Journals / Doğu Coğrafya Dergisi / 2012 / Cilt: 0 - Sayı: 27

Kırsal mimarının örneklerinden "serenler"in coğrafi açıdan irdelenmesi

Pages
151–167
Publication Date
2022-10-11
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

In this notice the geograprical features of serens in Elmali(Antalya) region have been examined and how to protect and maintain this rural architecture heritage has been discussed.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Our rural architecture which is shaped within thousands of years and tightly attached to natural environment is on the verge of destruction as a result of developing social-economical and social-cultural circumstances and impositions.
📊
Key Findings & Data:The achievement depens mostly on the related studies."Seren",which functions as a kind of shelter for bees and known as the natural honeycombs at the local area, is made of stone and wood (juniper wood) and it is a 3-4 meters high oblong structure.
💡
Conclusion & Impact:In this notice the geograprical features of serens in Elmali(Antalya) region have been examined and how to protect and maintain this rural architecture heritage has been discussed.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Domain Parameters

Abstract

Our rural architecture which is shaped within thousands of years and tightly attached to natural environment is on the verge of destruction as a result of developing social-economical and social-cultural circumstances and impositions. It is both a social duty and a cultural essentiality to protect and maintain our rural architecture. The achievement depens mostly on the related studies."Seren",which functions as a kind of shelter for bees and known as the natural honeycombs at the local area, is made of stone and wood (juniper wood) and it is a 3-4 meters high oblong structure. The roof is made of wood and its drips are very high in order to prevent the wild animal, especially bears, from reaching the roof "Kara kovan", which is put on the roof and which performs the main function of the structure, is made by carving the trunk ofjuniper tree. The outcrops on the wood, which is used for construction of "seren", function as a ladder to climb up the roof.The "serens", most beautiful samples of civil architecture and seen in Teke region (Korkuteli, Kumluca, Finike and Beydağları area) apart from Küçük and Büyüksöğle villages of Elmalı, have been losing their importance day by day. In this notice the geograprical features of serens in Elmali(Antalya) region have been examined and how to protect and maintain this rural architecture heritage has been discussed.

Özet

Binlerce yıllık birikimin sonucu ortaya çıkan, doğal çevreye sıkı sıkıya bağlı ve onun izlerini taşıyan kırsal mimarimiz, gelişen sosyo-ekonomik ve sosyokültürel koşulların bize yönelik dayatmalarının bir sonucu olarak yok olma riski ile karşı karşıyadır. Kırsal mimarimizi korumak ve gelecek nesillere aktarmak hem toplumsal bir görev ve hem de kültürel bir zorunluluktur. Bu yöndeki çabaların başarıya ulaşabilmesi her şeyden önce yapılacak çalışmalara bağlıdır.Arılar için bir çeşit sığınak işlevi gören ve yörede doğal kara kovanların adı olarak kullanılan "seren ", taş ve ahşap(ardıç ağacı) yapı malzemesiyle inşa edilen, üç-dört metre yüksekliğinde dikdörtgen biçimli yapılardır. Çatısı ahşap malzeme ile inşa edilen serenin saçak kısımları, başta ayı olmak üzere vahşi hayvanların çatıya çıkmasını engellemek amacıyla uzun tutulmuştur. Çatı üzerine dizilen ve yapının asıl fonksiyonunu üstlenen "kara kovan "lar, ardıç ağaçlarının gövdesi oyularak yapılır. Serenlerin inşası sırasında kullanılan ahşap malzemenin dış cephedeki kısımlarında bırakılan çıkıntılar, çatıya çıkmada merdiven işlevi görür.Sivil mimarinin en güzel örneklerinden olan ve Elmalı'nın Küçük ve Büyüksöğle köyleri dışında, Teke yöresine dağılmış biçimde(Korkuteli, Kumluca, Finike ve Beydağları çevresi) bulunan serenler, gün geçtikçe önemini kaybetmektedir. Bu bildiride Elmalı(Antalya) yöresindeki serenlerin coğrafi özellikleri irdelenmiş ve kırsal mimarinin mirası durumunda olan bu yapıların korunması ve gelecek nesillere taşınabilmesi konusunda nelerin yapılabileceği tartışılmıştır.

