SavedAdd your journal

Journals / Journal of Mehmet Akif Ersoy University Economics and Administrative Sciences Faculty / 2026 / Volume: 13 Issue: 2

Spatial Reproduction under Neoliberal Restructuring: Antalya’s Urbanization Experience after 1980

Yavuz Bahadir Certel(AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-6800-4719
Sıdıka Çetin(SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-3307-0905
Pages
—
Publication Date
2026-06-30
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

The findings indicate that Antalya’s post-1980 spatial development was shaped by cumulative plan amendments, exceptional authorities, density increases, and legalization mechanisms that prioritized exchange value over use value.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:The main objective of this study is to critically examine the effects of neoliberal policies implemented in Türkiye after 1980 on urban restructuring, using Antalya as a case study.
📊
Key Findings & Data:First, it examines the 1978 Can Plan, which proposed a comprehensive planning framework aimed at protecting Antalya’s natural, cultural, coastal, and agricultural assets.
💡
Conclusion & Impact:The findings indicate that Antalya’s post-1980 spatial development was shaped by cumulative plan amendments, exceptional authorities, density increases, and legalization mechanisms that prioritized exchange value over use value.
🔬Design:Survey & Empirical Study
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Antalya · Urban Theories and Policies · Neoliberalism

Abstract

The main objective of this study is to critically examine the effects of neoliberal policies implemented in Türkiye after 1980 on urban restructuring, using Antalya as a case study. The study evaluates how planning approaches based on public interest and spatial integrity were gradually eroded through market-oriented legislation, exceptional planning powers, and rent-driven interventions. First, it examines the 1978 Can Plan, which proposed a comprehensive planning framework aimed at protecting Antalya’s natural, cultural, coastal, and agricultural assets. It then analyzes how legislative changes-including the Tourism Incentive Law No. 2634 (1982), successive zoning amnesties, and Development Law No. 3194 (1985)-legalized unplanned construction, increased building densities, allocated coastal land to private investment, and converted agricultural land to residential use. The research employs a qualitative historical case-study design based on planning documents, legal and administrative records, municipal decisions, official statistics, and aerial survey photographs obtained from the General Command of Mapping (GCM). The findings indicate that Antalya’s post-1980 spatial development was shaped by cumulative plan amendments, exceptional authorities, density increases, and legalization mechanisms that prioritized exchange value over use value. These interventions contributed to the commodification of public and coastal assets, intensified socio-spatial inequalities, and weakened comprehensive planning control. The Antalya case demonstrates how planning in Türkiye has increasingly been integrated into capital accumulation processes and highlights the need to re-establish a planning approach grounded in public interest, social equality, ethical responsibility, and environmental sustainability.

🔖

Cite This Article

Certel, Y. B., Çetin, S. (2026). Spatial Reproduction under Neoliberal Restructuring: Antalya’s Urbanization Experience after 1980. Journal of Mehmet Akif Ersoy University Economics and Administrative Sciences Faculty, Volume: 13 Issue: 2. https://ajindex.com/articles/1642013

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (82)

