye, Kâhire 1963. ED-DÂRİMÎ, Abdullah b. Abdirahmân Ebû Muhammed (ö. 255 h./869 m.), Sunenu’d- Dârimî, Tahkîk: Fevvâz Ahmed Zemrelî, Hâlid es-Seb’u’l-Alemi, Beyrût 1407 h. DURAN, Lûtfi, İdare Hukuku Ders Notları, Fakülteler Matbaası, İstanbul 1982.
  9. DURMAZ, Bahadır Turan, “Yargı Kararlarının Uygulanamamasından Doğan Sorumluluk”, Hukuk Gündemi Dergisi, Ankara, Sayı 4. EBÛ YÛSUF, Ya’kûb b. İbrâhîm (ö. 182/798), Kitâbu’l-Harâc, Bûlâk 1302 h. EBÛ ZEHRA, Muhammed, Vilâyetu’l-MezâIim fi’l-İsIâm, Bahsun Mukaddem ilâ’l-Halkati’d- Dirâsiyyeti’l-Ulâ li’l-Kânûn v