Journals / Kurdiyat / 2025 / Sayı: 12

Homeland and the “us” and “them” Dichotomy in Abdurrahim Rahmi’s Gazîya Welat

Abdurrahim Rahmi’nin Gazîya Welat Eserinde Vatan ve “Biz–Diğerleri” İkilemi

Mehmet Yonat(Mardin Artuklu Üniversitesi)0000-0001-8576-7486
Journal
Kurdiyat
Pages
47–66
Publication Date
2025-12-30
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

The findings reveal that Hekarî portrays the homeland as “a distant, beautiful land plagued by poverty and misery,” attributing these conditions to the inability of its people to distinguish between “friends” (us) and “enemies” (them).

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Abdurrahim Rahmi Hekkari (Zapsu) was one of the prominent intellectuals of the late Ottoman Empire and the early Turkish Republic.
📊
Key Findings & Data:He authored numerous literary works, among which Gazîya Welat —a poetic series composed of multiple poems— holds a significant place.
💡
Conclusion & Impact:The findings reveal that Hekarî portrays the homeland as “a distant, beautiful land plagued by poverty and misery,” attributing these conditions to the inability of its people to distinguish between “friends” (us) and “enemies” (them).
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:vatan · eleştirel söylem analizi · “biz” ve “diğerleri”

Abstract

Abdurrahim Rahmi Hekkari (Zapsu) was one of the prominent intellectuals of the late Ottoman Empire and the early Turkish Republic. He authored numerous literary works, among which Gazîya Welat —a poetic series composed of multiple poems— holds a significant place. Shaped by the historical context and his personal life trajectory, Hekarî was exposed to diverse intellectual and ideological currents. His conceptualization of “the homeland” (vatan) was likewise formed within this dynamic social and personal environment. This qualitative study aims to explore how Hekarî conceptualizes and articulates the notion of “homeland” in his Gazîya Welat series. The present study examines Hekarî’s discourse on the homeland, its problems, and proposed solutions through the lens of the “us” and the “them” dichotomy. The data were collected from the text itself and analyzed through thematic analysis. To deepen the understanding of Hekarî’s “homeland” concept, critical discourse analysis (CDA) focus on “us” and “them” categories was also applied. The analyses were interpreted in light of the socio-political realities of the period. The findings reveal that Hekarî portrays the homeland as “a distant, beautiful land plagued by poverty and misery,” attributing these conditions to the inability of its people to distinguish between “friends” (us) and “enemies” (them). This research is significant for understanding the intellectual landscape of Kurdish intellectuals in the late Ottoman and early Republican periods. Its ideas continue to resonate in contemporary socio-political debates.

Özet

Osmanlı Devleti’nin son dönemi ile Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk yıllarının önemli aydınlarından biri olan Abdurrahim Rahmi Hekkari (Zapsu), çok sayıda edebî eser kaleme almıştır. Bu eserlerden biri, farklı şiirlerden oluşan ve bir seri olarak tasarlanan “Gazîya Welat” başlıklı şiir serisidir. Hekarî, yaşadığı tarihsel bağlam ve kişisel yaşam öyküsü nedeniyle farklı entelektüel ve ideolojik akımlara maruz kalmıştır. Onun “vatan” kavramına ilişkin düşünceleri de bu dinamik sosyal ve bireysel çevre içerisinde şekillenmiştir. Nitel bir araştırma olarak tasarlanan bu çalışma, Abdurrahim Rahmi’nin Gazîya Welat serisinde “vatan” kavramını nasıl kurguladığını ve anlamlandırdığını incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmada, Hekarî’nin vatan, vatanın sorunları ve bu sorunlara ilişkin çözüm önerileri, “biz” ve “diğerleri” karşıtlığı ekseninde söylem analizi yoluyla ele alınmıştır. Veriler, eserin ilgili bölümlerinden derlenmiş ve tematik analiz yöntemiyle çözümlenmiştir. Bununla birlikte, vatan kavramının daha derinlemesine anlaşılabilmesi amacıyla, “biz” ve “diğerleri” kategorileri çerçevesinde eleştirel söylem analizi de uygulanmıştır. Analizler, dönemin toplumsal ve siyasal gerçeklikleri dikkate alınarak yorumlanmıştır. Bulgular, Hekarî’nin vatanı “uzaklarda, güzel fakat yoksulluk ve sefaletin hüküm sürdüğü bir yer” olarak konumlandırdığını göstermektedir. Ona göre bu durumun temel nedeni, vatan evlatlarının “dost” (biz) ve “düşman”ı (diğerleri) doğru biçimde ayırt edememeleridir. Bu çalışma, Osmanlı’nın son dönemi ve Cumhuriyet’in erken yıllarında Kürt aydınlarının düşünsel dünyasının çözümlenmesine katkı sunması bakımından önemlidir. Zira bu düşünsel dünyanın etkileri, günümüz sosyo-politik tartışmalarında da belirgin biçimde varlığını sürdürmektedir.

