Journals / Tıp Fakültesi Klinikleri Dergisi / 2026 / Cilt: 9 Sayı: 2

100 Years of Medicine from a Century-Old Physician’s Observations: Medical Education History Portrait Biographical Research

Asırlık bir Hekimin Gözlemlerinden Tıbbın 100 Yılı: Tıp Eğitim Tarihi Portre Biyografi Araştırması

Rasim Levent Kılıçaslan(Sağlık Bakanlığı Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ankara Dışkapı Eğitim ve Araştırma Hastanesi)0000-0002-3482-584X
Ebru Yücel(Sağlık Bakanlığı Polatlı Duatepe Devlet Hastanesi)0009-0002-8467-5162
Yaşar Doruk Kiliçaslan(TOBB EKONOMİ VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ, TIP FAKÜLTESİ)0009-0003-3797-5725
Pages
67–73
Publication Date
2026-07-18
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Akata performed a revolutionary abdominal aortic aneurysm surgery by using a synthetic vascular graft within the context of the "Theory of Factors" as his competence and courage within "Individual’s Role in history" and the circumstances also permitted him to act.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Introduction: Researching the observations of Osman Akata, a century old physician who witnessed the medical developments and contributed to advancements of the last 100 years was aimed.
📊
Key Findings & Data:Material and methods: Akata, a retired chairman of Ankara University Medical Faculty General Surgery Clinics was selected as the subject, an “interview” was conducted at the end of 2019, and a "Medical Education History Portrait Biographical Research" was carried out by evaluating the relevant literature sources using "text analysis methodology".
💡
Conclusion & Impact:Akata performed a revolutionary abdominal aortic aneurysm surgery by using a synthetic vascular graft within the context of the "Theory of Factors" as his competence and courage within "Individual’s Role in history" and the circumstances also permitted him to act.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:2019 Verileri
⚙️Variables:Tıp Eğitimi · Üniversite Reformu · Cerrahi

Abstract

Introduction: Researching the observations of Osman Akata, a century old physician who witnessed the medical developments and contributed to advancements of the last 100 years was aimed. Material and methods: Akata, a retired chairman of Ankara University Medical Faculty General Surgery Clinics was selected as the subject, an “interview” was conducted at the end of 2019, and a "Medical Education History Portrait Biographical Research" was carried out by evaluating the relevant literature sources using "text analysis methodology". Results: Akata, a century old physician, was educated by scientists who came to Turkey with the 1933 University Reform, witnessed and contributed to the Republican Era’s medical education advancements. Akata, performed a revolutionary abdominal aortic aneurysm surgery by synthetic vascular graft in accordance with the “Individual’s Role in History". His competence, courage and also circumstances enabled him within the "Theory of Factors". He has witnessed new medical faculties’ establishments, branching off surgery medical education, operational technological developments, and surgical practices advancements throughout his century old life . Conclusion: "Individual’s Role in History" is an analysis of events and individual’s contributions in the "Methodology of History". Phlekhanov in “Individual’s Role in History" book defined it as: “if events are inevitable, a person will either helps or halts their progress by his actions”. Akata performed a revolutionary abdominal aortic aneurysm surgery by using a synthetic vascular graft within the context of the "Theory of Factors" as his competence and courage within "Individual’s Role in history" and the circumstances also permitted him to act.