🔖

Cite This Article

CEYDA, S. (2022). Kırsal mimarının örneklerinden "serenler"in coğrafi açıdan irdelenmesi. Doğu Coğrafya Dergisi, Cilt: 0 - Sayı: 27, 151–167. https://ajindex.com/articles/490000

References (13)

  1. Baran, M., 2006, Halk Mimarisinin Halkbilimi Bağlamında Değerlendirilmesine Harran Evleri Örneği. Millî Folklor, 2006, Yıl 18, Sayı 72, s. 142 Ceylan, S., 1995, Artvin Yöresinin Coğrafi Etüdü. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayınlanmamış Doktora Tezi, Erzurum. (COE., 1989), Recommendation No. R (89) 6 on Protection and Enhancement of The Rural Architectural Heritage Çine, H., 2003,
  2. Burdur'dan Damlalar, Folklor-Halk Bilimi.Arzu Ofset ve Reklam Ajansı 2.Baskı,
  3. Burdur. Doğanay, H., 1997, Türkiye Beşeri Coğrafyası.MEB Eğitim Dizisi, İstanbul. DPT., 2000, 8.BYKP "Kırsal Kalkınma" ÖİK Raporu. Ankara.
  4. Eminağaoğlu, Z. ve Çevik, S., 2007, Kırsal Yerleşmelere İlişkin Tasarım Politikaları ve Araçlar. Gazi Üniv. Müh. Mim. Fak. Der. Cilt 22, No 1, Ankara Fıratlı, Ç., Genç, F., Karacaoğlu, M. ve Gençer, H.V., 2000, Türkiye Arıcılığının Karşılaştırmalı Analizi: Sorunlar, Öneriler. V. Türkiye Ziraat Mühendisliği Teknik Kongresi, Ankara. http://tdkterim.gov.tr/ttas/?kategori=derlay&kelime=seren, (son ziyaret tarihi: 11.10.2010). http://4uzbk.sdu.edu.tr/4UZBK/HYB/4UZBK 036.pdf, (son ziyaret tarihi: 15.10.2010) http://tdkterim.gov.tr/bts/?kategori=verilst&kelime=seren&ayn=tam,(son ziyaret tarihi: 11.10.2010).
  5. Jordan-Bychkov, T. G. and Domosh, M., 2003,
  6. The Human Mosaic, A Thematic Introduction to Cultural Geography. Ninth Edition,
  7. W.H.Freeman and Company, New York. Kenneth, S. and Goldstein, 1983, Sahada Folklor Derleme Metotları(Çev: Prof.Dr.Ahmet E. UYSAL). Başbakanlık Basımevi, Ankara.
  8. Köse, A., 2007, Balıkesir Çevresinde Geleneksel Avlu Peyzajı ve Değişimi. Doğu Coğrafya Dergisi, Sayı: 18, Erzurum. Oğuz, M., 2003, Türkiye'de Halkbilimi Müzeciliği ve Sorunları Sempozyumu, Gazi Ü. THBMER Yay. Ankara.
  9. Önay Tan, A., 2008,
  10. Ihlamur Gölgesi, Dünya Mutfaklarından. Gastro, Temmuz-Ağustos, Sayı:46, İstanbul.
  11. Özçağlar, A., 1997, Türkiye'de Belediye Örgütlü Yerleşmeler. Ekol Yayınevi,
  12. Ankara.
  13. Tunçdilek, N., 1967, Türkiye İskan Coğrafyası Kır İskanı(Köy-Altı İskan Şekilleri). İstanbul Üniversitesi Coğrafya Enstitüsü Yayınları No:49, İstanbul.