  1. Alpan, A. (2016). 1980 sonrası ulusal turizm politikalarının Antalya Kaleiçi’nin turizm odaklı dönüşümü üzerindeki etkisi. In A. Uğurlar, D. Erol, E. V. Öcalır Akünal, F. Erdoğanaras, K. C. Çamur, L. Alkan, N. Görer Tamer, S. B. Yenigül, Ü. D. Yüksel, & Z. Özdemir (Eds.), 80 sonrası mekân ve planlama (pp. 401–410). Gazi Üniversitesi Mimarlık Fakültesi, Şehir ve Bölge Planlama Bölümü.
  2. Altınok, E. (2012). Kentsel mekânın yeniden organizasyonunun ekonomi politiği ve mülkiyete müdahale: 2000 sonrası dönemde İstanbul TOKİ örneği [Unpublished doctoral dissertation]. Yıldız Technical University.
  3. Anonymous. (2006). Çevre düzeni planına doğru. Antalya: TMMOB Chamber of Architects, Antalya Branch.
  4. Aslan, N., & Koc-San, D. (2020). Spatiotemporal land use change analysis and future urban growth simulation using remote sensing: A case study of Antalya. The International Archives of the Photogrammetry, Remote Sensing and Spatial Information Sciences, XLIII-B3-2020, 657–662. https://doi.org/10.5194/isprs-archives- XLIII-B3-2020-657-2020
  5. Atkinson, R., & Bridge, G. (Eds.). (2005). Gentrification in a global context: The new urban colonialism. Routledge.
  6. Aydın, M. O. (1995). Antalya kıyı yerleşmeleri: Planlama, yapılanma, kullanma ve sorunları. Mimarlar Odası Antalya Şubesi.
  7. Aydın, M. O. (2010). Korykos’tan büyükşehir Antalya’ya: Balıkçı köyünden metropoliten kente belgeleriyle planlama ve kentleşme süreci. Mimarlar Odası Antalya Şubesi.
  8. Bal, E. (2011). Türkiye’de 2000 sonrası neoliberal politikalar çerçevesinde imar mevzuatındaki değişimler ve yeni kentleşme pratikleri: İstanbul örneği [Unpublished doctoral dissertation]. Dokuz Eylül University.
  9. Bölükbaş Dayı, E. (2019). The formation of a modern city: Antalya, 1920s–1980s [Doctoral dissertation, Middle East Technical University]. https://open.metu.edu.tr/handle/11511/45436
  10. Boratav, K. (2016). Türkiye iktisat tarihi 1908-2015. İmge Kitabevi.
  11. Bulubay, C. (2021). İmar Barışının kentsel korumaya yönelik olumsuz etkilerinin İstanbul Tarihî Yarımada perspektifinden incelenmesi. Planlama, 31(3), 480–499. https://doi.org/10.14744/planlama.2021.16023
  12. Can Planning Office. (1978). Antalya 1/5000 ölçekli nazım imar planı: Plan raporu [Antalya 1/5000-scale master development plan: Plan report]. Antalya Municipality, Planning Bureau.
  13. Can Planning Office. (1992). Antalya nazım imar planı revizyonu açıklama raporu. Antalya Municipality.
  14. Can, İ., & Çiçek, C. (2012). Gecekondulaşma, kentsel dönüşüm ve TOKİ konutlarının ticarileşmesi: Kars örneği. Kafkas Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2(9), 37–61.
  15. Castells, M. (1997). The power of identity (Vol. 2). Blackwell.
  16. Dampo Planning Company. (2002). Antalya büyükşehir ve yakın çevresi nazım plan araştırma raporu. Antalya Metropolitan Municipality.
  17. Dardot, P., & Laval, C. (2012). Dünyanın yeni aklı: Neoliberal toplum üzerine deneme (I. Ergüden, Trans.). İstanbul Bilgi University Publications.
  18. Duyguluer, F. (2012). Turkish spatial planning practice in the neoliberal era: Over-fragmentation [Master’s thesis, Middle East Technical University]. https://open.metu.edu.tr/handle/11511/22212
  19. Ekinci, O. (1998). Kaçak yapılaşma ve arazi spekülasyonu. In Y. Sey (Ed.), 75 yılda değişen kent ve mimarlık (pp. 191–198). Tarih Vakfı Yayınları.
  20. Eradam, Y. (2003). Kült kentler, ikonları ve bodyguardları. In S. Öngider (Ed.), İki şehrin hikâyesi: Ankara–İstanbul çatışması (pp. 123–170). Aykırı Yayınları.
