SavedAdd your journal

Journals / Türk Odyoloji ve İşitme Araştırmaları Dergisi / 2026 / Cilt: 5 Sayı: 1

İşitme Kayıplı Çocuklarda Erken Okuryazarlık Becerileri

Destina Sezgin Küçük(İkem Işık Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezi)0000-0002-1684-6700
Pelin Piştav Akmeşe(EGE ÜNİVERSİTESİ, SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ, ODYOLOJİ BÖLÜMÜ, ODYOLOJİ ANABİLİM DALI)0000-0001-8269-3899
Pages
18–23
Publication Date
2022-05-24
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Bu derlemede, işitme kayıplı çocukların erken okuryazarlık becerileri ile ilgili yapılmış olan araştırmaların özetleri literatür araştırmasıyla bir araya getirilmiştir.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Okuma ve yazma becerisi okul hayatı ve toplumsal yaşam için lazım olan temel beceriler içinde yer almaktadır.
📊
Key Findings & Data:Çocukların doğdukları andan, okula başlama sürecine kadar olan zamanda edinilmesi beklenen okuma yazmaya ait ön şart beceriler, erken okur-yazarlık olarak tanımlanmaktadır.
💡
Conclusion & Impact:Bu derlemede, işitme kayıplı çocukların erken okuryazarlık becerileri ile ilgili yapılmış olan araştırmaların özetleri literatür araştırmasıyla bir araya getirilmiştir.
🔬Design:Review & Systematic Survey
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:İşitme kaybı · erken tanı · erken okuryazarlık

Özet

Okuma ve yazma becerisi okul hayatı ve toplumsal yaşam için lazım olan temel beceriler içinde yer almaktadır. Çocukların doğdukları andan, okula başlama sürecine kadar olan zamanda edinilmesi beklenen okuma yazmaya ait ön şart beceriler, erken okur-yazarlık olarak tanımlanmaktadır. İşitme kayıplı çocukların eğitiminde de temel hedef, kronolojik yaşına uygun dil becerileri ve sözel iletişim becerilerinin geliştirilmesi ve yaşıtlarını yakalayabilen bir akademik süreci izlemeleri ve işiten akranlarına benzer eğitim imkanlarına sahip olmalarıdır. Bu derlemede, işitme kayıplı çocukların erken okuryazarlık becerileri ile ilgili yapılmış olan araştırmaların özetleri literatür araştırmasıyla bir araya getirilmiştir.

🔖

Cite This Article

Küçük, D. S., Akmeşe, P. P. (2022). İşitme Kayıplı Çocuklarda Erken Okuryazarlık Becerileri. Türk Odyoloji ve İşitme Araştırmaları Dergisi, Cilt: 5 Sayı: 1, 18–23. https://ajindex.com/articles/1560837

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (41)

