SavedAdd your journal

Journals / Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi / 2020 / Cilt: 30 - Sayı: 2

KLASİK TÜRK ŞİİRİNDE GAYR-İ İSLAMİ İNANÇ UNSURLARININ KULLANIMI

Yusuf BABÜR
Pages
165–188
Publication Date
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Çalışma, bu mazmunların izahı ve örneklendirilmesiyle ilgilidir

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Çok geniş fizikî ve kültürel coğrafyaya hükmetmiş olan Osmanlı İmparatorluğu’nun çatısı altında gelişen divan edebiyatının etkisi, bugün dahi hissedilmektedir.
📊
Key Findings & Data:Divan şiirinde farklı dinlere ait inanç unsurlarının da mazmun olarak kullanıldığını görmek mümkündür.
💡
Conclusion & Impact:Çalışma, bu mazmunların izahı ve örneklendirilmesiyle ilgilidir
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Divan Şiiri · Mazmunlar · İslam Dışı İnanç Unsurları

Özet

Çok geniş fizikî ve kültürel coğrafyaya hükmetmiş olan Osmanlı İmparatorluğu’nun çatısı altında gelişen divan edebiyatının etkisi, bugün dahi hissedilmektedir. Divan şiirinde kullanılan mazmunlar, şairin hayal gücü ölçüsünde renkli olabilir. Divan şairlerinin büyük kısmı, bu noktada oldukça yaratıcı olabilmiştir. Divan şiirinde farklı dinlere ait inanç unsurlarının da mazmun olarak kullanıldığını görmek mümkündür. Bu kullanımlar hem şairin kültür birikimini hem de hayal gücünü göstermek bakımından dikkat çekicidir. İslam’ın haricindeki dinlere mensup kişiler, bu dinlere ait ibadet mekânları ve simgesel ögeler, her şairin kullandığı mazmunlar hâline gelmiştir. Divan şiirinin kuruluş döneminden Tanzimat dönemine kadar hemen her şairin bahsi geçen mazmunları kullandığını görmek mümkündür. Papazların beline bağladığı kuşak olan zünnarın bambaşka anlam ilintileriyle okuyucuya sunulduğuna şahit olunur. Sevgilinin siyah saçı, rengi ve âşıkları yoldan çıkarması sebebiyle kâfir ilan edilir. Gönül, içinde sadece put gibi sevgilinin aşkını barındırdığı için kilisedir. Bu gibi teşbihleri, şeyhülislamlık makamında bulunan bir şair dahi kaleme alabilmekte ve bu durum abes karşılanmamaktadır. Çalışma, bu mazmunların izahı ve örneklendirilmesiyle ilgilidir

🔖

Cite This Article

BABÜR, Y. (2022). KLASİK TÜRK ŞİİRİNDE GAYR-İ İSLAMİ İNANÇ UNSURLARININ KULLANIMI. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 30 - Sayı: 2, 165–188. https://ajindex.com/articles/515465

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (41)

  1. AKKUŞ, M. (Haz.) (1993). Nef’î divanı. Ankara:
  2. Akçağ Yayınları.
  3. ARSLAN, Mehmet (Haz.) (2011).
  4. Şeref Hanım Divanı, İstanbul:
  5. Kitabevi Yayınları.
  6. AYAN, Hüseyin (Haz.) (2002). Nesîmî Hayatı Edebî Kişiliği Eserleri ve Türkçe Divanının Tenkitli Metni, Ankara:
  7. TDK Yayınları.
  8. BABÜR, Yusuf (2013). “Şeyh-i San’an Kıssasına Dair”, Turkish Studies - International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Volume 8/13 Fall,509-516.
  9. BİCE, Hayati (2015).
  10. Hoca Ahmed Yesevi Divan-ı Hikmet, Ankara:
  11. TDV Yayınları.
  12. BİLKAN, Ali Fuat (Haz.) (1997). Nabi Divanı (II Cilt), İstanbul:
  13. MEB Yayınları.
  14. BİLTEKİN, Halit (Haz.) (2003). Şeyhi Divanı İnceleme-Tenkitli Metin-Dizin, Doktora Tezi, Ankara: Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. BOZKURT, Nebi (2011). “Tesbih”, DİA, XL, 529-532, Ankara:
  15. TDV Yayınları.
  16. DEMİRCİ, Kürşat (2011). “Tesbih”, DİA, XL, 532-533, Ankara:
  17. TDV Yayınları.
  18. DİNÇ, Reyhan (2010). XVIII. Yüzyıl Dîvân Şâiri Mehmed Sıdkî Esîf ve Dîvânı (İnceleme-Metin), Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara: Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. DOĞAN, Muhammet Nur (Haz.) (2004). Fatih (Avni) Divanı ve Şerhi, İstanbul:
  19. Eminönü Belediyesi Yayınları.
  20. DOĞRU, Erdinç ve Kemal Çelik (2005). İbnü’l-Kelbî/Geçmişten Günümüze Putlar, Ankara:
  21. Fecr Yayınları.
  22. DÜŞÜNGEN, Beyza (Çev.) (1968). İbn al-Kalbî Putlar Kitabı, Ankara: Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Yayınları.
  23. ERASLAN, Kemal (Haz.) (1999). Mevlana Sekkâkî Divanı, Ankara:
  24. TDK Yayınları.
  25. ERDEM, Sadık (Haz.) (2005). Neylî ve Dîvânı, Ankara:
  26. AKMB Yayınları.
  27. EREN, Abdullah (Haz.) (2014). Sıdkî Dîvânı-İnceleme ve Metin, Ankara:
  28. Altınpost Yayıncılık. EROL, Erdoğan (Haz.) (1994). Sükkerî Hayatı Edebî Kişiliği ve Divanı, Ankara:
  29. AKMB Yayınları.
  30. ERSOYLU, Halil (Haz.) (2013). Cem Sultan’ın Türkçe Divanı, Ankara:
  31. TDK Yayınları.
  32. ERTEM, Rekin (Haz.) (1995). Şeyhülislam Yahyâ Divanı, Ankara:
  33. Akçağ Yayınları.
  34. FELEK, Özgen (2007). Fehim-i Kadim Divanı’nın Tahlili, Yayımlanmamış Doktora Tezi, Elazığ: Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. GÖLPINARLI, Abdülbaki (Haz.) (2004).
  35. Nedim Divanı, İstanbul:
  36. İnkılap Kitabevi.
  37. GÜÇ, Ahmet (2007). “Put”, DİA, XXXIV, 364-365, Ankara:
  38. TDV Yayınları.
  39. GÜNDÜZ, Şinasi (2003). “Mecusilik”, DİA, XXVIII, 279-282, Ankara:
  40. TDV Yayınları.
  41. GÜNYÜZ, Melike Erdem (2001). Ahmedi Divanı’nın Tahlili, Yayımlanmamış Doktora Tezi, İstanbul: İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. GÜRKAN, Salime Leyla (2003). “Manastır”, DİA, XXVII, 558-560, Ankara: TDV Yayınları. GÜRK