  21. Eraydın, A. (2013). Değişen neoliberalizm ve kentsel alana yansımaları: Seçenekleri ve sonrasını düşünmek. In KBAM 4. Kentsel ve Bölgesel Araştırmalar Sempozyumu: Neoliberalizm sonrası mekânsal müdahale biçimleri ve yansımaları (pp. 1–8). TÜBİTAK Yayınları.
  22. Ersoy, M. (2001). Kentsel gelişmenin yönetimi. In R. Keleş (Ed.), Kentleşme politikası (pp. 123–150). İmge Kitabevi.
  23. Esengil, Z. (2016). Antalya’da 1980 sonrası yaşanan dönüşümün kıyıdaki izdüşümleri. Tasarım + Kuram, (22), 80–98. https://doi.org/10.23835/tasarimkuram.553528
  24. General Command of Mapping. (1953, 1957, 1963, 1968, 1975, 1980, 1992, 2007, 2009, 2012, 2018). Aerial reconnaissance photographs [Archival aerial photographs]. General Command of Mapping (GCM) Archive.
  25. Google. (n.d.). Google Earth. [Computer software] Retrieved October 4, 2025, from https://earth.google.com/web/
  26. Güçlü, S. (2002). Kentlileşme ve göç sürecinde Antalya’da kent kültürü ve kentlilik bilinci. Kültür Bakanlığı Yayınları.
  27. Güzey, Ö. (2012). Türkiye’de kentsel dönüşüm uygulamaları: Neo-liberal kent politikaları, yeni kentsel aktörler ve gecekondu alanları. İDEALKENT, 3(7), 64–83.
  28. Harvey, D. (1982). The limits to capital. Basil Blackwell.
  29. Harvey, D. (1985). The urbanization of capital: Studies in the history and theory of capitalist urbanization. Johns Hopkins University Press.
  30. Harvey, D. (1990). The condition of postmodernity: An enquiry into the origins of cultural change. Blackwell.
  31. Harvey, D. (2001). Spaces of capital: Towards a critical geography. Routledge.
  32. Harvey, D. (2003). The new imperialism. Oxford University Press.
  33. Kaplan, K., & Timor, A. N. (2018). Turizm gelişme modellemeleri açısından Antalya şehri. Türk Coğrafya Dergisi, 71, 53-61. https://doi.org/10.17211/tcd.417921
  34. Kayasü, S., & Yaşar, S. S. (2003). Kentsel dönüşüm üzerine bir değerlendirme: Kavramlar, gözlemler. In P. P. Özden (Ed.), Kentsel dönüşüm sempozyumu: Bildiriler (pp. 20–28). YTÜ Basım-Yayın Merkezi.
  35. Keleş, R. (2012). Kentleşme politikası (10th ed.). İmge Kitabevi.
  36. Kongar, E. (2006). 21. yüzyılda Türkiye (37th ed.). Remzi Kitabevi.
  37. Lefebvre, H. (1991). The production of space (D. Nicholson-Smith, Trans.). Blackwell. (Original work published 1974).
  38. Lefebvre, H. (1996). Writings on cities (E. Kofman & E. Lebas, Eds. & Trans.). Blackwell.
  39. Lovering, J., & Türkmen, H. (2011). Bulldozer neoliberalism in Istanbul: The state-led construction of property markets and the displacement of the urban poor. International Planning Studies, 16(1), 73-96. https://doi.org/10.1080/13563475.2011.552474
  40. Manavoğlu, E. (2009a). Antalya kentinin geçmişten günümüze mekânsal gelişimi ve planlama çalışmalarının değerlendirilmesi. Planlama, 2, 19-30.
  41. Manavoğlu, E. (2009b). Şehir Plancıları Odası Antalya Şubesi ve Antalya’nın planlama ve gelişme sorunları üzerine: Şehir plancısı Orhan Ermergen ile söyleşi. Planlama, 2009(2), 6-16.
  42. Marcuse, P. (2009). From critical urban theory to the right to the city. City, 13(2-3), 185-197. https://doi.org/10.1080/13604810902982177
  43. Marcuse, P., & van Kempen, R. (Eds.). (2000). Globalizing cities: A new spatial order? Blackwell.
  44. Muratpaşa Municipal Council. (2018, September 7). Demircikara Mahallesi 479 ada 15 parsele ilişkin 1/1000 ölçekli uygulama imar planı revizyonu (Karar No. 370). https://www.antalya.bel.tr/Content/UserFiles/Files/meclis_toplantilar/2018/EKIM/20181008_86.pdf
  45. Özer, M. N. (2009). Antalya kıyı alanlarının değişimi üzerine saptamalar. Planlama, (46), 51-66.
  46. Özözen Kahraman, S. (2008). Göç, gecekondulaşma ve entegrasyon: Antalya örneği. In TÜCAUM V. Ulusal Coğrafya Sempozyumu bildiriler kitabı (pp. 167–176). Ankara University, Türkiye Coğrafyası Araştırma ve Uygulama Merkezi.
