AI Summary & Key Takeaways
AI InsightFindings reveal rapid growth after the 1950s, a significant expansion in the 1980s, and modernization trends post-2000.
📌 3 Key Takeaways
Abstract
This study examines the historical development of urban bus transportation in Istanbul and the quantitative and structural transformation of the IETT bus fleet between 1927 and 2024. Conducted within a qualitative research framework, the study relies on document analysis of IETT reports, Istanbul Metropolitan Municipality transportation statistics, and relevant academic literature. The fleet was analyzed in terms of quantitative change (number of vehicles) and structural transformation (vehicle type, capacity, and technology). Findings reveal rapid growth after the 1950s, a significant expansion in the 1980s, and modernization trends post-2000. A transition from imported to domestically produced vehicles, as well as from low-capacity to high-capacity and environmentally friendly buses, was observed. These developments reflect not only fleet expansion but also technological and structural evolution, driven by urban growth, rising transport demand, and sustainable mobility policies. The study highlights the need for integrated planning with rail and maritime systems and increased investment in eco-friendly and smart transport technologies.
Özet
Çalışmanın amacı, İstanbul’da kent içi otobüs taşımacılığının tarihsel gelişimini incelemek ve İETT otobüs filosunun 1927-2024 yılları arasındaki niceliksel ve yapısal dönüşümünü ortaya koymaktır. Nitel yöntem çerçevesinde yürütülen çalışmanın verileri doküman incelemesi yöntemiyle toplanmıştır. İETT faaliyet raporları, İBB ulaşım istatistikleri ve akademik çalışmalar veri kaynağı olarak kullanılmış; elde edilen veriler betimsel analiz yöntemi kullanılarak değerlendirilmiştir. Otobüs filosu, niceliksel değişim (araç sayısı) ve yapısal dönüşüm (araç türü, kapasite ve teknoloji) olmak üzere iki boyutta incelenmiştir. Elde edilen bulgular, İstanbul’da otobüs taşımacılığının özellikle 1950 sonrası dönemde hızlı büyüdüğünü, 1980’li yıllarda önemli bir sıçrama yaşadığını ve 2000 sonrası dönemde ise modernizasyon sürecinin öne çıktığını göstermektedir. Filo yapısında ithal araçlardan yerli üretime doğru bir geçiş yaşanmış; düşük kapasiteli araçlardan yüksek kapasiteli ve çevreci otobüslere yönelim gerçekleşmiştir. Bu bulgular, İstanbul’da otobüs taşımacılığının yalnızca niceliksel olarak büyümediğini aynı zamanda teknolojik ve yapısal bir dönüşüm geçirdiğini ortaya koymaktadır. Söz konusu dönüşümün, kentsel büyüme, artan ulaşım talebi ve sürdürülebilir ulaşım politikalarıyla doğrudan ilişkili olduğu anlaşılmaktadır. Bu doğrultuda, otobüs sistemlerinin, özellikle raylı sistemler ve deniz ulaşımıyla bütünleşik biçimde geliştirilmesi; çevreci ve akıllı ulaşım teknolojilerine yönelik yatırımların artırılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.