🔖

Cite This Article

Yonat, M. (2025). Homeland and the “us” and “them” Dichotomy in Abdurrahim Rahmi’s Gazîya Welat. Kurdiyat, Sayı: 12, 47–66. https://doi.org/10.55118/kurdiyat.1812471

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (22)

  1. Aktaş, M. û Yonat, M. (2013). Dîroka çapemenîya Kurdî – dema Osmanîyan. Berdan Matbaacılık.
  2. Alakom, R. (2012). Eski İstanbul Kürtleri. Avesta.
  3. Aslan, M. (2018). Osmanlı devleti’nin yıkılışı, Milli Mücadele ve erken Cumhuriyet dönemlerinde Kürtler. Iğdır University Journal of Economics and Administrative Science. (3), 31–52.
  4. Bajalan, D. R. (2010). Jön Kürtler: Birinci Dünya Savaşı’ndan önce Kürt hareketi (1898–1914). Avesta.
  5. Chouliaraki, L., û Fairclough, N. (1999). Discourse in late modernity: Rethinking critical discourse analysis. Edinburgh University Press.
  6. Creswell, J. W., & Creswell, J. D. (2018). Research design: Qualitative, quantitative and mixed methods approaches. (5th ed.). Sage Publications.
  7. Dersimi, D. N. (1996). Kürdistan tarihinde Dersim. Dost.
  8. Dündar, F. (2008). Modern Türkiye’nin şifresi: İttihat ve Terakki’nin etnisite mühendisliği (1913–1918). İletişim.
  9. Jwaideh, W. (2014). Kürt milliyetçiliğinin tarihi kökenleri ve gelişimi. İletişim.
  10. Kaplan, L. û Çiçek, H. (2025). Dê û dêmarî di çîrokên Hîzanê (Bîtlîs) da. International Journal of Kurdish Studies. 11 (2), pp. 521-539.
  11. Kaplan, L. (2025). Kürt destanlarındaki sembolik öğeler. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Dergisi. Kasım 2025 (3), 1028-1043.
  12. Malmîsanij. (2002). Kürt Talebe Hêvî Cemiyeti (İlk legal Kürt öğrenci derneği). Avesta.
  13. Neuman, W. L. (2012). Basics of social research: Qualitative and quantitative approaches (3rd ed.). Pearson Education.
  14. Sheyholislami, J. (2001). Critical discourse analysis. Erişim adresi: http://http-server.carleton.ca/~jsheyhol/articles/what%20is%20CDA.pdf Erişim tarihi: 01.03.2016.
  15. Strohmeier, M., & Heckmann, L. Y. (2014). Kürtler: Tarih, siyaset, kültür. Tarih Vakfı Yurt.
  16. Vali, S. (2024). Sembola “Xirabîyê” di bîra kolektîf ya Kurdan de: Mîtosa Zehak di Şahnameyên Kurdî de. Mitoloji – Mitolojiya Kurdo-İrani. Mardin Artuklu Üniversitesi Yayınları.
  17. van Bruinessen, M. (2003). Ağa, şeyh, devlet. (S. B. Yalkut, Çev.). İletişim.
  18. van Dijk, T. A. (1995). Aims of critical discourse analysis. Japanese Discourse. 1, 17–27.
  19. van Dijk, T. A. (2016). Discourse and knowledge [Video]. YouTube. https://youtu.be/sxfc-WJRKEM
  20. Wodak, R. (2007). What is critical discourse analysis? Ruth Wodak in conversation with Gavin Kendall.
  21. Yonat, M. (2021). Roji Kurd’de Müslüman, Osmanlı ve Kürt kimliklerinin söylem analizi. Kebikeç. 52, 279–296.
  22. Zanyar, N. (2023). Abdurrahim Rahmi Zapsu – Çok yönlü bir tanıklığın öyküsü. Doğan Solibri.