  47. Penpecioğlu, M. (2011). Görünür fanteziler: Büyüklük kimde kalsın? Birikim, 270, 62–73.
  48. Purcell, M. (2002). Excavating Lefebvre: The right to the city and its urban politics of the inhabitant. GeoJournal, 58(2–3), 99–108.
  49. Roberts, P. (2000). The evolution, definition and purpose of urban regeneration. In P. Roberts & H. Sykes (Eds.), Urban regeneration: A handbook (pp. 9–36). SAGE Publications.
  50. Rodrik, D. (1990). Premature liberalization, incomplete stabilization: The Özal decade in Turkey (Working Paper No. 3300). National Bureau of Economic Research. https://doi.org/10.3386/w3300
  51. Schmid, C. (2008). Henri Lefebvre’s theory of the production of space. In K. Goonewardena, S. Kipfer, R. Milgrom, & C. Schmid (Eds.), Space, difference, everyday life: Reading Henri Lefebvre (pp. 27–45). Routledge.
  52. Şengül, T. (2001). Kentsel çelişki ve siyaset: Kapitalist kentleşme süreçleri üzerine yazılar. İmge Kitabevi.
  53. Smith, N. (1979). Toward a theory of gentrification: A back to the city movement by capital, not people. Journal of the American Planning Association, 45(4), 538-548.
  54. Smith, N. (1996). The new urban frontier: Gentrification and the revanchist city. Routledge.
  55. Tallon, A. R. (2010). İngiltere’de kentsel rönesans: Kentlerdeki yansımaları ve eleştirel değerlendirmeler. In D. Özdemir (Ed.), Kentsel dönüşümde politika, mevzuat, uygulama: Avrupa deneyimi, İstanbul uygulamaları (pp. 79–97). Nobel Yayıncılık.
  56. Tekeli, İ. (1994). Türkiye’de Cumhuriyet döneminde kentsel gelişme ve kent planlaması. T.C. Başbakanlık Toplu Konut İdaresi.
  57. Tekeli, İ. (2011). Türkiye’de kentleşme yazıları. Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
  58. Tekeli, İ. (2013). Türkiye’de demokrasi krizi ve neoliberalizm. In KBAM 4. Kentsel ve Bölgesel Araştırmalar Ağı Sempozyumu: Neoliberalizm sonrası mekânsal müdahale biçimleri ve yansımaları (pp. 9–21). TÜBİTAK Yayınları.
  59. The Official Gazette. (1982, March 16). Turizmi Teşvik Kanunu (Kanun No. 2634). The Official Gazette No: 17635. https://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/17635.pdf
  60. The Official Gazette. (1983, March 21). İmar ve Gecekondu Mevzuatına Aykırı Olarak Yapılan Yapılara Uygulanacak İşlemler ve 6785 Sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun (Kanun No. 2805). The Official Gazette No: 17994. https://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/17994.pdf
  61. The Official Gazette. (1984a, July 9). Büyük Şehir Belediyelerinin Yönetimi Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun (Kanun No. 3030). The Official Gazette No: 18453. https://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/18453.pdf
  62. The Official Gazette. (1984b, March 8). İmar ve Gecekondu Mevzuatına Aykırı Yapılara Uygulanacak Bazı İşlemler ve 6785 Sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun (Kanun No. 2981). The Official Gazette No: 18335. https://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/18335.pdf
  63. The Official Gazette. (1985, May 9). İmar Kanunu (Kanun No. 3194). The Official Gazette No: 18749. https://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/18749.pdf
  64. The Official Gazette. (1986, June 7). 24.2.1984 Tarih ve 2981 Sayılı Kanunun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi ve Bu Kanuna Bazı Maddeler Eklenmesi Hakkında Kanun (Kanun No. 3290). The Official Gazette No: 19130. https://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/19130.pdf