  1. Alduhaim, A., Purcell, A., Cumming, S., & Doble, M. (2020). Parents’ views about factors facilitating their involvement in the oral early intervention services provided for their children with hearing loss in Kuwait. International journal of pediatric otorhinolaryngology, 128, 109717.
  2. Atlar, H. & Uzuner, Y. (2018). Okul öncesi dönemdeki işitme kayıplı bir çocuğun gelişen okuryazarlık yaşantılarının incelenmesi. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi, 6(1), 54-89. DOI: 10.14689/issn.2148-2624.1.6c1s3m
  3. Bergeron, F., Berland, A., Demers, D. & Gobeil, S. (2020). Contemporary speech and oral language care for deaf and hard-of-hearing children using hearing devices. Journal of Clinical Medicine, 9(2), 378. https://doi.org/10.3390/jcm9020378
  4. Cankuvvet Aykut, N. & Çinar, M. (2018). Erken çocuklukta işitme cihazı uygulamaları ve ebeveynler. Erken Çocukluk Çalışmaları Dergisi, 2(2), 414-427. https://doi.org/10.24130/eccd-jecs.196720182256
  5. Costa, H. C., Perdry, H., Soria, C., Pulgar, S., Cusin, F. & Dellatolas, G. (2013). Emergent literacy skills, behavior problems and familial antecedents of reading difficulties: A follow-up study of reading achievement from kindergarten to fifth grade. Research in Developmental Disabilities, 34(3), 1018-1035. https://doi.org/10.1016/j.ridd.2012.11.029
  6. Dirks, E. & Wauters, L. (2018). ıt takes two to read: Interactive reading with young deaf and hard-of-hearing children. Journal of Deaf Studies and Deaf Education, 1–10. https://doi.org/10.1093/deafed/eny005
  7. Doğan, M., Tüfekçioğlu, A. Ü., & Nurhan, E. R. (2013). Normal gelişim gösteren ve işitme kayıplı çocuklarda erken müdahalenin bilişsel performanstaki rolü: Çalışma belleği ve kısa süreli bellek. International Journal of Early Childhood Special Education, 5(2), 70-97.
  8. Easterbrooks, S. R., Lederberg, A. R., Miller, E. M., Bergeron, J. P. & Connor, C. M. (2008). Emergent literacy skills during early childhood in children with hearing loss: strengths and weaknesses. Volta Review, 108(2), 91–114.
  9. Geers, A. E. (2003). Predictors of reading skill development in children with early cochlear ımplantation. Ear and Hearing, 24(1Suppl, 59-68. https://doi.org/10.1097/01.AUD.0000051690.43989.5D
  10. Girgin, Ü. (2006). Evaluation of turkish hearing impaired students’ reading comprehension with the miscue analysis inventory. International Journal of Special Education, 21 (3), 68-84.
  11. Gündüz, M. & Karabulut, H. (Eds.). (2015). Odyolojide Temel Kavramlar. Nobel Tıp Kitapevleri.
  12. Güven, S., & Topbaş, S. (2013). Türkçe Erken Dil Gelişim Testi (TEDİL) Kitapçığı. Detay Yayıncılık.
  13. Justice, L. M. & Vukelich, C. (Eds.) (2007). Achieving Excellence in Preschool Literacy Instruction (Solving Problems in the Teaching of Literacy).New York: Guilford Press.
  14. Karasu, G., Uzuner, Y. & Beral, A. (2018). İşitme engelli üniversite öğrencilerinin yazma sürecinde uygulanan etkinlik ve stratejilerin incelenmesi. Ege Eğitim Dergisi, 19, 262–283. https://doi.org/10.12984/egeefd.343127
  15. Kargın, T, Ergül, C. & Güldenoğlu, İ. (2018). Erken Okur Yazarlık El Kitapçığı. Eğiten Kitap.
  16. Kargın, T., Altun, D. & Güldenoğlu, İ. B. (Eds.). (2021). Değerlendirmeden Uygulamaya Erken Okuryazarlık. Pegem Akademi.
  17. Kargın, T., Ergül, C., Büyüköztürk, Ş. & Güldenoğlu, B. (2015). Anasınıfı çocuklarına yönelik erken okuryazarlık testi (EROT). Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 3(16), 237–268. https://doi.org/10.1501/Ozlegt
  18. Kyle, F. E. & Harris, M. (2006). Concurrent correlates and predictors of reading and spelling achievement in deaf and hearing school children. Journal of Deaf Studies and Deaf Education, 11(3), 273–288. https://doi.org/10.1093/deafed/enj037
  19. Kyle, F. E. & Harris, M. (2010). Predictors of reading development in deaf children: A 3-year longitudinal study. Journal of Experimental Child Psychology, 107(3), 229–243. https://doi.org/10.1016/j.jecp.2010.04.011
  20. Lonigan, C. J., Allan, N. P. & Lerner, M. D. (2011). Assessment of preschool early literacy skills: Linking children’s educational needs with empirically supported instructional activities. Psychology in the Schools, 48(5), 488–501. https://doi.org/10.1002/pits.20569
  21. Lonigan, C. J., Burgess, S. R. & Anthony, J. L. (2000). Development of emergent literacy and early reading skills in preschool children: Evidence rrom a latent-variable longitudinal study. Developmental Psychology, 36(5), 596–613. https://doi.org/10.1037//OOI2-1649.36.5.596
