2016 Türkiye Turizm Krizi Üzerine Bir İnceleme

Özet

Turizmin küresel ve dış etkenlere duyarlı oluşu, ayrıca lüks tüketime bağlı olarak turistik talebin fiyat esnekliği sonucu, doğal afet, salgın, ekonomik kriz, terör, politik istikrarsızlık ve savaş gibi tetikleyici olaylar turist sayılarında ve turizm gelirlerinde öngörülemeyen büyük dalgalanmalara neden olur. Turizm gelirinin turist ağırlayan ülke ekonomisi için önemi doğrultusunda, kayda değer dalgalanmalar turizm krizleri olarak değerlendirilir. Krizin ağırlığı, süresi, yayılacağı coğrafi alan; tetikleyici olayların türü, boyutu, tekrarı ya da sürekliliği ve medya ilgisi gibi belirleyicilere bağlıdır, ancak önceden kestirilmesi zordur. İşletme ve hedef bölgeler, krizi sürecin doğal bir parçası olarak kabul etmek, değişime çabuk uyum sağlayacak önlemleri almak ve pro-aktif planlamalarını geliştirmek zorundadırlar. Bu çalışmada, tetikleyici unsurların 2016 krizine etkisi kronolojik olarak analiz edilmiş, alan yazını ve benzer olaylar ile kıyaslanmıştır. Türkiye’de 2014 yılından başlayan, komşu ülkede iç savaş, sığınmacı sorunu, terör saldırıları, darbe girişimi, önemli turist gönderen ülkelerle yaşanan gerilimler ve yayınlanan seyahat uyarıları gibi etkenler sonucunda, 2016 yılında Türkiye turizmi en ağır krizini yaşamıştır. Uluslararası turist girişlerinde dörtte bir, turizm gelirinde ise üçte bir oranında kayıp yaşayan Türkiye turizmi, dış ilişkilerin düzelmesi ve güvenliğin sağlanması ile önemli bir toparlanmaya girerek, 2018 yılında krizi turist sayısı anlamında atlatmıştır. Giriş yapan yakın ülke ve Türk vatandaşları krizden daha az etkilenmiş görünmektedir. Ancak turizm geliri, uluslararası turizmden alınan pay ve turistik işletme yatırımları gibi göstergeler bakımından kriz atlatılamamıştır. Krize acil dönem tepkisi fiyat indirimleri, uzun dönemde pazar baskısını artırarak turist başına gelirin daha da düşmesine neden olmuştur.