  65. The Official Gazette. (1987, May 26). 22.5.1986 Tarih ve 3290 Sayılı Kanun ile Değişik 24.2.1984 Tarih ve 2981 Sayılı Kanunun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun (Kanun No. 3366). The Official Gazette No: 19471. https://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/19471.pdf
  66. The Official Gazette. (1988, March 11). 775 Sayılı Gecekondu Kanununun Bazı Hükümlerinin Değiştirilmesi Hakkında 3.5.1985 Tarih ve 247 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin İki Maddesinde Değişiklik Yapılmasına Dair 16.8.1985 Tarih ve 250 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun (Kanun No. 3414). The Official Gazette No: 19752. https://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/19752.pdf
  67. The Official Gazette. (2004, September 6). Antalya Kemerağzı-Kundu Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi Hakkında Karar (Karar Sayısı: 2004/7789). The Official Gazette No: 25575. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2004/09/20040906.pdf
  68. The Official Gazette. (2012, May 31). Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun (Kanun No. 6306). The Official Gazette No: 28309. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2012/05/20120531.pdf
  69. The Official Gazette. (2014, June 14). Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği. The Official Gazette No: 29030. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2014/06/20140614.pdf
  70. The Official Gazette. (2017, July 3). Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği. The Official Gazette No: 30113. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2017/07/20170703.pdf
  71. TMMOB Chamber of City Planners, Antalya Branch. (2016). Plan kararları değerlendirme raporu: Bölgede yoğunluk artışı üzerine teknik değerlendirme [Technical report].
  72. Tunçer, M., & Ercoşkun, Ö. Y. (2007). Kentsel rant baskısıyla şekillenen Antalya için ekolojik planlama. In Ekolojik mimarlık ve planlama ulusal sempozyumu bildiriler kitabı (pp. 102–109). TMMOB Mimarlar Odası Antalya Şubesi.
  73. Turkish Statistical Institute. (1981). 1980 nüfus sayımı sonuçları [1980 population census results].
  74. Turkish Statistical Institute. (2025). Census results and statistical data, 1927–2024 [Data set]. https://www.tuik.gov.tr
  75. UTTA Planning, Project Design and Consulting Company. (1995). Antalya anakenti yapısal planı raporu (1/25.000) [Structural plan report]. Antalya Metropolitan Municipality.
  76. Vuruşkan, A., & Ortaçeşme, V. (2009). Antalya kentindeki doğal sit alanlarına ilişkin sorunların irdelenmesi. Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 22(2), 185-194.
  77. Yeldan, E. (2001). Küreselleşme sürecinde Türkiye ekonomisi: Bölüşüm, birikim ve büyüme. İletişim Yayınları.
  78. Yenice, M. S. (2014). Türkiye’nin kentsel dönüşüm deneyiminin tarihsel analizi. BAÜ Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 16(1), 76-88.
  79. Yıldırım, E., & Banoğlu, G. (2022). Kıyı peyzajları için tipolojik bir yaklaşım: Antalya Lara, falez ve Konyaaltı kıyı peyzajlarının analizi. Journal of Architectural Sciences and Applications, 7(2), 813–830. https://doi.org/10.30785/mbud.1121796
  80. Yılmaz, O. (2023). Politika uygulama aracı olarak Türkiye imar affı düzenlemelerinin gelişimi. Türkiye Arazi Yönetimi Dergisi, 5(2), 100–122. https://doi.org/10.51765/tayod.1323553
  81. Yörük, Z. (2012, January 15). İzmir gözaltında: İzmir Büyükşehir Belediyesi, ister siyaset ister neoliberal politikalar gereği deyin, ciddi baskı altında. Radikal2. http://www.radikal.com.tr/radikal2/izmir_gozaltinda-1075797
  82. Zorlu, F., & Söğüt, İ. (2019). Türkiye’de 1980 sonrası dönemde kentsel planlama pratiğinin dönüşümü: Adana örneği. İDEALKENT, 10(28), 1158–1183. https://doi.org/10.31198/idealkent.648288