  22. Luckner, J. L. & McNeill, J. H. (1994). Performance of a group of deaf and hard-of-hearing students and a comparison group of hearing students on a series of problem-solving tasks. American Annals of the Deaf, 139(3), 371–377. https://www.jstor.org/stable/44391973
  23. Mayer, C. (2007). What really matters in the early literacy development of deaf children. Journal of Deaf Studies and Deaf Education, 12(4), 411–431. https://doi.org/10.1093/deafed/enm020
  24. Marschark, M., Rhoten, C. & Fabich, M. (2007). Effects of cochlear implants on children’s reading and academic achievement. Journal of Deaf Studies and Deaf Education, 12(3), 269-282.
  25. Most, T., Aram, D. & Andorn, T. (2006). Early literacy in children with hearing loss: a comparison between two educational systems. Volta Review, 106(1), 5–28.
  26. Nelson, J. M. (2005). Balanced, strategic reading ınstruction for upper-elementary and middle school students with reading disabilities: a comparative study of two approaches. Learning Disability Quarterly, 28(1). https://doi.org/10.2307/4126973
  27. Nicholas, J. G. & Geers, A. E. (2007). Will they catch up? The role of age at cochlear ımplantation in the spoken language development of children with severe to profound hearing loss. Journal of Speech Language and Hearing Research, 50(4), 1048. https://doi.org/10.1044/1092-4388(2007/073)
  28. Özkan, H. B. & Yücel, E. (2021). İşitme yetersizliği olan çocuklarda dil ve okuduğunu anlama becerileri arasındaki ilişki. Türk Odyoloji ve İşitme Araştırmaları Dergisi, 25–30.
  29. Pendergast, M., Bingham, G. & Patton-Terry, N. (2015). Examining the relationship between emergent literacy skills and ınvented spelling in prekindergarten spanish-speaking dual language learners. Early Education and Development, 26(2), 264–285. https://doi.org/10.1080/10409289.2015.991083
  30. Piasta, S. B. & Wagner, R. K. (2010). Developing early literacy skills: A meta-analysis of alphabet learning and ınstruction. Reading Research Quarterly, 45(1), 8–38. https://doi.org/10.1598/rrq.45.1.2
  31. Piştav Akmeşe, P. P. (2015). Doğuştan ileri/çok ileri derecede işitme kayıplı çocukların dil becerilerine ilişkin araştırmaların incelenmesi. Ege Eğitim Dergisi, 16(2), 392-407.
  32. Pistav Akmese, P. & Acarlar, F.(2016). Using narrative to investigate language skills of children who are deaf and with hard of hearing. Educational Research and Reviews, 11(15), 1367–1381. https://doi.org/10.5897/err2016.2865
  33. Piştav Akmeşe, P., Sezgin, D. & Öğüt, F. (2019). Investigation of Early Literacy Skills in Preschool Children With Deaf and Hard Of Hearing. 12(2), 137–143. https://doi.org/ 10.26822/iejee.2019257659.
  34. Snow, C. E. (2008). What counts as literacy in early childhood? Blackwell Handbook of Early Childhood Development, 274–294. https://doi.org/10.1002/9780470757703.ch14
  35. Spira, E.G., Bracken, S. S. & Fischel, J. E. (2005). Predicting improvement after first-grade reading difficulties: the effects of oral language, emergent literacy, and behavior skills. Developmental Psychology, 41(1), 225-34. doi: 10.1037/0012-1649.41.1.225.
  36. Stout, P. R., Ropero-Miller, J. D., Baylor, M. R. & Mitchell, J. M. (2006). External contamination of hair with cocaine: evaluation of external cocaine contamination and development of performance-testing materials. Journal of Analytical Toxicology, 30(8), 490–500.
  37. Truax, R. R., Foo, S. F., & Whitesell, K. (2004). Literacy learning: Meeting the needs of children who are deaf or hard of hearing with additional special needs. The Volta Review, 104(4), 307.
  38. Uludağ, G. Durmuş, T. (Ed.). (2020). Erken Okuryazarlık Eğitimi. Nobel Akademik Yayınları
  39. Uzuner, Y., Icden, G., Girgin, U. & Kircaali-Iftar, G. (2005). An examination of impacts of text related questions on story grammar acquisition of three Turkish youths with hearing loss. International Journal of Special Education, 20(2), 111–121.
  40. Vukelich, C., Enz, B., Roskos, K. A., & Kristie, J. (2019). Helping Young Children Learn Langage and Literacy: Birth through Kindergarten. https://collected.jcu.edu/fac_bib_2019/4
  41. Werfel, K. L. (2017). Emergent literacy skills in preschool children with hearing loss who use spoken language: ınitial findings from the early language and literacy acquisition (ELLA) study. Language, Speech, and Hearing Services in Schools, 48(4), 249–259. https://doi.org/10.1044/2017_LSHSS-17-0023