Özet

Amaç: Cumhuriyetle yaşıt bir hekim olarak son yüzyılın tıbbi gelişmelerine yakından tanıklık edip katkı veren Prof.Dr.Osman Akata’nın tıbbın ve tıp eğitiminin son 100 yılına ilişin gözlemlerinin araştırılmasıdır. Gereç ve yöntem: Ankara Tıp Fakültesi Genel Cerrahi emekli Anabilim Dalı Başkanı Akata araştırma konusu olarak seçilmiş 2019 yılı sonunda bir “görüşme” gerçekleştirilmiş ve konuyla ilişkin kaynakların “metin analiz yönetimi” ile değerlendirilmesiyle “Tıp Eğitim Tarihi Portre Biyografik Araştırması” gerçekleştirilmiştir. Bulgular: Akata 100 yaşında bir hekim olarak Cumhuriyet Dönemi tıp eğitiminin gelişmelerine tanıklık edip katkıda bulunmuştur. 1933 Üniversite Reformuyla ülkemize gelen bilim insanlarının eğittiği Akata; gerçekleştirdiği ülkemiz cerrahisinde bir devrim olan abdominal aorta anevrizması ameliyatıyla sentetik damar yaması graft uygulamasını “Tarihte Bireyin Rolü” ilkesi doğrultusunda bu ameliyat için tıbbi yetkinliği ile uygulayabilecek cesareti olduğu ve ameliyatı gerektiren koşullar da işlemi yapmasına imkan verdiğinden “Etkenler Kuramı” bağlamında gerçekleştirebilmiştir. Akata; 100 yıllık yaşamında ülkemizde yeni tıp fakültelerinin kuruluşuna, tıp eğitiminde genel cerrahiden diğer cerrahi dallarının ayrılmasına, ameliyahane hizmetleriyle teknolojisinin gelişmesine ve cerrahi uygulamaların ilerlemesine de tanıklık etmiştir. Sonuç:“Tarih Yöntem Bilgisi”; olayların analizinde “Tarihte Bireyin Rolü” ilkesiyle kişilerin katkılarının tanımlanmasıdır. “Tarihte Bireyin Rolü” kitabında “Etkenler Kuramı”nda Phlehanov:“olayların gelişimi kaçınılmazsa kişi olayların ilerlemesine yardımcı olan veya olayın gelişimine karşı bir eylem gerçekleştirir” görüşünü savunmaktadır. Osman Akata gerçekleştirdiği ülkemiz cerrahisinde bir devrim niteliğindeki abdominal aorta anevrizması ameliyatında sentetik damar yaması uygulamasını “Tarihte Bireyin Rolü” doğrultusunda bu ameliyat uygulayabilecek cerrahi yetkinliği ile işlemi uygulayabilecek cesareti olduğu ve ameliyatı gerektiren tarihsel koşullar da bu cerrahi işlemi yapmasına imkan verdiği için “Etkenler Kuramı” bağlamında gerçekleştirebilmiştir.

🔖

Cite This Article

Kılıçaslan, R. L., Yücel, E., Kiliçaslan, Y. D. (2026). 100 Years of Medicine from a Century-Old Physician’s Observations: Medical Education History Portrait Biographical Research. Tıp Fakültesi Klinikleri Dergisi, Cilt: 9 Sayı: 2, 67–73. https://ajindex.com/articles/1602055

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (16)

  1. Hacaloğlu H. Alman Hocaların Türkiye Macerası, Popüler Tarih Dergisi; 2001;8(1):76-79.
  2. Akar N. Anadolu’da bir çocuk doktoru Ord.Prof.Albert Eckstein. Ankara: Çocuk Hastalıklarını Araştırma Vakfı; 1999.
  3. Akar N. Anadolu’da bir hekim Albert Eckstein. Ankara: Ankara Üniversitesi Basımevi; 2017.
  4. Arda B. Atatürk Türkiyesi’nde İlk Tıp Fakültesi’nin Kuruluşu, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Mecmuası; 1996; 49(1):1-6.
  5. Günay D. 1933 yılından günümüze Türk Yüksek Öğretiminde Niceliksel Gelişmeler, Yüksek Öğretim ve Bilim Dergisi; 2011; 1(1):1-3.
  6. Çandarcı M. Ankara Üniversitesi’nin Gelişim Tarihi. Ankara: Ankara Üniversitesi Rektörlüğü Yayınları; 1982.
  7. Ege R. Cumhuriyetin 50.yılında Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesinin Gelişimi. Ankara: Ankara Tıp Fakültesi Yayınları; 1974.
  8. Kılıçaslan RL. Osman Akata görüşmesi. Ankara: Basılmamış eser; 2020.
  9. Sayek İ. XXI.yüzyılda Genel Cerrahi, Genel cerrahi uzmanlık eğitimi ve yandalları. Ankara: Türk Cerrahi Derneği Yayınları; 2009.
  10. Başer A. Atatürk’ten günümüze tıp eğitimi, Tıp Eğitimi Dünyası Dergisi; 2017;16(48): 70-83.
  11. Phlehanov GV. Tarihte Bireyin Rolü. İstanbul: Kaynak Yayınları; 1994.
  12. Arda B. Tarihte Nedensellik ve Tıp Tarihi, Yeni Tıp Tarihi Araştırmaları Dergisi; 1997; 2(3): 268-271.
  13. Ceylan İ. Türkler’de Cerrahi’nin Gelişimi. Ankara: Türk Cerrahi Derneği Yayınları; 2012.
  14. Özberk F. Zamanın ötesinde bir aydın Yaman Örs. İstanbul: Kaynak Yayınları; 2018.
  15. Arda B. Hocam Fuat Aziz Göksel, Tıp Etiği- Tıp Hukuku-Tıp Tarihi Dergisi; 2003; 11(1):1-3.
  16. Büyükaşık S, Altundal YE, Kankaya B ve ark. Mide Kanseri Cerrahisinde Laparaskopik Yaklaşımın Değerlendirilmesi: Tek Merkezli Gözlemsel Çalışma. İstanbul Aydın Üniversitesi Tıp Fakültesi Klinikleri Dergisi (TFK) 2025; 8(3):145-156.