Journals / Doğu Coğrafya Dergisi / 2020 / Cilt: 25 - Sayı: 43

XIX. YÜZYIL ANADOLU’SUNDA TARIMSAL ÜRÜN ÇEŞİTLİLİĞİ

Pages
209–236
Publication Date
2020-06-28
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Ayrıca XIX. yüzyıl Anadolu’sunun farklı bölgelerinde afyon, tütün, kök boya, pamuk gibi endüstri ürünlerinin de yetiştirildiği sonucuna ulaşılmıştır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:İnsanın hayatını devam ettirebilmesi için gerekli olan gıda her zaman önemli olmuştur.
📊
Key Findings & Data:Ekonomisi tarıma dayalı olan Osmanlı Devleti, tarımsal üretimden topladığı vergileri öşür vergisi adı altında farklı dönemlere ait olarak Tahrir ve Temettuat defterleri gibi sayımlar aracılığıyla kayıt altına almıştır.
💡
Conclusion & Impact:Ayrıca XIX. yüzyıl Anadolu’sunun farklı bölgelerinde afyon, tütün, kök boya, pamuk gibi endüstri ürünlerinin de yetiştirildiği sonucuna ulaşılmıştır.
🔬Design:Experimental Field Trial
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Tarihi coğrafya · tarım · ürün çeşitliliği

Özet

İnsanın hayatını devam ettirebilmesi için gerekli olan gıda her zaman önemli olmuştur. Neolotik dönemle başlayan tarımsal üretim günümüze kadar önemini korumuş olup gelecekte de bu önem devam edecektir. Ekonomisi tarıma dayalı olan Osmanlı Devleti, tarımsal üretimden topladığı vergileri öşür vergisi adı altında farklı dönemlere ait olarak Tahrir ve Temettuat defterleri gibi sayımlar aracılığıyla kayıt altına almıştır. Bu sayım defterleri arasında yer alan ve 1839-1840, 1844-1845 yıllarında tutulan Temettuat defterleri, Osmanlı Devleti’nin tarımsal faaliyetleriyle ilgili olarak ürün çeşitliliği ve miktarları hakkında fikir sahibi olunmasını mümkün kılmaktadır. Eldeki çalışmada da Temettuat defterlerinin kaynak olarak kullanıldığı lisansüstü tezler temel alınarak XIX. yüzyıl Anadolu’sunda yer alan tarımsal ürün çeşitliğini ve tarımsal ürün desenini ortaya çıkarmak hedeflenmiştir. Kırk farklı sahaya ait tezlerin incelenmesiyle XIX. yüzyılda Anadolu’da ziraatı yapılan tarım ürünlerinin içerisinde hububat, meyve ve sebze üretiminin önemli bir yeri olduğu anlaşılmıştır. Hububat üretiminde buğday ve arpa başı çekerken meyve üretiminde üzüm ve dut, sebze de ise soğan öne çıkmaktadır. Bu dönemde darı, fındık, erik, zeytin, susam, burçak, vişne, badem, börülce, kestane, ceviz, elma gibi ürünlerin de ziraatı yapıldığı görülmektedir. Genel olarak bakıldığında Anadolu’da ağırlıklı olarak hububat tarımı yapıldığı, bunun yanı sıra meyve ve sebze üretiminin ise kıyı bölgelere doğru çeşitlendiği tespit edilmiştir. Ayrıca XIX. yüzyıl Anadolu’sunun farklı bölgelerinde afyon, tütün, kök boya, pamuk gibi endüstri ürünlerinin de yetiştirildiği sonucuna ulaşılmıştır.

🔖

Cite This Article

YİĞİT, İ., YÜCEDAĞ, C. (2020). XIX. YÜZYIL ANADOLU’SUNDA TARIMSAL ÜRÜN ÇEŞİTLİLİĞİ. Doğu Coğrafya Dergisi, Cilt: 25 - Sayı: 43, 209–236. https://ajindex.com/articles/45466

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (6)

  1. Araştırma Eserler Acun, F. (2002). Klasik Dönem Eyalet İdare Tarzı Olarak Timar Sistemi ve Uygulaması. Türkler içinde (C. 9, 899–908). Ankara:
  2. Yeni Türkiye Yayınları.
  3. Akalın, A. (2015). XIX. Yüzyıl Ortalarında Gölhisar Kazasının Sosyal ve Ekonomik Durumu (10047 Nolu Temettuat Defterine Göre). (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Isparta. Arslan, N. (2017). Kökeni Amerika Kıtası Olan Genetik Kaynaklarımız(1). TÜRKTOB Dergisi, (25), 54-59.
  4. Aslan, S. (2015). Temettuat Defterlerine Göre XIX. Yy. Ortalarında Gümüşhacıköy Kazasının Sosyo-Ekonomik Durumu. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eskişehir. Atar, A. N. (2014). Temettuat Kayıtlarına Göre XIX. Yüzyıl Ortalarında Soma'nın Sosyo-Ekonomik Yapısı. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Manisa. Ayçiçek, D. (2019). Temettuat Defterlerine Göre Budaközü Kazası'nın Sosyal ve Ekonomik Yapısı. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Niğde. Bakkalbaşı, E., Yemiş, O., & Artık, N. (2004). Dut Kurusunun Fiziksel ve Kimyasal Özellikleri İle Ekstraksiyon Koşullarının Belirlenmesi. GIDA, 29(3), 203-209.
  5. Balcı-Akova, S. (2018). Tarım Coğrafyası. (Ed. M. Doğan ve Ö. Sertkaya Doğan). Beşeri ve Ekonomik Coğrafya içinde (s. 197-262) Ankara:
  6. Pegem Akademi. Bıyık, A. (2016). 1844-45 Temettuat Defterlerine Göre Gemerek'in Sosyo-Eknomik Yapısı. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Karabük Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Karabük. Budak, L. (2007). 19. Yüzyılın Ortalarında Çine'nin Sosyo-Ekonomik Yapısı (Temettuat Defterlerine Göre). (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Aydın. Çepni, M. (2016). 09908 Numaralı Temettuat Defterlerine Göre (H.1260 – M.1844) Bucak Kaza Merkezinin Sosyo-Ekonomik ve Kültürel Yapısı. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitisü, Isparta. Demir, K. (2016). M.1844-1845 (H.1260-1261) Tarihli 8400, 8401, 8402, 8403 Numaralı Temettuat Defterlerine Göre Hüdevendigar Eyaleti Kepsut Kazası Köylerinin Sosyal ve Ekonomik Durumu. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Balıkesir. Demir, M. (2014). Demirci Kazası Karataş Nahiyesi Temettuat Defterleri. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Manisa. D