AI Summary & Key Takeaways
AI InsightIn this study, the catalogues of Bağdatlı İsmail Pasha’s 2 separate works titled Īzāḥ al-maknūn fi al-zayl ʿalā kaşf al-ẓunūn ʿan esām al-kutub ve al-funūn and Hadiyya al- ārifīn, asmāʾ al-muallifīn ve āsār al-muṣannifīn are examined to determine the certain Persian grammar works of 18th century, following the chronological information and classification of Persian in historical era based upon the available works. 3 different works titled Ḳavāʿid al-Furs, Majmaʿ-i fann-i zarāfat (Sharḥ al-ḳavāʿid al-Fārisiyye ve Sharḥu mafātîḥ al-dariyya) and Nahr al-fasâḥāt are revealed and the periodical and regional information on these works are asserted for the benefit of the researchers on Persian language.
📌 3 Key Takeaways
Abstract
In this study, after giving chronological information about the language, it is mentioned that the historical change of Persian is classified based on the existing studies. Based on the available sources, the studies on grammar of Persian language are to begin with al-Muʿjam fī maʿāyīri ashʿār al-ʿAcam of Şems-i Kays in the 13th century and Mantıḳ al-ḥurs fī lisân al-Furs of the election of Ebû Hayyân in 14th century. Although the studies have increased over time, it is difficult to classify grammar studies written in this language in other regions due to the wide influence of Persian. For this reason, studies made in other regions have become important though limited researches have been done. In this study, the catalogues of Bağdatlı İsmail Pasha’s 2 separate works titled Īzāḥ al-maknūn fi al-zayl ʿalā kaşf al-ẓunūn ʿan esām al-kutub ve al-funūn and Hadiyya al- ārifīn, asmāʾ al-muallifīn ve āsār al-muṣannifīn are examined to determine the certain Persian grammar works of 18th century, following the chronological information and classification of Persian in historical era based upon the available works. 3 different works titled Ḳavāʿid al-Furs, Majmaʿ-i fann-i zarāfat (Sharḥ al-ḳavāʿid al-Fārisiyye ve Sharḥu mafātîḥ al-dariyya) and Nahr al-fasâḥāt are revealed and the periodical and regional information on these works are asserted for the benefit of the researchers on Persian language.
Özet
Bu çalışmada, dille ilgili kronolojik bilgiler verildikten sonra Farsçanın tarihsel süreç içerisinde mevcut belgelerden hareketle sınıflandırılmasına değinilmiş ve Farsça gramer çalışmalarına miladi 13. yüzyılda Şems-i Kays’ın el-Mucem fî meâyîri eşâri’l-Acem ve 14. yüzyılda Ebû Hayyân’ın Mantıku’l-hurs fî lisâni’l-Fürs adlı eserleriyle başlanabildiği belirtilmiştir. Çalışmalar zamanla çoğalmış olsa da Farsçanın etki alanının geniş olması nedeniyle diğer bölgelerde bu dille yazılmış gramer çalışmalarının tasnif edilmesi zorlaşmıştır. Bu nedenle başka bölgelerde yapılan çalışmalar önemli hâle gelmiş, sınırlı araştırmalar yapılmıştır. Çalışmada daha önce yapılan gramer çalışmalarından bahsedilerek 18. yüzılda yazılan bazı Farsça gramer çalışmalarını tespit etmek amacıyla Bağdatlı İsmail Paşa tarafından yazılan İzâhu’l-meknûn fi’z-zeyli alâ keşfi’z-zunûn an esâmi’l-kütüb ve’l-fünûn ile Hediyyetü’l-ârifîn, esmâü’l-müellifîn ve âsâru’l-musannifîn adlı eserler taranmıştır. Yapılan taramada Kavâidü’l-Fürs, Mecma-i fenn-i zerâfet (Şerhü’l-kavâidi’l-Fârisiyye ve Şerhü mefâtîhi’d-deriyye) ve Nehrü’l-fesâhat adlı üç eser tespit edilmiş, dönemsel ve bölgesel açıdan önemli olan bu eserlerle ilgili bilimsel çalışmalar yapan araştırmacıların istifadesine sunmak ve eser nüshalarına daha hızlı ulaşmak amacıyla bilgiler aktarılmıştır.