AI Summary & Key Takeaways
AI InsightClassification and terminological differences are evaluated in the conclusion.
📌 3 Key Takeaways
Abstract
The Turkish language, which is increasingly used and spoken across a widespread area, has a number of varieties. Differences can be found at the level of sound, form and meaning. Besides these differences there are some important common factors, the sentence being the most important. The Turkish languages economy and its sentence structure provide great opportunities for creating literary and scientific texts. Related to the common factors there are different approaches for evaluating the grammatical structure of the sentence. In this article, we compare external factors of the sentence in Turkey Turkish and Turkmen Turkish, which is a controversial topic. First, discussions in Turkey Turkish are given and then perceptions of external factor of sentence shown in Turkmen Turkish are compared. Classification and terminological differences are evaluated in the conclusion.
Özet
Geçmişten günümüze işlenerek zenginleşen ve çok geniş bir coğrafyada kullanılan Türkçe, tarihî süreç içerisinde farklı kollara ayrılmıştır. Türkçenin farklı mecralarda seyreden kolları arasındaki farklılıklar ses ve şekil özelliklerinde, anlam dünyasında kendini hissettirir. Ancak bu farklılıkların yanında Türkçenin bütün kollarında ortak olan, değişmeyen yapı taşları da mevcuttur. Bütün Türk lehçelerinde değişmeyen yapı taşlarının başında cümle gelir. Türkçenin sağlam ve ifade kabiliyeti yüksek cümle yapısı hem edebî hem de ilmî eserlerin meydana getirilmesinde büyük bir kolaylık sağlamaktadır. Türk lehçelerinde cümle alanındaki ortaklıkların yanı sıra özellikle cümlenin gramatikal açıdan değerlendirilmesinde zaman zaman farklı yaklaşımlar da sergilenmektedir. Biz de bu makalemizde Türkiye Türkçesinin tartışmalı konularından biri olan cümle dışı unsur meselesini Türkmen Türkçesi ile karşılaştırarak benzer ve farklı yönlerini ortaya koymaya çalıştık. Öncelikle Türkiye Türkçesindeki tartışmalar ortaya konulmaya çalışılmış ardından da Türkmen Türkçesindeki cümle dışı unsur algısı Türkiye Türkçesi ile karşılaştırmalar yapılarak aktarılmaya çalışılmıştır. Sınıflandırma ve terminoloji farkları sonuç bölümünde değerlendirilmiştir.